Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
Regulacja emocji w BPD: eksperymentalne badanie akceptacji i tłumienia
Badanie porównywało instrukcje akceptacji i tłumienia emocji u osób z BPD, depresją i bez zaburzenia. W grupie BPD akceptacja wiązała się m.in. z większą zmiennością rytmu zatokowego niż tłumienie, co wspiera znaczenie akceptacyjnej regulacji emocji w tym zaburzeniu.
|
Emotion Regulation in Borderline Personality Disorder: An Experimental Investigation of the Effects of Instructed Acceptance and Suppression
Behavior Therapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
|
|
Borderline Personality Disorder and the Effects of Instructed Emotional Avoidance or Acceptance in Daily Life
W badaniu EMA uczestniczyły osoby z BPD (n=48), depresją (n=54) i kontrole (n=50). Instrukcje unikania miały krótkoterminowe korzyści u osób z BPD; autorzy wskazują, że strategie akceptacji mogą wymagać dłuższego lub bardziej intensywnego treningu, aby przekładać się na codzienne funkcjonowanie.
|
Borderline Personality Disorder and the Effects of Instructed Emotional Avoidance or Acceptance in Daily Life
Journal of Personality Disorders
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
|
|
Trauma-related emotions and radical acceptance in dialectical behavior therapy for posttraumatic stress disorder after childhood sexual abuse
W podpróbie 23 kobiet otrzymujących DBT-PTSD radykalna akceptacja wzrosła od początku do końca terapii, podczas gdy wstyd, poczucie winy, wstręt, dystres i lęk uległy istotnemu zmniejszeniu. Autorzy podkreślają, że potrzebne są większe badania z grupą kontrolną dla oceny przyczynowości zmian akceptacji.
|
Trauma-related emotions and radical acceptance in dialectical behavior therapy for posttraumatic stress disorder after childhood sexual abuse
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
|
|
Technika „surfowania po impulsie” (urge surfing) jako element opieki po leczeniu uzależnienia od alkoholu u młodzieży: randomizowane badanie kontrolowane
Nie należy przedstawiać tego źródła jako RCT izolowanego STOP, jeżeli badana była szersza interwencja distress tolerance, DBT, mindfulness, relaksacji lub pracy z impulsem.
|
Urge Surfing as Aftercare in Adolescent Alcohol Use: A Randomized Control Trial
Mindfulness
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
Wpływ zmian w tolerancji na dystres na nasilenie objawów PTSD po stacjonarnej terapii traumy u weteranów
Nie należy przedstawiać tego źródła jako RCT izolowanego STOP, jeżeli badana była szersza interwencja distress tolerance, DBT, mindfulness, relaksacji lub pracy z impulsem.
|
The impact of changes in distress tolerance on PTSD symptom severity post-treatment among veterans in residential trauma treatment
Journal of Anxiety Disorders
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
Tolerancja na dystres u osób używających substancji wiąże się z łącznością funkcjonalną obszarów kory przedczołowej w zadaniu fMRI
Nie należy przedstawiać tego źródła jako RCT izolowanego STOP, jeżeli badana była szersza interwencja distress tolerance, DBT, mindfulness, relaksacji lub pracy z impulsem.
|
Distress tolerance among substance users is associated with functional connectivity between prefrontal regions during a distress tolerance task
Addiction Biology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
Skuteczność programów treningu komunikacji asertywnej dla personelu medycznego: przegląd systematyczny
Przegląd wskazywał na poprawę asertywnej komunikacji w większości badanych grup; brakowało jednak danych o trwałości zmiany i bezpośrednim wpływie na bezpieczeństwo pacjenta.
|
The effectiveness of assertiveness communication training programs for healthcare professionals and students: A systematic review
International Journal of Nursing Studies
|
„Przegląd wskazywał na poprawę asertywnej komunikacji w większości badanych grup; brakowało jednak danych o trwałości zmiany i bezpośrednim wpływie na bezpieczeństwo pacjenta.”
Lokalizacja: Abstract / publisher metadata reviewed
|
Poziom 4: Identyfikator zweryfikowany
|
|
MBCT a przewlekła bezsenność: RCT z psychoedukacją snu i ćwiczeniami
Przewaga była krótkoterminowa, a obie grupy poprawiały się w czasie.
|
MBCT a przewlekła bezsenność: RCT z psychoedukacją snu i ćwiczeniami
Psychotherapy and Psychosomatics
|
„Przewaga była krótkoterminowa, a obie grupy poprawiały się w czasie.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Self-Acceptance of Negative Emotions: The Positive Relationship With Effective Cognitive Reappraisal
U 267 osób samoakceptacja własnych negatywnych emocji wiązała się z bardziej adaptacyjnym korzystaniem z regulacji emocji i nie była przeciwstawna reinterpretacji poznawczej.
|
Self-Acceptance of Negative Emotions: The Positive Relationship With Effective Cognitive Reappraisal
International Journal of Cognitive Therapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
|
|
Grupowa CFT jako uzupełnienie leczenia zaburzeń odżywiania: pilotażowe RCT
CFT miało wysoką akceptowalność i retencję ponad 80%. W analizie intention-to-treat grupa CFT + TAU wykazała większą poprawę self-compassion, fear of compassion, wstydu i psychopatologii zaburzeń odżywiania niż TAU.
|
Group-Based Compassion-Focused Therapy as an Adjunct to Outpatient Treatment for Eating Disorders: A Pilot Randomized Controlled Trial
Clinical Psychology & Psychotherapy
|
„Twenty-two outpatients ... randomly assigned to 12 weeks of TAU (n = 11) or TAU plus weekly CFT groups (n = 11).”
Lokalizacja: PubMed, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
MBCT w depresji opornej na leczenie: RCT z aktywną kontrolą HEP
Po 8 tygodniach MBCT dawała większą redukcję HAM-D17 niż HEP (36,6% vs 25,3%; p=0,01) oraz większy odsetek odpowiedzi (30,3% vs 15,3%; p=0,03).
|
MBCT w depresji opornej na leczenie: RCT z aktywną kontrolą HEP
Psychotherapy and Psychosomatics
|
„Po 8 tygodniach MBCT dawała większą redukcję HAM-D17 niż HEP (36,6% vs 25,3%; p=0,01) oraz większy odsetek odpowiedzi (30,3% vs 15,3%; p=0,03).”
Lokalizacja: PubMed/publisher record; Results/Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Learning by (video) example: a randomized study of communication skills training for end-of-life and error disclosure family care conferences
Interwencja w tej publikacji: Trening komunikacji z wykorzystaniem przykładów wideo.
|
Learning by (video) example: a randomized study of communication skills training for end-of-life and error disclosure family care conferences
American Journal of Surgery
|
„Trening komunikacji z wykorzystaniem przykładów wideo.”
Lokalizacja: Methods / abstract
|
Poziom 4: Identyfikator zweryfikowany
|
|
Grupa Radykalnej Otwartości: badanie kontrolowane z obserwacją 3-miesięczną
RO group wykazała większą redukcję ogólnej psychopatologii, dysfunkcyjnego coping i potrzeby struktury oraz wzrost social safeness i pleasure względem TAU.
|
The Radical Openness group: A controlled trial with 3-month follow-up
Practice Innovations
|
„RO group wykazała większą redukcję ogólnej psychopatologii, dysfunkcyjnego coping i potrzeby struktury oraz wzrost social safeness i pleasure względem TAU.”
Lokalizacja: Abstract/Results or article description
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Grupa Radykalnej Otwartości: badanie kontrolowane z obserwacją 3-miesięczną
Nie był to pełny program RO-DBT; interwencja była skoncentrowana na grupowych umiejętnościach radykalnej otwartości.
|
The Radical Openness group: A controlled trial with 3-month follow-up
Practice Innovations
|
„Nie był to pełny program RO-DBT; interwencja była skoncentrowana na grupowych umiejętnościach radykalnej otwartości.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations or design-level limitation
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
PREVENT: MBCT vs leczenie przeciwdepresyjne podtrzymujące w zapobieganiu nawrotom
424 osoby zrandomizowano 1:1 w największym bezpośrednim porównaniu MBCT z leczeniem przeciwdepresyjnym podtrzymującym.
|
PREVENT: MBCT vs leczenie przeciwdepresyjne podtrzymujące w zapobieganiu nawrotom
The Lancet
|
„424 osoby zrandomizowano 1:1 w największym bezpośrednim porównaniu MBCT z leczeniem przeciwdepresyjnym podtrzymującym.”
Lokalizacja: PubMed/publisher record; Results/Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Social comparisons on social media: The impact of Facebook on young women's body image concerns and mood
Facebook exposure zwiększał negatywny nastrój względem neutralnej strony; efekt był zależny od tendencji do porównań wyglądu.
|
Social comparisons on social media: The impact of Facebook on young women's body image concerns and mood
Body Image
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
|
|
Wpływ interwencji progresywnej relaksacji mięśniowej u pacjentów operowanych z powodu złamań kończyn: randomizowane badanie kontrolowane
PMR redukował lęk stanowy i zwiększał poczucie własnej skuteczności.
|
Effects of Progressive Muscle Relaxation Intervention in Extremity Fracture Surgery Patients
Western Journal of Nursing Research
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
|
|
Trening samowspółczucia oparty na CFT w binge-eating disorder: pilotażowe RCT
Obie interwencje redukowały liczbę dni z binge eating bardziej niż kontrola. Interwencja self-compassion dawała większą redukcję ogólnej psychopatologii zaburzeń odżywiania, concerns dotyczących jedzenia i masy ciała oraz większy wzrost self-compassion.
|
Self-compassion training for binge eating disorder: a pilot randomized controlled trial
Psychology and Psychotherapy: Theory, Research and Practice
|
„Forty-one individuals with BED were randomly assigned to 3 weeks of food planning plus self-compassion exercises; food planning plus behavioural strategies; or a wait-list control condition.”
Lokalizacja: PubMed, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT-A u nastolatków z powtarzającymi się samouszkodzeniami i zachowaniami samobójczymi: randomizowane badanie
W badaniu uczestniczyło 77 nastolatków. DBT-A była skuteczniejsza od EUC w redukcji samouszkodzeń, myśli samobójczych i depresji; dla nasilenia myśli samobójczych Δ slope=-.62 na tydzień (p=.010).
|
Dialectical behavior therapy for adolescents with repeated suicidal and self-harming behavior: a randomized trial
Journal of the American Academy of Child & Adolescent Psychiatry
|
„77 adolescents ... randomized ... DBT-A or EUC ... DBT-A was superior ... reducing self-harm, suicidal ideation, and depressive symptoms.”
Lokalizacja: ScienceDirect/PubMed, Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Umiejętności DBT w transdiagnostycznej dysregulacji emocji: pilotażowe RCT
DBT-ST przewyższał grupę wsparcia w redukcji dysregulacji emocji (d=1.86), zwiększaniu używania umiejętności (d=1.02) i redukcji lęku (d=1.37), ale nie depresji. Używanie umiejętności mediowało różnice między warunkami.
|
Dialectical behavior therapy skills for transdiagnostic emotion dysregulation: a pilot randomized controlled trial
Behaviour Research and Therapy
|
„Forty-four ... adults ... randomized to 16 weeks of DBT-ST or activities-based support group; DBT-ST superior in decreasing emotion dysregulation d=1.86.”
Lokalizacja: ScienceDirect/PubMed, Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.