Model 3P porządkuje trzy grupy czynników, które mogą współtworzyć trudności ze snem: podatność, czynniki wyzwalające oraz czynniki podtrzymujące. Jest mapą do rozmowy i psychoedukacji, a nie samodzielnym narzędziem diagnozy.

Podatność → wyzwalacz → podtrzymywanie

Trzy grupy czynników

Podatność

Może obejmować m.in. cechy biologiczne, historię snu, skłonność do pobudzenia lub wcześniejsze trudności. Podatność nie oznacza przeznaczenia.

Wyzwalacz

Może nim być stres, choroba, zmiana rytmu, podróż, opieka nad dzieckiem lub inna sytuacja, po której sen stał się trudniejszy.

Podtrzymywanie

Może obejmować nieregularne godziny, długie czuwanie w łóżku, drzemki, martwienie się o sen i uczenie się skojarzenia łóżka z czuwaniem.

Jak czytać ten model?

Model 3P nie jest testem, który samodzielnie ustala przyczynę bezsenności. Pomaga rozdzielić pytania: co mogło zwiększać wrażliwość, co uruchomiło trudność oraz co obecnie może ją podtrzymywać. W pracy CBT-I nacisk często kładzie się na czynniki podtrzymujące, ponieważ są one potencjalnymi punktami zmiany.

Ograniczenie: trwałe lub nasilone problemy ze snem mogą mieć różne przyczyny. W razie niepokoju, wpływu na funkcjonowanie lub podejrzenia innego problemu zdrowotnego potrzebna jest konsultacja z odpowiednim specjalistą.

Powiązane materiały

Konceptualizacja CBT-I / 3P ABC Sleep DBT i podstawy pracy ze snem Wszystkie modele

Bibliografia i evidence

[Źródło główne] Spielman, A. J., Caruso, L. S., Glovinsky, P. B. (1987). A behavioral perspective on insomnia treatment. Behaviour Research and Therapy. DOI: 10.1016/0005-7967(87)90012-9 VERIFIED SOURCE
Status: crossref_exact_match.

Opis ma charakter psychoedukacyjny i nie jest diagnozą ani indywidualną oceną kliniczną.