Wieloczynnikowy Model Transakcyjny Rozwoju BPD (Zanarini, Fonagy, Herman)
Interaktywna analiza kaskady neurorozwojowej: od podatności biologicznej, przez traumę relacyjną i unieważnienie, po załamanie mentalizacji.
Wieloczynnikowy Model Transakcyjny Rozwoju BPD (Zanarini, Fonagy, Herman)
Interaktywna analiza kaskady neurorozwojowej: od podatności biologicznej, przez traumę relacyjną i unieważnienie, po załamanie mentalizacji.
Podatność konstytucjonalna
Wrodzona nadreaktywność układu limbicznego (ciała migdałowatego) i osłabiona sprawność hamowania zstępującego w korze przedczołowej.
Unieważnienie i zaniedbanie
Dorastanie w środowisku negującym doświadczenia afektywne dziecka; brak kojącego bufora relacyjnego ze strony opiekunów.
Urazy relacyjne (Zanarini / Herman)
Doświadczenie wczesnodziecięcej przemocy, molestowania seksualnego lub kumulatywnej politraumatyzacji w rodzinie.
Załamanie funkcji mentalizacji
Zdezorganizowane przywiązanie blokuje rozwój funkcji refleksyjnej, wyzwalając tryb równoważności psychicznej w stresie.
Mechanizm psychologiczny
Epigenetyczny paradygmat: Współczesne badania dowodzą, że żaden pojedynczy czynnik (ani same geny, ani sama trauma) nie wyjaśnia w pełni powstania BPD bez ich destrukcyjnej interakcji.