Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
Światło jako dodatek do CBT-I: randomizowane badanie u młodych dorosłych z podprogową bezsennością
Randomizowane badanie równoległych grup porównujące CBT-I samotnie z CBT-I połączonym z poranną jasną terapią światłem. Randomizacja 1:1; 21 osób zaplanowano w każdym ramieniu. CBT-I bez dodatkowej terapii światłem.
|
Adjuvant bright light therapy to cognitive behavioral therapy for insomnia in young adults with subthreshold insomnia
Journal of Sleep Research
|
„Forty-two young adults with subthreshold insomnia were randomized to receive CBT-I alone or CBT-I plus bright light therapy.”
Lokalizacja: Journal of Sleep Research, full text: Methods, Randomization, Results and Tables
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Światło jako dodatek do CBT-I: randomizowane badanie u młodych dorosłych z podprogową bezsennością
Wynik należy interpretować w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu i warunku porównawczego, a nie jako uniwersalny efekt całej metody.
|
Adjuvant bright light therapy to cognitive behavioral therapy for insomnia in young adults with subthreshold insomnia
Journal of Sleep Research
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Journal of Sleep Research, full text: Methods, Randomization, Results and Tables
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
AI oparte na CBT: co naprawdę pokazuje metaanaliza 15 RCT?
Nie można bezpośrednio uogólniać wyników na generatywną AI.
|
The effectiveness of CBT-based NLP-enabled AI conversational agents for mental health intervention: a systematic review and meta-analysis
npj Digital Medicine
|
„cannot be directly generalized to generative AI systems”
Lokalizacja: Discussion, lines 197-200
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
AI oparte na CBT: co naprawdę pokazuje metaanaliza 15 RCT?
Przegląd był anglojęzyczny, nierejestrowany i miał ograniczone dane follow-up.
|
The effectiveness of CBT-based NLP-enabled AI conversational agents for mental health intervention: a systematic review and meta-analysis
npj Digital Medicine
|
„including only English-language publications”
Lokalizacja: Limitations, lines 201-204
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Czy EFT naprawdę zmienia przywiązanie? RCT hiszpańskojęzycznych par i zachowania bezpieczeństwa w relacji
Efekt dotyczący zachowań przywiązaniowych był zależny od perspektywy płciowej; liczebność i charakterystyka próby ograniczają generalizację.
|
Attachment Behavior Change Following Emotionally Focused Couple Therapy: A Randomized Controlled Trial With Spanish-Speaking Couples
Journal of Marital and Family Therapy
|
„Efekt dotyczący zachowań przywiązaniowych był zależny od perspektywy płciowej; liczebność i charakterystyka próby ograniczają generalizację.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Czy EFT naprawdę zmienia przywiązanie? RCT hiszpańskojęzycznych par i zachowania bezpieczeństwa w relacji
Wynik należy interpretować w granicach konkretnej populacji, protokołu EFT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej terapii skoncentrowanej na emocjach.
|
Attachment Behavior Change Following Emotionally Focused Couple Therapy: A Randomized Controlled Trial With Spanish-Speaking Couples
Journal of Marital and Family Therapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: PMC/Wiley, Abstract and Results; section 3.4–3.5
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Gamifikowana interwencja cyfrowa obniżała lęk u dzieci: co naprawdę pokazał RCT
Cyfrowe interwencje wiązały się także z poprawą lękowej wrażliwości rodziców w 6. tygodniu, ale efekt nie pozostał istotny po korekcie za wielokrotne porównania.
|
A Randomized Controlled Trial of A Gamified Digital Mental Health Intervention for Child Anxiety
Child Psychiatry & Human Development
|
„There was improvement in parental anxiety sensitivity for all digital interventions at Week 6 compared to the waitlist ... but effects were non-significant after correcting for multiple comparisons.”
Lokalizacja: Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Human–GenAI w ekspozycji na lęk akademicki: dwa RCT
Efekty głównych wyników wynosiły d=0,25–0,35 względem aktywnej kontroli i d=0,43–0,58 względem listy oczekujących. Efekty dla afektu, lęku uogólnionego i objawów depresyjnych były ograniczone.
|
Human–GenAI w ekspozycji na lęk akademicki: dwa RCT
npj Digital Medicine
|
„Across two randomized controlled trials (N = 425) ...”
Lokalizacja: npj Digital Medicine, abstract/results summary available on publisher page.
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Human–GenAI w ekspozycji na lęk akademicki: dwa RCT
Dwa RCT, łącznie N=425, z hybrydową jednorazową interwencją ekspozycyjną człowiek–GenAI dla lęku akademickiego; porównania obejmowały listę oczekujących i aktywną kontrolę.
|
Human–GenAI w ekspozycji na lęk akademicki: dwa RCT
npj Digital Medicine
|
„Across two randomized controlled trials (N = 425) ...”
Lokalizacja: npj Digital Medicine, abstract/results summary available on publisher page.
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Chatbot AI w zdrowiu psychicznym: bezpieczeństwo zaczyna się także od interfejsu
Skalibrowane zaufanie było najwyższe wtedy, gdy obecne były oba komunikaty.
|
Privacy assurances and professional-boundary warnings in generative AI mental health chatbots: a randomized vignette experiment on calibrated trust, overreliance risk, and professional help-seeking intentions
Frontiers in Psychology
|
„calibrated trust was highest when both cues were present.”
Lokalizacja: Abstract; Results 3.2
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Chatbot może być pomocny — i jednocześnie wzmacniać ryzyko. Nowe badanie pokazuje dlaczego
Badanie objęło 810 symulowanych rozmów, 30 profili użytkowników i 9 chatbotów.
|
A clinically validated framework for auditing AI chatbot behavior in mental health interactions
Nature Medicine
|
„the full dataset comprised 810 simulated conversations ... spanning 6,329 turns”
Lokalizacja: publisher full text, Results § SIM-VAIL framework
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT w zaburzeniach odżywiania i BPD: obiecujące wyniki, ale bez mocnego dowodu przyczynowego
Wszystkie 8 badań obejmowały różne projekty, w tym pojedyncze przypadki, badania pre–post bez kontroli, badania naturalistyczne i nie randomizowane porównawcze.
|
Dialectical Behaviour Therapy for Eating Disorders With Comorbid Borderline Personality Disorder: A Systematic Review and Clinical Implications
Clinical Psychology & Psychotherapy
|
„Study designs included single case, uncontrolled pre-post, naturalistic longitudinal and nonrandomized comparative designs.”
Lokalizacja: Results — Included studies
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT w zaburzeniach odżywiania i BPD: obiecujące wyniki, ale bez mocnego dowodu przyczynowego
W części badań większe nasilenie objawów BPD wiązało się z większą wczesną poprawą, ale nie był to spójny wynik.
|
Dialectical Behaviour Therapy for Eating Disorders With Comorbid Borderline Personality Disorder: A Systematic Review and Clinical Implications
Clinical Psychology & Psychotherapy
|
„Baseline BPD symptom severity did not consistently predict poorer outcomes and, in some cases, was associated with greater early improvements.”
Lokalizacja: Abstract / Discussion
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Aplikacyjne CBT u studentów zagranicznych: mały RCT, ale ważny sygnał
Badanie było randomizowanym badaniem kontrolowanym z udziałem 43 studentów zagranicznych.
|
A randomized controlled trial of an app-based cognitive behavioral therapy for international students
Internet Interventions
|
„43 eligible participants were assigned to either the intervention group (n = 23) or waitlist control group (n = 20).”
Lokalizacja: Abstract; 2.1 Study design and procedure
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Aplikacyjne CBT u studentów zagranicznych: mały RCT, ale ważny sygnał
Badanie nie rozstrzyga, czy wyniki można bezpośrednio uogólnić na inne kraje, języki lub studentów o innym profilu klinicznym.
|
A randomized controlled trial of an app-based cognitive behavioral therapy for international students
Internet Interventions
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
ACT nie wykazała przewagi nad innymi uznanymi terapiami: metaanaliza 34 RCT
Włączono 34 RCT pełnego modelu ACT porównujące go z bona fide psychoterapiami.
|
Randomized controlled evidence of the efficacy of acceptance and commitment therapy: A systematic review and meta-analysis
Clinical Psychology Review
|
„We identified 34 RCTs meeting our inclusion criteria”
Lokalizacja: publisher full text, Abstract/Methods
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT nie wykazała przewagi nad innymi uznanymi terapiami: metaanaliza 34 RCT
Główny efekt porównawczy wyniósł g=-0,01, p=0,86.
|
Randomized controlled evidence of the efficacy of acceptance and commitment therapy: A systematic review and meta-analysis
Clinical Psychology Review
|
„full-model ACT was not superior ... (g = -0.01, p = .86)”
Lokalizacja: publisher full text, Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
AI i zdrowie psychiczne — przegląd publikacji
Większość analizowanych narzędzi była tekstowa, oparta na CBT i znajdowała się na wczesnym etapie rozwoju.
|
Generative AI mental health chatbots: a scoping review of intervention design and user experience
npj Digital Medicine
|
„Most interventions were text-based, CBT-informed, and at an early stage of development.”
Lokalizacja: wyniki
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Aktywacja behawioralna w depresji: duża metaanaliza 105 badań porządkuje dowody
Heterogeniczność dla głównego porównania była wysoka: I²=71%, a 95% PI wyniósł -0,11 do 1,46.
|
Behavioral activation for depression: A comprehensive systematic review and meta-analysis
Clinical Psychology Review
|
„high heterogeneity (I² = 71%) and a broad 95% prediction interval (-0.11 to 1.46)”
Lokalizacja: publisher full text, Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Autistic and non-autistic midwives' experiences of caring for autistic women and birthing-people
5 autystycznych i 5 nieautystycznych położnych pracujących z autystycznymi użytkowniczkami opieki. Porównanie doświadczeń autystycznych i nieautystycznych położnych.
|
Autistic and non-autistic midwives' experiences of caring for autistic women and birthing-people
Midwifery
|
„5 autystycznych i 5 nieautystycznych położnych pracujących z autystycznymi użytkowniczkami opieki. Porównanie doświadczeń autystycznych i nieautystycznych położnych.”
Lokalizacja: Abstract/Methods
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.