Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
ACT, CBT czy inne podejście? Pilotażowe badanie grupowych interwencji w tinnitus
Mała próba i pilotażowy charakter ograniczają moc do wykrywania niewielkich różnic między aktywnymi interwencjami.
|
A Pilot Randomized Clinical Trial Comparing Three Brief Group Interventions for Individuals With Tinnitus
Global Advances in Health and Medicine
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w dystresie psychicznym przy chorobie nowotworowej: metaanaliza RCT
Heterogeniczność i jakość włączonych badań wpływają na pewność wniosków; wyników nie należy utożsamiać z wpływem ACT na przebieg samego nowotworu.
|
Acceptance and commitment therapy reduces psychological distress in patients with cancer: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials
Frontiers in Psychology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and Methods/Results; full text in Frontiers
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT jako uzupełnienie programu MOVE!: randomizowane badanie
88 uczestników zrandomizowano do ACT lub kontynuacji BWL po ukończeniu MOVE!. Badanie sprawdzało, czy ACT jako dodatek może wpłynąć na zachowania związane z jedzeniem i wyniki związane z masą ciała.
|
Acceptance and commitment therapy as an adjunct to the MOVE! programme: a randomized controlled trial
Obesity Science & Practice
|
„Veterans (N = 88) ... were randomized to four 2-h weekly ACT sessions or a continued behavioural weight-loss intervention.”
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
W 2-letnim pomiarze HbA1c dostępne były dane tylko dla 26 osób, a wynik metaboliczny nie wykazał przewagi ACT.
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w fibromialgii: skuteczność, akceptowalność i bezpieczeństwo
Liczba badań jest ograniczona, a heterogeniczność populacji i interwencji ogranicza pewność szerokich wniosków.
|
The efficacy, acceptability and safety of acceptance and commitment therapy for fibromyalgia - a systematic review and meta-analysis
British Journal of Pain
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w przewlekłym bólu: metaanaliza wyników psychologicznych i jakości życia
Heterogeniczność populacji, form terapii i jakości badań może wpływać na wielkość zbiorczych efektów.
|
Acceptance and commitment therapy for patients with chronic pain: A systematic review and meta-analysis on psychological outcomes and quality of life
PLOS ONE
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w zaburzeniach depresyjnych: metaanaliza 11 badań
Wielkość efektu w metaanalizie zależy od cech włączonych badań i ich jakości metodologicznej; nie należy przenosić go bezpośrednio na każdą populację kliniczną.
|
Effect of acceptance and commitment therapy for depressive disorders: a meta-analysis
Annals of General Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and meta-analysis results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
„AI psychosis” w praktyce klinicznej: co pokazuje analiza dokumentacji?
Retrospektywna analiza dokumentacji EHR. Po wyszukaniu rekordów z okresu 1 grudnia 2022–15 kwietnia 2026 oraz filtracji i ręcznej ocenie pozostało 187 kontaktów dotyczących 73 unikalnych pacjentów. Brak randomizacji; retrospektywna klasyfikacja udokumentowanych interakcji z AI. Trzy kategorie: AI pogarszające psychozę, interakcja neutralna oraz treść psychotyczna związana z AI bez udokumentowanej interakcji konwersacyjnej.
|
Characterizing Artificial Intelligence Psychosis in a Large Medical Setting
JAMA Psychiatry
|
„After algorithmic and manual screening was completed, 187 encounters across 73 unique patients remained.”
Lokalizacja: JAMA Psychiatry, full text: Methods and Results; Table 1; Discussion
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
„AI psychosis” w praktyce klinicznej: co pokazuje analiza dokumentacji?
Retrospektywny charakter, pojedynczy ośrodek i zależność od tego, czy użycie AI zostało ujawnione i zapisane w dokumentacji ograniczają możliwość szacowania rzeczywistej częstości. Projekt nie pozwala ustalić związku przyczynowego.
|
Characterizing Artificial Intelligence Psychosis in a Large Medical Setting
JAMA Psychiatry
|
„Retrospektywny charakter, pojedynczy ośrodek i zależność od tego, czy użycie AI zostało ujawnione i zapisane w dokumentacji ograniczają możliwość szacowania rzeczywistej częstości. Projekt nie pozwala ustalić związku przyczynowego.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Jednodniowe ACT poprawia lęk, ale nie biomarkery naczyniowe i zapalne
Jednodniowy warsztat i krótkie punkty pomiarowe nie pozwalają wyciągać wniosków o długoterminowej skuteczności psychoterapii ani o zmianach ryzyka sercowo-naczyniowego.
|
One-Day Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Workshop Improves Anxiety but not Vascular Function or Inflammation in Adults with Moderate to High Anxiety Levels in a Randomized Controlled Trial
General Hospital Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Title, Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Jedna sesja ACT w przewlekłych stanach zdrowotnych: metaanaliza
Jedna sesja nie jest równoważna pełnemu procesowi psychoterapii; różnice między protokołami utrudniają bezpośrednie porównania.
|
Single-Session Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Interventions for Patients with Chronic Health Conditions: A Systematic Review and Meta-Analysis
Journal of Contextual Behavioral Science
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methods, Study Selection and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT wspierane technologią w przewlekłych stanach zdrowotnych: metaanaliza
Synteza wykazała, że technologicznie wspierane ACT może przewyższać warunki porównawcze w zakresie funkcjonowania i wyników bezpośrednio związanych z ACT; znaczenie miały m.in. modalność technologii i kontakt z terapeutą.
|
Technology-supported Acceptance and Commitment Therapy for Chronic Health Conditions: A Systematic Review and Meta-analysis
Behaviour Research and Therapy
|
„Technology modality and therapist contact moderated effects.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Samoujawnianie i antropomorfizacja wpływają na komfort rozmowy z chatbotem AI
Gotowość do samoujawniania miała najsilniejszy unikalny związek z komfortem; związek WSD–FC był silniejszy przy wyższej antropomorfizacji. Analiza odwrotnego modelu nie rozstrzygała kolejności czasowej.
|
Samoujawnianie i antropomorfizacja wpływają na komfort rozmowy z chatbotem AI
Scientific Reports
|
„WSD showed the strongest unique association with FC.”
Lokalizacja: Scientific Reports, abstract.
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
AI i CBT: więcej zaangażowania nie musi oznaczać większej redukcji objawów
Wyniki GAD-7 i PHQ-9 były porównywalne między rozwiązaniami.
|
Increasing engagement with cognitive-behavioral therapy (CBT) using generative AI: a randomized controlled trial (RCT)
Communications Medicine
|
„We observe comparable outcomes for anxiety (GAD-7) and depression (PHQ-9).”
Lokalizacja: Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
AI i CBT: więcej zaangażowania nie musi oznaczać większej redukcji objawów
Interpretacja wyników powinna uwzględniać niezaślepiony projekt, samodzielny charakter interwencji oraz deklarowane związki części autorów z firmą rozwijającą aplikację.
|
Increasing engagement with cognitive-behavioral therapy (CBT) using generative AI: a randomized controlled trial (RCT)
Communications Medicine
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
Czy DBT musi być intensywna, żeby działała?
Wynik przemawia za traktowaniem pomiaru wczesnej odpowiedzi jako potencjalnie użytecznego sygnału do monitorowania dalszego przebiegu DBT, ale nie dowodzi, że intensywność leczenia jest nieistotna dla każdej osoby.
|
Does More Mean Better? Treatment Intensity and Predictors of Clinically Significant Change in Suicidal Ideation During Dialectical Behaviour Therapy
Clinical Psychology & Psychotherapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Zaangażowanie w psychoterapię: problemem jest nie tylko adherence
Literatura wykazuje niewielką zgodność co do definicji, konceptualizacji i pomiaru engagement.
|
A model of engagement in psychological therapy
Behavioural and Cognitive Psychotherapy
|
„The literature shows little agreement on how to define, conceptualise and measure engagement.”
Lokalizacja: Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zaangażowanie w psychoterapię: problemem jest nie tylko adherence
Wiele badań opiera pomiar engagement na pojedynczych wskaźnikach behawioralnych, takich jak homework lub frekwencja.
|
A model of engagement in psychological therapy
Behavioural and Cognitive Psychotherapy
|
„those that include engagement measures within other designs rely mainly on single behavioural indicators, such as whether between-session tasks ... were completed, or the number of sessions attended.”
Lokalizacja: Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Światło jako dodatek do CBT-I: randomizowane badanie u młodych dorosłych z podprogową bezsennością
Do randomizacji włączono 42 osoby. Nie stwierdzono istotnej różnicy między grupami w głównym wyniku nasilenia bezsenności; odnotowano natomiast istotną różnicę dla senności dziennej, korzystną dla warunku z dodatkowym światłem. Przy drugim pomiarze dane dostarczyło 20 osób.
|
Adjuvant bright light therapy to cognitive behavioral therapy for insomnia in young adults with subthreshold insomnia
Journal of Sleep Research
|
„Forty-two young adults with subthreshold insomnia were randomized to receive CBT-I alone or CBT-I plus bright light therapy.”
Lokalizacja: Journal of Sleep Research, full text: Methods, Randomization, Results and Tables
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
CBT działa także przy współwystępujących zaburzeniach osobowości? Dane z praktyki
Projekt obserwacyjny nie ustala związków przyczynowych na poziomie RCT, a późniejszy dropout korelował z gorszym wyjściowym funkcjonowaniem w grupie z zaburzeniami osobowości.
|
Effectiveness of cognitive behavioural therapy on anxiety and depression symptoms in naturalistic settings for patients with and without personality disorders
British Journal of Clinical Psychology
|
„Naturalistic observational data cannot establish randomized causal effects; late dropout was associated with greater functional impairment among patients with personality disorders.”
Lokalizacja: British Journal of Clinical Psychology, Discussion / Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.