Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
AI-CBT czy człowiek? Co pokazuje bezpośrednie porównanie
Porównanie przed–po nie może samo w sobie dowodzić przewagi klinicznej nad kontrolą.
|
AI Versus Human-Delivered Online Cognitive Behavioral Therapy for Anxiety Symptoms in Young Adults: A Randomized Controlled Trial
Healthcare
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
AI i CBT: więcej zaangażowania nie musi oznaczać większej redukcji objawów
Wzrost engagement nie jest sam w sobie dowodem wzrostu skuteczności klinicznej.
|
Increasing engagement with cognitive-behavioral therapy (CBT) using generative AI: a randomized controlled trial (RCT)
Communications Medicine
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Cyfrowe CBT w OCD: czy dorównuje terapii twarzą w twarz?
dCBT było skuteczniejsze niż aktywne i pasywne warunki kontrolne w zakresie objawów po interwencji.
|
The efficacy of digital cognitive behavioral therapy for obsessive-compulsive disorder: a systematic review and meta-analysis
BMC Psychiatry
|
„dCBT was associated with significantly lower post-intervention OCD symptom severity than active psychological controls and passive controls.”
Lokalizacja: Abstract – Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Cyfrowe CBT w OCD: czy dorównuje terapii twarzą w twarz?
Dalsze badania powinny porównywać cyfrowe formaty także pod względem poziomu wsparcia i warunków aktywnej kontroli, a nie tylko wobec braku leczenia.
|
The efficacy of digital cognitive behavioral therapy for obsessive-compulsive disorder: a systematic review and meta-analysis
BMC Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Czy DBT musi być intensywna, żeby działała?
Wczesna poprawa myśli samobójczych od baseline do 6. tygodnia przewidywała większą szansę osiągnięcia klinicznie istotnej poprawy w 12. tygodniu.
|
Does More Mean Better? Treatment Intensity and Predictors of Clinically Significant Change in Suicidal Ideation During Dialectical Behaviour Therapy
Clinical Psychology & Psychotherapy
|
„Early symptom improvement predicted higher odds of achieving CSC at Week 12.”
Lokalizacja: Abstract – Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Czy DBT musi być intensywna, żeby działała?
Wyższa dysinhibicja wiązała się z mniejszą szansą osiągnięcia klinicznie istotnej poprawy.
|
Does More Mean Better? Treatment Intensity and Predictors of Clinically Significant Change in Suicidal Ideation During Dialectical Behaviour Therapy
Clinical Psychology & Psychotherapy
|
„Disinhibition predicted lower odds of achieving CSC.”
Lokalizacja: Abstract – Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Czy DBT musi być intensywna, żeby działała?
Wynik przemawia za traktowaniem pomiaru wczesnej odpowiedzi jako potencjalnie użytecznego sygnału do monitorowania dalszego przebiegu DBT, ale nie dowodzi, że intensywność leczenia jest nieistotna dla każdej osoby.
|
Does More Mean Better? Treatment Intensity and Predictors of Clinically Significant Change in Suicidal Ideation During Dialectical Behaviour Therapy
Clinical Psychology & Psychotherapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Czy rozmiar grupy ma znaczenie w treningu DBT?
Brak wykrytej różnicy nie powinien być interpretowany jako dowód równoważności grup 12- i 20-osobowych.
|
Does group size matter? An evaluation of the impact of group size on DBT skills training outcomes
the Cognitive Behaviour Therapist
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Zaangażowanie w psychoterapię: problemem jest nie tylko adherence
Literatura wykazuje niewielką zgodność co do definicji, konceptualizacji i pomiaru engagement.
|
A model of engagement in psychological therapy
Behavioural and Cognitive Psychotherapy
|
„The literature shows little agreement on how to define, conceptualise and measure engagement.”
Lokalizacja: Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zaangażowanie w psychoterapię: problemem jest nie tylko adherence
Wiele badań opiera pomiar engagement na pojedynczych wskaźnikach behawioralnych, takich jak homework lub frekwencja.
|
A model of engagement in psychological therapy
Behavioural and Cognitive Psychotherapy
|
„those that include engagement measures within other designs rely mainly on single behavioural indicators, such as whether between-session tasks ... were completed, or the number of sessions attended.”
Lokalizacja: Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zaangażowanie w psychoterapię: problemem jest nie tylko adherence
Model Thewa rozróżnia trzy facety engagement: terapeutę, podejście terapeutyczne oraz wskaźniki behawioralne.
|
A model of engagement in psychological therapy
Behavioural and Cognitive Psychotherapy
|
„This proposes that engagement can be understood as three distinct facets: engagement with the therapist, engagement with the therapy approach, and the practical, behavioural indicators of engagement.”
Lokalizacja: Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zaangażowanie w psychoterapię: problemem jest nie tylko adherence
W CBT i DBT użyteczne może być odróżnianie samej frekwencji od rzeczywistego angażowania się w proces zmiany i praktykę poza sesją.
|
A model of engagement in psychological therapy
Behavioural and Cognitive Psychotherapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Zaangażowanie w psychoterapię: problemem jest nie tylko adherence
Jest to artykuł konceptualny, a nie nowe badanie RCT; nie dostarcza własnego oszacowania efektu leczenia.
|
A model of engagement in psychological therapy
Behavioural and Cognitive Psychotherapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
Światło jako dodatek do CBT-I: randomizowane badanie u młodych dorosłych z podprogową bezsennością
Randomizowane badanie równoległych grup porównujące CBT-I samotnie z CBT-I połączonym z poranną jasną terapią światłem. Randomizacja 1:1; 21 osób zaplanowano w każdym ramieniu. CBT-I bez dodatkowej terapii światłem.
|
Adjuvant bright light therapy to cognitive behavioral therapy for insomnia in young adults with subthreshold insomnia
Journal of Sleep Research
|
„Forty-two young adults with subthreshold insomnia were randomized to receive CBT-I alone or CBT-I plus bright light therapy.”
Lokalizacja: Journal of Sleep Research, full text: Methods, Randomization, Results and Tables
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Światło jako dodatek do CBT-I: randomizowane badanie u młodych dorosłych z podprogową bezsennością
Do randomizacji włączono 42 osoby. Nie stwierdzono istotnej różnicy między grupami w głównym wyniku nasilenia bezsenności; odnotowano natomiast istotną różnicę dla senności dziennej, korzystną dla warunku z dodatkowym światłem. Przy drugim pomiarze dane dostarczyło 20 osób.
|
Adjuvant bright light therapy to cognitive behavioral therapy for insomnia in young adults with subthreshold insomnia
Journal of Sleep Research
|
„Forty-two young adults with subthreshold insomnia were randomized to receive CBT-I alone or CBT-I plus bright light therapy.”
Lokalizacja: Journal of Sleep Research, full text: Methods, Randomization, Results and Tables
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Światło jako dodatek do CBT-I: randomizowane badanie u młodych dorosłych z podprogową bezsennością
Bardzo mała próba, populacja młodych dorosłych z podprogową bezsennością oraz krótki okres obserwacji ograniczają generalizację. Badanie nie odpowiada na pytanie o ciężką bezsenność ani długoterminową skuteczność.
|
Adjuvant bright light therapy to cognitive behavioral therapy for insomnia in young adults with subthreshold insomnia
Journal of Sleep Research
|
„Bardzo mała próba, populacja młodych dorosłych z podprogową bezsennością oraz krótki okres obserwacji ograniczają generalizację. Badanie nie odpowiada na pytanie o ciężką bezsenność ani długoterminową skuteczność.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Światło jako dodatek do CBT-I: randomizowane badanie u młodych dorosłych z podprogową bezsennością
Wynik należy interpretować w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu i warunku porównawczego, a nie jako uniwersalny efekt całej metody.
|
Adjuvant bright light therapy to cognitive behavioral therapy for insomnia in young adults with subthreshold insomnia
Journal of Sleep Research
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Journal of Sleep Research, full text: Methods, Randomization, Results and Tables
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
CBT działa także przy współwystępujących zaburzeniach osobowości? Dane z praktyki
CBT wiązała się z 50% wskaźnikiem RCSI, a rozpoznanie zaburzenia osobowości nie przewidywało niezależnie gorszych wyników po skontrolowaniu nasilenia wyjściowego, liczby sesji i wskaźnika rezygnacji.
|
Effectiveness of cognitive behavioural therapy on anxiety and depression symptoms in naturalistic settings for patients with and without personality disorders
British Journal of Clinical Psychology
|
„PD diagnosis did not independently predict outcomes when baseline severity, dropout status, and number of sessions were controlled for.”
Lokalizacja: British Journal of Clinical Psychology, Abstract / Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Jednodniowe CBT w depresji: co pokazało randomizowane badanie z Chin?
Do badania zrandomizowano 60 dorosłych pacjentów z rozpoznaniem MDD do grupy jednodniowego warsztatu CBT lub grupy kontrolnej z listy oczekujących; 56 osób ukończyło analizę (30 w ODCBT, 26 w kontroli).
|
Jednodniowe CBT w depresji: co pokazało randomizowane badanie z Chin?
Cognitive Therapy and Research
|
„There were 60 participants enrolled in the study and randomised into the experimental and control groups.”
Lokalizacja: Cognitive Therapy and Research, Results, Participant Demographics.
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Jednodniowe CBT w depresji: co pokazało randomizowane badanie z Chin?
Badanie posiada istotne ograniczenia: małą liczebność próby (N=56 w analizie), bierną grupę kontrolną z listy oczekujących oraz krótki 4-tygodniowy okres obserwacji.
|
Jednodniowe CBT w depresji: co pokazało randomizowane badanie z Chin?
Cognitive Therapy and Research
|
„Limitations include the relatively small sample size, the use of a waitlist control condition rather than an active comparator, and the 4-week follow-up duration.”
Lokalizacja: Cognitive Therapy and Research, Discussion, Limitations.
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.