DOWODY BADAWCZE → ŚLEDZALNOŚĆ TWIERDZEŃ

Rejestr Dowodów i Cytowań (Evidence & Citation Ledger)

Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.

Wyczyść
1054 wszystkich twierdzeń (Claims)
528 FACT (fakty empiryczne)
150 INTERPRETATION (wnioski)
125 UNCERTAINTY (granice dowodu)
0 COMMENT (komentarze)
1050 ze zweryfikowanym DOI/PMID

5 Wymiarów Oceny Dowodu Klinicznego

Zasada EBP: brak pojedynczego sztucznego wyniku punktowego

W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:

Wymiar 1 Czy efekt zaobserwowano? Odpowiedź tak/nie na podstawie danych empirycznych w publikacji pierwotnej.
Wymiar 2 Jak duży był efekt? Wskaźniki d Cohena, Hedges' g, ryzyko względne (RR) lub różnica średnich.
Wymiar 3 Jak pewne jest oszacowanie? Ocena GRADE: wysoka, umiarkowana, niska, bardzo niska (ryzyko błędu, precyzja).
Wymiar 4 Czy ma znaczenie kliniczne? Przekroczenie progu minimalnej istotnej różnicy klinicznej (MCID).
Wymiar 5 Czy odnosi się do pacjenta? Bezpośredniość dowodu (Directness) i zgodność charakterystyki próby z pacjentem.

Rejestr Śledzalności Cytowań (Citation Ledger)

Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).

Wyników na stronie: 20
Twierdzenie (Claim) Źródło i Identyfikator Dosłowny cytat i Lokalizacja 5 Wymiarów & Poziom Audytu
AI oparte na CBT: co naprawdę pokazuje metaanaliza 15 RCT?
ID: C-2026-2602886x-06 FACT SUPPORTED
Tylko jedno badanie spełniało wszystkie kryteria jakości; 10/15 miało wysokie ryzyko biasu dla zaślepienia.
The effectiveness of CBT-based NLP-enabled AI conversational agents for mental health intervention: a systematic review and meta-analysis
npj Digital Medicine
Metaanaliza Metaanaliza
„Only one study met all six”
Lokalizacja: Risk of bias, lines 101-104
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Gamifikowana interwencja cyfrowa obniżała lęk u dzieci: co naprawdę pokazał RCT
ID: C-2026-26020971-04 INTERPRETATION TRACEABLE_INFERENCE
Gamifikacja może być jednym ze sposobów zwiększania atrakcyjności cyfrowej interwencji, ale samo badanie nie pokazuje, że gamifikacja jest jedynym powodem skuteczności.
A Randomized Controlled Trial of A Gamified Digital Mental Health Intervention for Child Anxiety
Child Psychiatry & Human Development
Badanie pierwotne RCT
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 3: Kontekst sekcji
1. Efekt zaobserwowany:
Wniosek interpretacyjny autorów
3. Pewność (GRADE):
Niska do umiarkowanej RCT z małą próbą (N < 100); ryzyko nieprecyzyjności estymatora (imprecision) i małej mocy statystycznej.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Human–GenAI w ekspozycji na lęk akademicki: dwa RCT
ID: C-2026-26031999-01 FACT EVIDENCE_VERIFIED
Efekty głównych wyników wynosiły d=0,25–0,35 względem aktywnej kontroli i d=0,43–0,58 względem listy oczekujących. Efekty dla afektu, lęku uogólnionego i objawów depresyjnych były ograniczone.
Human–GenAI w ekspozycji na lęk akademicki: dwa RCT
npj Digital Medicine
Badanie pierwotne RCT
„Across two randomized controlled trials (N = 425) ...”
Lokalizacja: npj Digital Medicine, abstract/results summary available on publisher page.
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
2. Parametr efektu:
Zaraportowano parametr: d=0
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana RCT z odpowiednią mocą statystyczną (N ≥ 100); obniżenie z wysokiej ze względu na brak podwójnego zaślepienia w psychoterapii.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Human–GenAI w ekspozycji na lęk akademicki: dwa RCT
ID: C-2026-26031999-02 FACT EVIDENCE_VERIFIED
Dwa RCT, łącznie N=425, z hybrydową jednorazową interwencją ekspozycyjną człowiek–GenAI dla lęku akademickiego; porównania obejmowały listę oczekujących i aktywną kontrolę.
Human–GenAI w ekspozycji na lęk akademicki: dwa RCT
npj Digital Medicine
Badanie pierwotne RCT
„Across two randomized controlled trials (N = 425) ...”
Lokalizacja: npj Digital Medicine, abstract/results summary available on publisher page.
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana RCT z odpowiednią mocą statystyczną (N ≥ 100); obniżenie z wysokiej ze względu na brak podwójnego zaślepienia w psychoterapii.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Chatbot AI w zdrowiu psychicznym: bezpieczeństwo zaczyna się także od interfejsu
ID: C-2026-61934264-06 INTERPRETATION TRACEABLE_INFERENCE
Projekt interfejsu może być elementem bezpieczeństwa AI w zdrowiu psychicznym, ale komunikaty ostrzegawcze nie są dowodem klinicznej skuteczności chatbota.
Privacy assurances and professional-boundary warnings in generative AI mental health chatbots: a randomized vignette experiment on calibrated trust, overreliance risk, and professional help-seeking intentions
Frontiers in Psychology
Badanie pierwotne RCT
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 3: Kontekst sekcji
1. Efekt zaobserwowany:
Wniosek interpretacyjny autorów
3. Pewność (GRADE):
Niska do umiarkowanej RCT z małą próbą (N < 100); ryzyko nieprecyzyjności estymatora (imprecision) i małej mocy statystycznej.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT w zaburzeniach odżywiania i BPD: obiecujące wyniki, ale bez mocnego dowodu przyczynowego
ID: C-2026-cpp70315-02 FACT
Wszystkie 8 badań obejmowały różne projekty, w tym pojedyncze przypadki, badania pre–post bez kontroli, badania naturalistyczne i nie randomizowane porównawcze.
Dialectical Behaviour Therapy for Eating Disorders With Comorbid Borderline Personality Disorder: A Systematic Review and Clinical Implications
Clinical Psychology & Psychotherapy
Przegląd systematyczny Przegląd systematyczny
„Study designs included single case, uncontrolled pre-post, naturalistic longitudinal and nonrandomized comparative designs.”
Lokalizacja: Results — Included studies
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT w zaburzeniach odżywiania i BPD: obiecujące wyniki, ale bez mocnego dowodu przyczynowego
ID: C-2026-cpp70315-04 FACT
W części badań większe nasilenie objawów BPD wiązało się z większą wczesną poprawą, ale nie był to spójny wynik.
Dialectical Behaviour Therapy for Eating Disorders With Comorbid Borderline Personality Disorder: A Systematic Review and Clinical Implications
Clinical Psychology & Psychotherapy
Przegląd systematyczny Przegląd systematyczny
„Baseline BPD symptom severity did not consistently predict poorer outcomes and, in some cases, was associated with greater early improvements.”
Lokalizacja: Abstract / Discussion
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Aplikacyjne CBT u studentów zagranicznych: mały RCT, ale ważny sygnał
ID: C-2026-26100984-01 FACT DIRECT_SOURCE
Badanie było randomizowanym badaniem kontrolowanym z udziałem 43 studentów zagranicznych.
A randomized controlled trial of an app-based cognitive behavioral therapy for international students
Internet Interventions
Badanie pierwotne RCT
„43 eligible participants were assigned to either the intervention group (n = 23) or waitlist control group (n = 20).”
Lokalizacja: Abstract; 2.1 Study design and procedure
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska do umiarkowanej RCT z małą próbą (N < 100); ryzyko nieprecyzyjności estymatora (imprecision) i małej mocy statystycznej.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Ograniczona (próba subkliniczna lub studencka, ostrożność w uogólnianiu na pacjentów klinicznych)
Do Acceptance- and Mindfulness-Based Interventions Improve Psychological Flexibility in People With Chronic Pain? A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials
ID: C-2026-ejp70342-04 PRACTICE_BOUNDARY TRACEABLE_INFERENCE
Nie ekstrapoluj dowodu z akceptacji, ACT, DBT-PTSD lub całej DBT na izolowaną skuteczność Radical Acceptance bezpośrednio, jeżeli badanie tego nie testowało.
Do Acceptance- and Mindfulness-Based Interventions Improve Psychological Flexibility in People With Chronic Pain? A Systematic Review and Meta-Analysis of Randomized Controlled Trials
European Journal of Pain
Metaanaliza Metaanaliza
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 3: Granica metodyczna
1. Efekt zaobserwowany:
Wymaga weryfikacji pierwotnej
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
ACT nie wykazała przewagi nad innymi uznanymi terapiami: metaanaliza 34 RCT
ID: C-2026-26102786-03 FACT
Autorzy wskazali powtarzające się problemy metodologiczne, w tym brak prerejestracji części hipotez, niedostateczną moc i ograniczone użycie ITT.
Randomized controlled evidence of the efficacy of acceptance and commitment therapy: A systematic review and meta-analysis
Clinical Psychology Review
Metaanaliza Metaanaliza
„lack of preregistration ... inadequate statistical power ... limited use of intent-to-treat analyses”
Lokalizacja: publisher full text, Abstract
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
ACT nie wykazała przewagi nad innymi uznanymi terapiami: metaanaliza 34 RCT
ID: C-2026-26102786-04 INTERPRETATION
Brak przewagi ACT nad innymi bona fide terapiami nie jest dowodem braku skuteczności ACT względem braku leczenia.
Randomized controlled evidence of the efficacy of acceptance and commitment therapy: A systematic review and meta-analysis
Clinical Psychology Review
Metaanaliza Metaanaliza
„comparison ... to bona fide psychotherapies”
Lokalizacja: publisher full text, inclusion criteria and primary comparison
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
1. Efekt zaobserwowany:
Wniosek interpretacyjny autorów
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
AI i zdrowie psychiczne — przegląd publikacji
ID: C-2026-26029720-05 UNCERTAINTY LIMITATION
Przegląd nie jest dowodem skuteczności klinicznej GenAI-chatbotów i wskazuje potrzebę dalszych badań skuteczności oraz standaryzacji bezpieczeństwa i UX.
Generative AI mental health chatbots: a scoping review of intervention design and user experience
npj Digital Medicine
Scoping review Przegląd systematyczny
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 3: Granica metodyczna
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Aktywacja behawioralna w depresji: duża metaanaliza 105 badań porządkuje dowody
ID: C-2026-26102783-02 FACT
Dla dorosłych pacjentów ambulatoryjnych BA vs kontrola SMD wyniosło 0,67 (95% CI 0,54–0,80; k=61).
Behavioral activation for depression: A comprehensive systematic review and meta-analysis
Clinical Psychology Review
Metaanaliza Metaanaliza
„SMD of BA for adult outpatients compared with control conditions was 0.67 (95% CI: 0.54 to 0.80; k=61)”
Lokalizacja: publisher full text, Results
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Zerwania przymierza terapeutycznego wiążą się z gorszym wynikiem terapii
ID: C-2026-clp70192-04 UNCERTAINTY
Badanie nie ustala przyczynowości ani nie ocenia bezpośrednio skuteczności naprawy zerwań.
Alliance Ruptures and Psychotherapy Outcomes: A Multilevel Meta-Analysis of Their Association
Journal of Clinical Psychology
Metaanaliza Metaanaliza
„The meta-analysis does not directly test temporal or causal ordering and does not examine rupture repair as an intervention.”
Lokalizacja: Discussion / Limitations
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT nie wdraża się samym szkoleniem. Lekcje z pięciu europejskich krajów
ID: C-2026-2600359x-01 FACT VERIFIED
Publikacja przedstawia doświadczenia wdrażania DBT w pięciu krajach europejskich: Wielkiej Brytanii, Niemczech, Norwegii, Polsce i Czechach.
Case study: The DBT implementation journey of dialectical behaviour therapy in five European countries
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
„Case study: The DBT implementation journey of dialectical behaviour therapy in five European countries.”
Lokalizacja: tytuł/abstrakt
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT nie wdraża się samym szkoleniem. Lekcje z pięciu europejskich krajów
ID: C-2026-2600359x-02 FACT VERIFIED
Autorzy wykorzystali narracyjne opisy ekspertów DBT z pięciu krajów i zestawili je z istniejącymi ramami wdrażania DBT.
Case study: The DBT implementation journey of dialectical behaviour therapy in five European countries
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
„DBT experts in each country provided narrative accounts, considered with existing DBT implementation frameworks.”
Lokalizacja: abstrakt/metody
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT nie wdraża się samym szkoleniem. Lekcje z pięciu europejskich krajów
ID: C-2026-2600359x-03 FACT VERIFIED
W opracowaniu wskazano m.in. znaczenie wytycznych krajowych, afiliacji uniwersyteckich, towarzystw krajowych, zespołów konsultacyjnych, szkolenia terapeutów, wierności modelowi i wsparcia organizacyjnego.
Case study: The DBT implementation journey of dialectical behaviour therapy in five European countries
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
„Common themes included national guidelines, university affiliations, national societies, consultation teams, therapist training, fidelity and organizational support.”
Lokalizacja: wyniki
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT nie wdraża się samym szkoleniem. Lekcje z pięciu europejskich krajów
ID: C-2026-2600359x-04 INTERPRETATION TRACEABLE_INFERENCE
Najbardziej użyteczny wniosek wdrożeniowy jest taki, że rozwój DBT wymaga infrastruktury, a nie tylko szkolenia pojedynczych terapeutów.
Case study: The DBT implementation journey of dialectical behaviour therapy in five European countries
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 3: Kontekst sekcji
1. Efekt zaobserwowany:
Wniosek interpretacyjny autorów
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT nie wdraża się samym szkoleniem. Lekcje z pięciu europejskich krajów
ID: C-2026-2600359x-05 UNCERTAINTY LIMITATION
Publikacja nie jest porównaniem skuteczności klinicznej DBT między krajami.
Case study: The DBT implementation journey of dialectical behaviour therapy in five European countries
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 3: Granica metodyczna
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
CBT na koszmary po traumie: mniej barier może znaczyć więcej dostępu
ID: C-2026-26001085-05 UNCERTAINTY
Materiał nie dostarcza dowodu, że skrócony format CBT-N jest równoważny standardowej interwencji pod względem skuteczności.
Bringing cognitive behavioral therapy for nightmares to patients with trauma: increasing access and feasibility via primary and acute care
Journal of Clinical Sleep Medicine
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
„The article focuses on access and feasibility and describes an ongoing pilot rather than a definitive efficacy trial.”
Lokalizacja: Article scope / Discussion
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia

Czego nie wiemy? Granice wiedzy i niepewności badawcze

Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:

1. Trwałość odległa efektów (>24 mies.)

Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.

2. Zależność od formatu i zaangażowania

Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.

3. Działania niepożądane i pogorszenie

Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.

Chcesz zbadać luki badawcze w populacjach i metodach? Otwórz Moduł Luk Badawczych (Knowledge Gaps) →

Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.