Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
ACT czy CBT-I? Bezpośrednie porównanie u kobiet weteranek z bezsennością
Wnioski dotyczą kobiet weteranek i konkretnego protokołu; nie powinny być automatycznie generalizowane na inne populacje.
|
Novel Treatment Based on Acceptance and Commitment Therapy versus Cognitive-Behavioral Therapy for Insomnia: A Randomized Comparative Effectiveness Trial in Women Veterans
Journal of Consulting and Clinical Psychology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Title, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT czy CBT-I? Bezpośrednie porównanie u kobiet weteranek z bezsennością
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
Novel Treatment Based on Acceptance and Commitment Therapy versus Cognitive-Behavioral Therapy for Insomnia: A Randomized Comparative Effectiveness Trial in Women Veterans
Journal of Consulting and Clinical Psychology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Title, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
Randomizowane badanie programu ACT w grupie dorosłych z cukrzycą typu 1 i podwyższonym HbA1c.
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
„No statistically significant difference was found between the groups regarding the primary outcome measure, HbA1c.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
ACT w fibromialgii: skuteczność, akceptowalność i bezpieczeństwo
Liczba badań jest ograniczona, a heterogeniczność populacji i interwencji ogranicza pewność szerokich wniosków.
|
The efficacy, acceptability and safety of acceptance and commitment therapy for fibromyalgia - a systematic review and meta-analysis
British Journal of Pain
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w fibromialgii: skuteczność, akceptowalność i bezpieczeństwo
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
The efficacy, acceptability and safety of acceptance and commitment therapy for fibromyalgia - a systematic review and meta-analysis
British Journal of Pain
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
ACT w przewlekłym bólu: metaanaliza wyników psychologicznych i jakości życia
Heterogeniczność populacji, form terapii i jakości badań może wpływać na wielkość zbiorczych efektów.
|
Acceptance and commitment therapy for patients with chronic pain: A systematic review and meta-analysis on psychological outcomes and quality of life
PLOS ONE
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w przewlekłym bólu: metaanaliza wyników psychologicznych i jakości życia
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
Acceptance and commitment therapy for patients with chronic pain: A systematic review and meta-analysis on psychological outcomes and quality of life
PLOS ONE
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
ACT w psychozie: randomizowane badanie kontrolowane
Randomizowane badanie ACT jako uzupełnienia standardowej opieki u osób z psychozą.
|
Acceptance and commitment therapy for psychosis: randomised controlled trial
The British Journal of Psychiatry
|
„Acceptance and commitment therapy for psychosis: randomised controlled trial”
Lokalizacja: Full article; publisher full text
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w psychozie: randomizowane badanie kontrolowane
Badanie oceniało, czy ACT może wspierać funkcjonowanie i podejście do doświadczeń psychotycznych. Wyniki wskazują na użyteczność podejścia jako terapii wspomagającej, ale nie jako zamiennika całego standardu leczenia psychozy.
|
Acceptance and commitment therapy for psychosis: randomised controlled trial
The British Journal of Psychiatry
|
„Acceptance and commitment therapy for psychosis: randomised controlled trial”
Lokalizacja: Full article; publisher full text
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w psychozie: randomizowane badanie kontrolowane
Pojedyncze RCT nie wystarcza do formułowania szerokich zaleceń terapeutycznych dla całej populacji osób z psychozą.
|
Acceptance and commitment therapy for psychosis: randomised controlled trial
The British Journal of Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Full article; publisher full text
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w psychozie: randomizowane badanie kontrolowane
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
Acceptance and commitment therapy for psychosis: randomised controlled trial
The British Journal of Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Full article; publisher full text
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
ACT w zaburzeniach depresyjnych: metaanaliza 11 badań
Uwzględniono 11 badań i 962 uczestników. Pooled SMD dla objawów depresyjnych wyniósł -1,05 (95% CI -1,43 do -0,66), dla elastyczności psychologicznej MD=4,84 (95% CI 2,70–6,97), a dla efektu utrzymanego przy follow-up SMD=-0,70 (95% CI -1,15 do -0,25).
|
Effect of acceptance and commitment therapy for depressive disorders: a meta-analysis
Annals of General Psychiatry
|
„11 studies with a total of 962 patients were included.”
Lokalizacja: Abstract and meta-analysis results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w zaburzeniach depresyjnych: metaanaliza 11 badań
Wielkość efektu w metaanalizie zależy od cech włączonych badań i ich jakości metodologicznej; nie należy przenosić go bezpośrednio na każdą populację kliniczną.
|
Effect of acceptance and commitment therapy for depressive disorders: a meta-analysis
Annals of General Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and meta-analysis results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w zaburzeniach depresyjnych: metaanaliza 11 badań
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
Effect of acceptance and commitment therapy for depressive disorders: a meta-analysis
Annals of General Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and meta-analysis results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
ACT a zachowania żywieniowe: kontakt bezpośredni vs aplikacja mobilna
Drugorzędna analiza randomizowanego badania trzech grup: ACT twarzą w twarz, ACT przez aplikację mobilną i kontrola.
|
The effects of acceptance and commitment therapy on eating behavior and diet delivered through face-to-face contact and a mobile app: a randomized controlled trial
International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity
|
„Secondary analysis of unblinded randomized controlled trial in three Finnish cities.”
Lokalizacja: Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT a zachowania żywieniowe: kontakt bezpośredni vs aplikacja mobilna
Badanie analizowało zachowania żywieniowe i jakość diety przed interwencją, po niej oraz po 36 tygodniach. Oceniano również moderowanie efektów przez wyjściowy poziom stresu.
|
The effects of acceptance and commitment therapy on eating behavior and diet delivered through face-to-face contact and a mobile app: a randomized controlled trial
International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity
|
„Secondary analysis of unblinded randomized controlled trial in three Finnish cities.”
Lokalizacja: Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT a zachowania żywieniowe: kontakt bezpośredni vs aplikacja mobilna
Jest to analiza wyników z konkretnego programu zmiany zachowań; nie należy traktować wyników jako dowodu, że ACT samodzielnie poprawia dietę w każdej populacji.
|
The effects of acceptance and commitment therapy on eating behavior and diet delivered through face-to-face contact and a mobile app: a randomized controlled trial
International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT a zachowania żywieniowe: kontakt bezpośredni vs aplikacja mobilna
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
The effects of acceptance and commitment therapy on eating behavior and diet delivered through face-to-face contact and a mobile app: a randomized controlled trial
International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
„AI psychosis” w praktyce klinicznej: co pokazuje analiza dokumentacji?
Retrospektywny charakter, pojedynczy ośrodek i zależność od tego, czy użycie AI zostało ujawnione i zapisane w dokumentacji ograniczają możliwość szacowania rzeczywistej częstości. Projekt nie pozwala ustalić związku przyczynowego.
|
Characterizing Artificial Intelligence Psychosis in a Large Medical Setting
JAMA Psychiatry
|
„Retrospektywny charakter, pojedynczy ośrodek i zależność od tego, czy użycie AI zostało ujawnione i zapisane w dokumentacji ograniczają możliwość szacowania rzeczywistej częstości. Projekt nie pozwala ustalić związku przyczynowego.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.