Ścieżka pakietu

Modalność
DBT / Regulacja Emocji
→
→
Umiejętność
Nazywanie emocji / Sprawdzanie faktów / Działanie przeciwstawne
→
→
Narzędzie
→
Wizualizacja
→
Protokół
DBT regulacja emocji
Model psychologiczny · DBT · Linehan

Model emocji DBT: emocja jako proces

Autorskie opracowanie psychoedukacyjne na podstawie modelu emocji DBT Marshy Linehan. Diagram pokazuje emocję nie jako pojedyncze uczucie, ale jako sekwencję: zdarzenie → interpretacja → ciało → impuls → działanie → konsekwencje — z miejscem na umiejętności DBT w każdym punkcie.

Model emocji DBT: od zdarzenia do konsekwencji

Interpretacja modelu

Model pokazuje emocję jako sekwencję — nie jako pojedynczy wybuch. Każdy krok procesu jest miejscem, gdzie można wstawić umiejętność DBT. Nie chodzi o kontrolowanie każdego elementu, ale o znalezienie jednego punktu, w którym mała zmiana może wpłynąć na dalszy ciąg.

Zdarzenie wyzwalające

Coś się wydarza — wewnątrz (myśl, wspomnienie, doznanie z ciała) lub na zewnątrz (słowa, sytuacja). Samo zdarzenie nie wywołuje emocji bezpośrednio — przechodzi przez filtr interpretacji.

Interpretacja i ocena

Umysł nadaje zdarzeniu znaczenie: "to zagrożenie", "to niesprawiedliwe", "to strata". Ten sam fakt może być zinterpretowany zupełnie inaczej przez różne osoby — lub przez tę samą osobę w różnym stanie.

Zmiany w ciele

Układ nerwowy reaguje fizjologicznie: napięcie mięśni, zmiana oddechu, tętna, temperatury. Te zmiany są automatyczne — nie są decyzją. Są informacją o tym, co dzieje się w systemie.

Ekspresja i komunikacja

Emocja "wychodzi na zewnątrz" przez mimikę, ton głosu, postawę — często zanim zdążymy ją nazwać. Inni ludzie odbierają tę ekspresję szybciej niż słowa.

Impuls do działania

Emocja przygotowuje ciało do konkretnego działania: walki, ucieczki, zamrożenia, szukania kontaktu. Impuls nie jest jeszcze działaniem — to propozycja organizmu, nie rozkaz.

Działanie i konsekwencje

To, co robimy pod wpływem emocji — lub co wybieramy — ma skutki. Krótkoterminowe (ulga, konflikt, wycofanie) i długoterminowe (wzorzec, konsekwencje w relacji, obraz siebie).

Gdzie emocja może się nasilać?

podatność interpretacja ciało impuls działanie konsekwencje konsekwencje → większa podatność

Gdzie wchodzą umiejętności DBT?

Interpretacja→ sprawdzanie faktów Zmiany w ciele→ STOP / TIPP Impuls→ działanie przeciwstawne Działanie→ rozwiązywanie problemów Konsekwencje (po fakcie)→ analiza łańcuchowa

Źródła i kontekst naukowy

Autorskie opracowanie psychoedukacyjne na podstawie modelu emocji DBT. Diagram nie jest reprodukcją oryginalnej ryciny.

  • Linehan, M. M. (2015). DBT Skills Training Manual (2nd ed.). Guilford Press.
  • Linehan, M. M. (1993). Cognitive-Behavioral Treatment of Borderline Personality Disorder. Guilford Press.
  • Linehan, M. M. (2016). Terapia dialektyczno-behawioralna (DBT). Trening umiejętności. Wydawnictwo UJ.

Zobacz ten model w różnych formach

Powiązane procesy

Model pomaga zrozumieć mechanizm. Proces pokazuje, jak przejść przez niego krok po kroku.

Proces

Sprawdzanie faktów

Przejdź do procesu
Proces

STOP

Przejdź do procesu
Proces

TIPP

Przejdź do procesu
Proces

Działanie przeciwne

Przejdź do procesu
Proces

ABC PLEASE

Przejdź do procesu

Powiązane

Bibliografia i evidence

  • [Primary Source] (2015). DBT Skills Training Manual. MANUAL VERIFIED