Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
ACT-based training dla rodziców dzieci z autyzmem: randomizowane badanie kliniczne
Program prowadził do większej 6-miesięcznej redukcji stresu rodzicielskiego oraz problemów emocjonalnych i behawioralnych dzieci; poprawiała się też elastyczność psychologiczna i kompetencje rodzicielskie. Redukcja depresji i lęku rodziców była widoczna bezpośrednio po interwencji, ale nie była utrzymana w 6-miesięcznej ocenie.
|
Acceptance and Commitment Training for Parents of Children With Autism Spectrum Disorder: A Randomized Clinical Trial
JAMA Network Open
|
„A total of 154 parents were randomized.”
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w dystresie psychicznym przy chorobie nowotworowej: metaanaliza RCT
Uwzględniono 16 RCT z sześciu krajów i 711 uczestników. Wykazano istotne redukcje lęku (SMD -0,41 po interwencji), depresji (SMD -0,45) i poprawę elastyczności psychologicznej (SMD -0,81); wyniki follow-up były dostępne dla części efektów.
|
Acceptance and commitment therapy reduces psychological distress in patients with cancer: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials
Frontiers in Psychology
|
„Results showed significant reductions in anxiety (SMD = -0.41) and depression (SMD = -0.45), alongside improvements in psychological flexibility (SMD = -0.81).”
Lokalizacja: Frontiers in Psychology, Abstract — Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w fibromialgii: skuteczność, akceptowalność i bezpieczeństwo
Przegląd obejmował RCT oceniające m.in. akceptację bólu, jakość życia, nasilenie bólu, niepełnosprawność, depresję, lęk i zmęczenie. Oprócz skuteczności analizowano retencję i działania niepożądane.
|
The efficacy, acceptability and safety of acceptance and commitment therapy for fibromyalgia - a systematic review and meta-analysis
British Journal of Pain
|
„This systematic review and meta-analysis evaluated the efficacy of acceptance and commitment therapy in patients with fibromyalgia.”
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w zaburzeniach depresyjnych: metaanaliza 11 badań
Metaanaliza badań nad ACT w zaburzeniach depresyjnych.
|
Effect of acceptance and commitment therapy for depressive disorders: a meta-analysis
Annals of General Psychiatry
|
„11 studies with a total of 962 patients were included.”
Lokalizacja: Abstract and meta-analysis results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w zaburzeniach depresyjnych: metaanaliza 11 badań
Uwzględniono 11 badań i 962 uczestników. Pooled SMD dla objawów depresyjnych wyniósł -1,05 (95% CI -1,43 do -0,66), dla elastyczności psychologicznej MD=4,84 (95% CI 2,70–6,97), a dla efektu utrzymanego przy follow-up SMD=-0,70 (95% CI -1,15 do -0,25).
|
Effect of acceptance and commitment therapy for depressive disorders: a meta-analysis
Annals of General Psychiatry
|
„11 studies with a total of 962 patients were included.”
Lokalizacja: Abstract and meta-analysis results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w zaburzeniach depresyjnych: metaanaliza 11 badań
Wielkość efektu w metaanalizie zależy od cech włączonych badań i ich jakości metodologicznej; nie należy przenosić go bezpośrednio na każdą populację kliniczną.
|
Effect of acceptance and commitment therapy for depressive disorders: a meta-analysis
Annals of General Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and meta-analysis results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w zaburzeniach depresyjnych: metaanaliza 11 badań
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
Effect of acceptance and commitment therapy for depressive disorders: a meta-analysis
Annals of General Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and meta-analysis results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
„AI psychosis” w praktyce klinicznej: co pokazuje analiza dokumentacji?
Spośród 73 osób 28 zaklasyfikowano jako przypadki, w których interakcja z AI pogarszała psychozę. W tej grupie pierwszy epizod psychozy dotyczył 17 z 28 osób (60,7%), a 18 z 28 przypadków (64,3%) zaklasyfikowano jako AI pełniące rolę wzmacniacza. W 15 przypadkach (53,6%) udokumentowano ChatGPT, a 24 z 28 przypadków (85,7%) wystąpiły po maju 2024 r.
|
Characterizing Artificial Intelligence Psychosis in a Large Medical Setting
JAMA Psychiatry
|
„After algorithmic and manual screening was completed, 187 encounters across 73 unique patients remained.”
Lokalizacja: JAMA Psychiatry, full text: Methods and Results; Table 1; Discussion
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Cyfrowe ACT w przewlekłym bólu: wyniki randomizowanego badania skuteczności
Dla primary outcome, interferencji bólu po 12 tygodniach, raportowano d=0,69 (95% CI 0,46–0,92). Raportowano także efekt dla objawów depresyjnych d=0,40 i jakości życia d=-0,23; korzyści były oceniane także w 6- i 12-miesięcznym follow-up.
|
Digital Acceptance and Commitment Therapy for the Treatment of Chronic Pain: Findings of a Randomized Controlled Efficacy Trial
Dtsch Arztebl Int
|
„The primary endpoint was pain interference at 12 weeks.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Grupowe ACT w dużej depresji: randomizowane badanie kliniczne
Randomizowane badanie 8-tygodniowego grupowego ACT u młodych dorosłych z MDD.
|
A Randomized Controlled Trial of Group-Based Acceptance and Commitment Therapy for Major Depressive Disorder
Psychiatry Investigation
|
„Fifty participants completed the study.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Grupowe ACT w dużej depresji: randomizowane badanie kliniczne
Zrandomizowano 59 osób; program ukończyło 50 osób (27 ACT, 23 waitlist). W grupie ACT obserwowano większą poprawę objawów depresyjnych, ruminacji, unikania doświadczeń i fuzji poznawczej względem waitlist.
|
A Randomized Controlled Trial of Group-Based Acceptance and Commitment Therapy for Major Depressive Disorder
Psychiatry Investigation
|
„Fifty participants completed the study.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Grupowe ACT w dużej depresji: randomizowane badanie kliniczne
Mała próba i kontrola waitlist ograniczają możliwość stwierdzenia przewagi ACT nad aktywnymi terapiami.
|
A Randomized Controlled Trial of Group-Based Acceptance and Commitment Therapy for Major Depressive Disorder
Psychiatry Investigation
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Grupowe ACT w dużej depresji: randomizowane badanie kliniczne
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
A Randomized Controlled Trial of Group-Based Acceptance and Commitment Therapy for Major Depressive Disorder
Psychiatry Investigation
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
AI-CBT vs AI-PDT w lęku społecznym: czy teoria terapii nadal ma znaczenie?
102 dorosłych z lękiem społecznym losowo przydzielono do AI-PDT, AI-CBT lub waitlist.
|
Anna vs. Judith: A randomized comparison of AI-delivered psychodynamic and cognitive behavioral therapies for social anxiety disorder
Internet Interventions
|
„One hundred and two adults with SAD were randomized (1:1:1) to AI-PDT, AI-CBT, or a waitlist control.”
Lokalizacja: Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
AI-CBT vs AI-PDT w lęku społecznym: czy teoria terapii nadal ma znaczenie?
Po miesiącu AI-PDT była istotnie lepsza od waitlist, a AI-CBT nie.
|
Anna vs. Judith: A randomized comparison of AI-delivered psychodynamic and cognitive behavioral therapies for social anxiety disorder
Internet Interventions
|
„At 1-month follow-up, the difference widened: AI-PDT became significantly superior to waitlist, while AI-CBT did not.”
Lokalizacja: Abstract – Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
AI i CBT: więcej zaangażowania nie musi oznaczać większej redukcji objawów
Wyniki GAD-7 i PHQ-9 były porównywalne między rozwiązaniami.
|
Increasing engagement with cognitive-behavioral therapy (CBT) using generative AI: a randomized controlled trial (RCT)
Communications Medicine
|
„We observe comparable outcomes for anxiety (GAD-7) and depression (PHQ-9).”
Lokalizacja: Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Czy DBT musi być intensywna, żeby działała?
Wynik przemawia za traktowaniem pomiaru wczesnej odpowiedzi jako potencjalnie użytecznego sygnału do monitorowania dalszego przebiegu DBT, ale nie dowodzi, że intensywność leczenia jest nieistotna dla każdej osoby.
|
Does More Mean Better? Treatment Intensity and Predictors of Clinically Significant Change in Suicidal Ideation During Dialectical Behaviour Therapy
Clinical Psychology & Psychotherapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Światło jako dodatek do CBT-I: randomizowane badanie u młodych dorosłych z podprogową bezsennością
Do randomizacji włączono 42 osoby. Nie stwierdzono istotnej różnicy między grupami w głównym wyniku nasilenia bezsenności; odnotowano natomiast istotną różnicę dla senności dziennej, korzystną dla warunku z dodatkowym światłem. Przy drugim pomiarze dane dostarczyło 20 osób.
|
Adjuvant bright light therapy to cognitive behavioral therapy for insomnia in young adults with subthreshold insomnia
Journal of Sleep Research
|
„Forty-two young adults with subthreshold insomnia were randomized to receive CBT-I alone or CBT-I plus bright light therapy.”
Lokalizacja: Journal of Sleep Research, full text: Methods, Randomization, Results and Tables
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
CBT działa także przy współwystępujących zaburzeniach osobowości? Dane z praktyki
W naturalistycznym badaniu obserwacyjnym zbadano efektywność CBT w warunkach rutynowej opieki ambulatoryjnej u pacjentów z objawami lęku i depresji z zaburzeniami osobowości i bez nich.
|
Effectiveness of cognitive behavioural therapy on anxiety and depression symptoms in naturalistic settings for patients with and without personality disorders
British Journal of Clinical Psychology
|
„CBT was associated with a RCSI rate of 50%, with moderate-to-large pre-post effect sizes for anxiety (d = .77), depression (d = .76), and functioning (d = .63).”
Lokalizacja: British Journal of Clinical Psychology, Abstract / Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
CBT działa także przy współwystępujących zaburzeniach osobowości? Dane z praktyki
CBT wiązała się z 50% wskaźnikiem RCSI, a rozpoznanie zaburzenia osobowości nie przewidywało niezależnie gorszych wyników po skontrolowaniu nasilenia wyjściowego, liczby sesji i wskaźnika rezygnacji.
|
Effectiveness of cognitive behavioural therapy on anxiety and depression symptoms in naturalistic settings for patients with and without personality disorders
British Journal of Clinical Psychology
|
„PD diagnosis did not independently predict outcomes when baseline severity, dropout status, and number of sessions were controlled for.”
Lokalizacja: British Journal of Clinical Psychology, Abstract / Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.