Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
ACT w dystresie psychicznym przy chorobie nowotworowej: metaanaliza RCT
Heterogeniczność i jakość włączonych badań wpływają na pewność wniosków; wyników nie należy utożsamiać z wpływem ACT na przebieg samego nowotworu.
|
Acceptance and commitment therapy reduces psychological distress in patients with cancer: a systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials
Frontiers in Psychology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and Methods/Results; full text in Frontiers
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
Randomizowane badanie programu ACT w grupie dorosłych z cukrzycą typu 1 i podwyższonym HbA1c.
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
„No statistically significant difference was found between the groups regarding the primary outcome measure, HbA1c.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
Nie stwierdzono istotnej interakcji grupy i czasu dla HbA1c po 2 latach (χ²=0,49; p=0,485). Jednocześnie elastyczność psychologiczna mierzona AAQ poprawiała się istotnie w grupie ACT zarówno po roku, jak i po dwóch latach (χ²=12,63; p<0,001).
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
„No statistically significant difference was found between the groups regarding the primary outcome measure, HbA1c.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
W 2-letnim pomiarze HbA1c dostępne były dane tylko dla 26 osób, a wynik metaboliczny nie wykazał przewagi ACT.
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
ACT w fibromialgii: skuteczność, akceptowalność i bezpieczeństwo
Liczba badań jest ograniczona, a heterogeniczność populacji i interwencji ogranicza pewność szerokich wniosków.
|
The efficacy, acceptability and safety of acceptance and commitment therapy for fibromyalgia - a systematic review and meta-analysis
British Journal of Pain
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w przewlekłym bólu: metaanaliza wyników psychologicznych i jakości życia
Heterogeniczność populacji, form terapii i jakości badań może wpływać na wielkość zbiorczych efektów.
|
Acceptance and commitment therapy for patients with chronic pain: A systematic review and meta-analysis on psychological outcomes and quality of life
PLOS ONE
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Internetowe ACT w nasilonym lęku o zdrowie: wyniki randomizowanego badania
Randomizowane badanie 12-tygodniowego iACT versus internetowego forum dyskusyjnego.
|
Efficacy of internet-delivered acceptance and commitment therapy for severe health anxiety: results from a randomized, controlled trial
Psychological Medicine
|
„A total of 151 patients self-referred, and 101 patients were randomized to iACT (n = 53) or iFORUM (n = 48).”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Internetowe ACT w nasilonym lęku o zdrowie: wyniki randomizowanego badania
101 osób zrandomizowano do iACT (n=53) lub iFORUM (n=48). W 6-miesięcznej ocenie różnica zmiany WI-7 wyniosła 19,0 punktu (95% CI 10,8–27,2; p<0,001), a standaryzowany efekt wyniósł d=0,80 (95% CI 0,38–1,23). Odsetek osób, które przestały spełniać próg przypadku klinicznego, był większy po iACT: 35% vs 16%.
|
Efficacy of internet-delivered acceptance and commitment therapy for severe health anxiety: results from a randomized, controlled trial
Psychological Medicine
|
„A total of 151 patients self-referred, and 101 patients were randomized to iACT (n = 53) or iFORUM (n = 48).”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Jednodniowe ACT poprawia lęk, ale nie biomarkery naczyniowe i zapalne
Randomizowane badanie jednodniowego warsztatu ACT u dorosłych z umiarkowanym lub wysokim poziomem lęku.
|
One-Day Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Workshop Improves Anxiety but not Vascular Function or Inflammation in Adults with Moderate to High Anxiety Levels in a Randomized Controlled Trial
General Hospital Psychiatry
|
„ACT improved anxiety on the Beck Anxiety Inventory as previously reported.”
Lokalizacja: Title, Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Jednodniowe ACT poprawia lęk, ale nie biomarkery naczyniowe i zapalne
Wcześniej raportowana część kliniczna wskazywała na poprawę lęku; analiza tej publikacji koncentrowała się na funkcji naczyniowej i markerach zapalnych. Poprawa lęku nie przełożyła się na istotną zmianę badanych biomarkerów.
|
One-Day Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Workshop Improves Anxiety but not Vascular Function or Inflammation in Adults with Moderate to High Anxiety Levels in a Randomized Controlled Trial
General Hospital Psychiatry
|
„ACT improved anxiety on the Beck Anxiety Inventory as previously reported.”
Lokalizacja: Title, Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Jednodniowe ACT poprawia lęk, ale nie biomarkery naczyniowe i zapalne
Jednodniowy warsztat i krótkie punkty pomiarowe nie pozwalają wyciągać wniosków o długoterminowej skuteczności psychoterapii ani o zmianach ryzyka sercowo-naczyniowego.
|
One-Day Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Workshop Improves Anxiety but not Vascular Function or Inflammation in Adults with Moderate to High Anxiety Levels in a Randomized Controlled Trial
General Hospital Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Title, Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Jednodniowe ACT poprawia lęk, ale nie biomarkery naczyniowe i zapalne
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
One-Day Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Workshop Improves Anxiety but not Vascular Function or Inflammation in Adults with Moderate to High Anxiety Levels in a Randomized Controlled Trial
General Hospital Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Title, Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
ACT wspierane technologią w przewlekłych stanach zdrowotnych: metaanaliza
Synteza wykazała, że technologicznie wspierane ACT może przewyższać warunki porównawcze w zakresie funkcjonowania i wyników bezpośrednio związanych z ACT; znaczenie miały m.in. modalność technologii i kontakt z terapeutą.
|
Technology-supported Acceptance and Commitment Therapy for Chronic Health Conditions: A Systematic Review and Meta-analysis
Behaviour Research and Therapy
|
„Technology modality and therapist contact moderated effects.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
AI-CBT czy człowiek? Co pokazuje bezpośrednie porównanie
Mała próba i czterotygodniowy czas interwencji ograniczają zakres wniosków.
|
AI Versus Human-Delivered Online Cognitive Behavioral Therapy for Anxiety Symptoms in Young Adults: A Randomized Controlled Trial
Healthcare
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
Cyfrowe CBT w OCD: czy dorównuje terapii twarzą w twarz?
dCBT było skuteczniejsze niż aktywne i pasywne warunki kontrolne w zakresie objawów po interwencji.
|
The efficacy of digital cognitive behavioral therapy for obsessive-compulsive disorder: a systematic review and meta-analysis
BMC Psychiatry
|
„dCBT was associated with significantly lower post-intervention OCD symptom severity than active psychological controls and passive controls.”
Lokalizacja: Abstract – Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Cyfrowe CBT w OCD: czy dorównuje terapii twarzą w twarz?
Dalsze badania powinny porównywać cyfrowe formaty także pod względem poziomu wsparcia i warunków aktywnej kontroli, a nie tylko wobec braku leczenia.
|
The efficacy of digital cognitive behavioral therapy for obsessive-compulsive disorder: a systematic review and meta-analysis
BMC Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Czy DBT musi być intensywna, żeby działała?
Wczesna poprawa myśli samobójczych od baseline do 6. tygodnia przewidywała większą szansę osiągnięcia klinicznie istotnej poprawy w 12. tygodniu.
|
Does More Mean Better? Treatment Intensity and Predictors of Clinically Significant Change in Suicidal Ideation During Dialectical Behaviour Therapy
Clinical Psychology & Psychotherapy
|
„Early symptom improvement predicted higher odds of achieving CSC at Week 12.”
Lokalizacja: Abstract – Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
CBT online: mechanizm zmiany może być ważniejszy niż sam wynik końcowy
W badaniu uczestniczyło 181 studentów losowo przydzielonych do iCBT-UP, iPMR lub wait-list.
|
Effectiveness and mechanisms of internet-delivered transdiagnostic CBT for students with adjustment disorder: the role of cognitive inflexibility, self-compassion, and mindfulness
Cognitive Behaviour Therapy
|
„A total of 181 students ... were randomized (2:2:1) to iCBT-UP (n=79), iPMR (n=63), or wait-list (n=39).”
Lokalizacja: PubMed – Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
CBT online: mechanizm zmiany może być ważniejszy niż sam wynik końcowy
Obie aktywne interwencje zmniejszyły objawy zaburzenia adaptacyjnego względem wait-list.
|
Effectiveness and mechanisms of internet-delivered transdiagnostic CBT for students with adjustment disorder: the role of cognitive inflexibility, self-compassion, and mindfulness
Cognitive Behaviour Therapy
|
„Both active interventions significantly reduced AjD symptoms relative to wait-list.”
Lokalizacja: PubMed – Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.