Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
Aktywacja behawioralna w depresji: duża metaanaliza 105 badań porządkuje dowody
Heterogeniczność dla głównego porównania była wysoka: I²=71%, a 95% PI wyniósł -0,11 do 1,46.
|
Behavioral activation for depression: A comprehensive systematic review and meta-analysis
Clinical Psychology Review
|
„high heterogeneity (I² = 71%) and a broad 95% prediction interval (-0.11 to 1.46)”
Lokalizacja: publisher full text, Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
CBT na koszmary po traumie: mniej barier może znaczyć więcej dostępu
57% klinicystów wskazało ograniczenia czasowe jako barierę.
|
Bringing cognitive behavioral therapy for nightmares to patients with trauma: increasing access and feasibility via primary and acute care
Journal of Clinical Sleep Medicine
|
„57% cited time constraints.”
Lokalizacja: Clinical discussion — PCMHI feasibility
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
CBT na koszmary po traumie: mniej barier może znaczyć więcej dostępu
W opisywanym pilotażu 34 osoby zostały zrandomizowane do momentu raportowania; 85,1% było zainteresowanych leczeniem koszmarów, a 76,5% rozpoczęło leczenie.
|
Bringing cognitive behavioral therapy for nightmares to patients with trauma: increasing access and feasibility via primary and acute care
Journal of Clinical Sleep Medicine
|
„34 randomized so far; 85.1% interest in nightmare treatment; 76.5% initiated treatment.”
Lokalizacja: Pilot study update
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Jak naprawdę zmienia się PTSD w trakcie psychoterapii? Problemem jest nie tylko efekt końcowy
PTSD i depresję mierzono w 83% badań, zwykle sesja po sesji, średnio dziewięć razy; regresja wielopoziomowa była najczęstszą metodą analizy (48%).
|
Psychotherapy for PTSD – a scoping review of how change during treatment has been studied
European Journal of Psychotraumatology
|
„PTSD and depression were ... measured ... (83%), typically assessed session-by-session with an average of nine repeated measurements ... Multilevel regression modelling was the predominant analytic strategy (48%).”
Lokalizacja: Abstract — Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT i EMDR krok po kroku: badanie wykonalności leczenia fazowego BPD z traumą
Obie grupy zmniejszyły objawy BPD; istotne zmniejszenie objawów dysocjacyjnych odnotowano tylko w grupie DBT-ST+EMDR.
|
The combination of dialectical behavioral skills training with EMDR in the treatment of borderline personality disorder and psychological trauma: a feasibility randomized trial.
Borderline personality disorder and emotion dysregulation
|
„Both conditions reduced BPD symptoms, while only the DBT-ST+EMDR condition significantly reduced dissociative symptoms.”
Lokalizacja: Abstract — Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
MBCT w depresji trudnej do leczenia: metaanaliza danych indywidualnych pacjentów
W 7 RCT (N=777) MBCT była prawdopodobnie skuteczniejsza od TAU po leczeniu (SMD=-0,40; 95% CrI -0,64 do -0,16) oraz w średnim follow-up (SMD=-0,41; 95% CrI -0,76 do -0,02).
|
MBCT w depresji trudnej do leczenia: metaanaliza danych indywidualnych pacjentów
Psychotherapy and Psychosomatics
|
„W 7 RCT (N=777) MBCT była prawdopodobnie skuteczniejsza od TAU po leczeniu (SMD=-0,40; 95% CrI -0,64 do -0,16) oraz w średnim follow-up (SMD=-0,41; 95% CrI -0,76 do -0,02).”
Lokalizacja: PubMed/publisher record; Results/Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
MBCT w depresji trudnej do leczenia: metaanaliza danych indywidualnych pacjentów
Wynik należy interpretować w granicach konkretnej populacji, protokołu MBCT, komparatora i czasu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej terapii.
|
MBCT w depresji trudnej do leczenia: metaanaliza danych indywidualnych pacjentów
Psychotherapy and Psychosomatics
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Synthesis from the cited study limits
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
Większość efektów dotyczy zmian wewnątrz grup, a nie porównań z pełnym DBT lub aktywną terapią.
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
„Większość efektów dotyczy zmian wewnątrz grup, a nie porównań z pełnym DBT lub aktywną terapią.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Zmiany aktywności wyspy mózgu po treningu umiejętności DBT u pacjentów z depresją i NSSI
Próba była niewielka, część uczestników odpadła, a wyniki neurobiologiczne są korelatami, nie dowodem mechanizmu przyczynowego.
|
Insular spontaneous activity changes after dialectical behavior therapy skills training for depressed patients with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
BMC Psychiatry
|
„Próba była niewielka, część uczestników odpadła, a wyniki neurobiologiczne są korelatami, nie dowodem mechanizmu przyczynowego.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Ocena konstruktów PTSD i złożonego PTSD w ICD-11: konfirmacyjna analiza czynnikowa kwestionariusza ITQ
CPTSD obejmuje zarówno objawy PTSD, jak i DSO; wynik badania trzeba czytać w kontekście projektu, populacji i pomiaru.
|
Evaluating the ICD-11 PTSD and Complex PTSD Constructs: A Meta-Analytic Confirmatory Factor Analysis of the International Trauma Questionnaire
Assessment
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methodological interpretation
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Testing the factor structure of the International Trauma Questionnaire in a sample of violence-exposed women living in Northern Ireland
CPTSD obejmuje zarówno objawy PTSD, jak i DSO; wynik badania trzeba czytać w kontekście projektu, populacji i pomiaru.
|
Testing the factor structure of the International Trauma Questionnaire in a sample of violence-exposed women living in Northern Ireland
Journal of Traumatic Stress
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methodological interpretation
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Równoległy trening umiejętności DBT dla nastolatków i rodziców vs trening tylko dla nastolatków: pilotażowe RCT NSSI
NSSI spadało w obu grupach. Równoległy trening rodziców wiązał się z większą redukcją depresji (p=.03) i lęku (p=.01) oraz wzrostem pozytywnych interakcji rodzic–nastolatek z mediany 2 do 11 razy tygodniowo.
|
Effect of parallel adolescent and parent dialectical behavior therapy skills training vs. adolescent-only skills training on nonsuicidal self-injury: a pilot randomized trial
BMC Psychiatry
|
„38 adolescents ... randomized to DBT-SP (n = 19) or DBT-S (n = 19).”
Lokalizacja: Springer, Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Równoległy trening umiejętności DBT dla nastolatków i rodziców vs trening tylko dla nastolatków: pilotażowe RCT NSSI
Pilotaż z 38 rodzinami; wynik wymaga potwierdzenia w większym badaniu.
|
Effect of parallel adolescent and parent dialectical behavior therapy skills training vs. adolescent-only skills training on nonsuicidal self-injury: a pilot randomized trial
BMC Psychiatry
|
„Pilotaż z 38 rodzinami; wynik wymaga potwierdzenia w większym badaniu.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
Naturalistyczne badanie 10-tygodniowego wieloelementowego DBT; pomiary przed i po terapii Punkt wyjścia vs po 10 tygodniach; brak kontrolnej grupy
|
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
|
„In total, n=89 DBT patients were recruited ... follow-up data ... n=53 ... 52.8% reliably improved.”
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
Spośród 89 zrekrutowanych pacjentów dane bazowe miało 85, a follow-up 53. Po 10 tygodniach istotnie zmniejszyły się objawy BPD i poprawiło się funkcjonowanie osobowości; 52.8% completerów spełniało kryterium wiarygodnej poprawy BSL-23, a 33.9% poprawy BPDSI. Wyższa wyjściowa negative affectivity i psychoticism wiązała się z mniejszą zmianą objawów.
|
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
|
„In total, n=89 DBT patients were recruited ... follow-up data ... n=53 ... 52.8% reliably improved.”
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
Naturalistyczny projekt bez grupy kontrolnej i znaczny ubytek danych follow-up ograniczają wnioskowanie przyczynowe.
|
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
|
„Naturalistyczny projekt bez grupy kontrolnej i znaczny ubytek danych follow-up ograniczają wnioskowanie przyczynowe.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
Najbezpieczniej interpretować ten wynik w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu DBT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej DBT.
|
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
W praktyce DBT warto monitorować wynik kliniczny, retencję i bezpieczeństwo w tej samej populacji i przy podobnym sposobie wdrożenia jak w badaniu.
|
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Skuteczność szkoleń DBT: systematyczny przegląd ilościowy według modelu Kirkpatricka
Dowody były ogólnie niskiej pewności; badania różniły się projektem, miarami i intensywnością szkolenia.
|
The effectiveness of dialectical behaviour therapy training: a quantitative systematic review using Kirkpatrick's four-level model
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
|
„Dowody były ogólnie niskiej pewności; badania różniły się projektem, miarami i intensywnością szkolenia.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
DBT czy terapia schematów w BPD? Wynik wieloośrodkowego badania BOOTS
Pełny tekst wydawcy nie został skutecznie pobrany; dostępny był zweryfikowany abstrakt. Nie deklaruję FULL_TEXT_REVIEWED.
|
DBT czy terapia schematów w BPD? Wynik wieloośrodkowego badania BOOTS
JAMA Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.