Obwody Lęku i Zagrożenia: Borderline (BPD) a Zaburzenia Lękowe (Panika, GAD)
Interaktywny model porównawczy natury lęku (panika separacyjna vs alarm somatyczny), wyzwalaczy, ryzyka farmakoterapii oraz interwencji DBT wg Silvermana i Zanarini.
Obwody Lęku i Zagrożenia: Borderline (BPD) a Zaburzenia Lękowe (Panika, GAD)
Interaktywny model porównawczy natury lęku (panika separacyjna vs alarm somatyczny), wyzwalaczy, ryzyka farmakoterapii oraz interwencji DBT wg Silvermana i Zanarini.
Natura i wyzwalacz napadu paniki
BPD: Wyzwalany zagrożeniem separacją, odrzuceniem lub samotnością; treść to lęk przed anihilacją tożsamości. Zaburzenie paniczne: Wyzwalany katastroficzną interpretacją doznań z ciała (tętno, duszność); lęk przed śmiercią lub zawałem.
Profil zamartwiania się (GAD)
BPD: Egzystencjalne cierpienie, rozczarowanie sobą, lęk przed porzuceniem i rozpadem więzi. GAD: Pragmatyczne martwienie się o zdrowie, pracę, finanse i obowiązki życia codziennego.
Funkcjonowanie społeczne i relacyjne
BPD: Lęk rośnie wraz z bliskością; burzliwe relacje, naprzemienna idealizacja i dewaluacja. Fobia społeczna (SAD): Lęk przed oceną obcych i kompromitacją; bezpieczne relacje intymne bez rozszczepienia.
Reakcja na obecność partnera
BPD: Zapewnienie o miłości potrafi natychmiast znieść lęk i przywrócić równowagę. Zaburzenie lękowe: Obecność bliskiego może uspokajać, lecz nie likwiduje biologicznego napadu paniki.
Mechanizm psychologiczny
Wskazówka kliniczna: Jeśli napady paniki pojawiają się wyłącznie w kontekście kłótni, rozstań lub milczenia partnera, źródłem jest panika separacyjna w BPD, a nie pierwotne zaburzenie paniczne.