Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
ACT-based training dla rodziców dzieci z autyzmem: randomizowane badanie kliniczne
Program prowadził do większej 6-miesięcznej redukcji stresu rodzicielskiego oraz problemów emocjonalnych i behawioralnych dzieci; poprawiała się też elastyczność psychologiczna i kompetencje rodzicielskie. Redukcja depresji i lęku rodziców była widoczna bezpośrednio po interwencji, ale nie była utrzymana w 6-miesięcznej ocenie.
|
Acceptance and Commitment Training for Parents of Children With Autism Spectrum Disorder: A Randomized Clinical Trial
JAMA Network Open
|
„A total of 154 parents were randomized.”
Lokalizacja: Abstract, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT czy CBT-I? Bezpośrednie porównanie u kobiet weteranek z bezsennością
Randomizowane porównanie programu opartego na ACT z CBT-I u kobiet weteranek.
|
Novel Treatment Based on Acceptance and Commitment Therapy versus Cognitive-Behavioral Therapy for Insomnia: A Randomized Comparative Effectiveness Trial in Women Veterans
Journal of Consulting and Clinical Psychology
|
„Novel Treatment Based on Acceptance and Commitment Therapy versus Cognitive-Behavioral Therapy for Insomnia”
Lokalizacja: Title, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT czy CBT-I? Bezpośrednie porównanie u kobiet weteranek z bezsennością
Badanie bezpośrednio porównuje dwa aktywne podejścia terapeutyczne, zamiast zestawiać ACT z brakiem leczenia. Projekt pozwala oceniać, czy ACT może być alternatywną drogą do pracy z bezsennością.
|
Novel Treatment Based on Acceptance and Commitment Therapy versus Cognitive-Behavioral Therapy for Insomnia: A Randomized Comparative Effectiveness Trial in Women Veterans
Journal of Consulting and Clinical Psychology
|
„Novel Treatment Based on Acceptance and Commitment Therapy versus Cognitive-Behavioral Therapy for Insomnia”
Lokalizacja: Title, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT czy CBT-I? Bezpośrednie porównanie u kobiet weteranek z bezsennością
Wnioski dotyczą kobiet weteranek i konkretnego protokołu; nie powinny być automatycznie generalizowane na inne populacje.
|
Novel Treatment Based on Acceptance and Commitment Therapy versus Cognitive-Behavioral Therapy for Insomnia: A Randomized Comparative Effectiveness Trial in Women Veterans
Journal of Consulting and Clinical Psychology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Title, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT czy CBT-I? Bezpośrednie porównanie u kobiet weteranek z bezsennością
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
Novel Treatment Based on Acceptance and Commitment Therapy versus Cognitive-Behavioral Therapy for Insomnia: A Randomized Comparative Effectiveness Trial in Women Veterans
Journal of Consulting and Clinical Psychology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Title, Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
Randomizowane badanie programu ACT w grupie dorosłych z cukrzycą typu 1 i podwyższonym HbA1c.
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
„No statistically significant difference was found between the groups regarding the primary outcome measure, HbA1c.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
Nie stwierdzono istotnej interakcji grupy i czasu dla HbA1c po 2 latach (χ²=0,49; p=0,485). Jednocześnie elastyczność psychologiczna mierzona AAQ poprawiała się istotnie w grupie ACT zarówno po roku, jak i po dwóch latach (χ²=12,63; p<0,001).
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
„No statistically significant difference was found between the groups regarding the primary outcome measure, HbA1c.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
W 2-letnim pomiarze HbA1c dostępne były dane tylko dla 26 osób, a wynik metaboliczny nie wykazał przewagi ACT.
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT w cukrzycy typu 1: psychologiczna poprawa bez poprawy HbA1c
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
Impact of an Acceptance and Commitment Therapy programme on HbA1c, self-management and psychosocial factors in adults with type 1 diabetes and elevated HbA1c levels: a randomised controlled trial
BMJ Open
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
ACT w zaburzeniach depresyjnych: metaanaliza 11 badań
Wielkość efektu w metaanalizie zależy od cech włączonych badań i ich jakości metodologicznej; nie należy przenosić go bezpośrednio na każdą populację kliniczną.
|
Effect of acceptance and commitment therapy for depressive disorders: a meta-analysis
Annals of General Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Abstract and meta-analysis results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT a zachowania żywieniowe: kontakt bezpośredni vs aplikacja mobilna
Drugorzędna analiza randomizowanego badania trzech grup: ACT twarzą w twarz, ACT przez aplikację mobilną i kontrola.
|
The effects of acceptance and commitment therapy on eating behavior and diet delivered through face-to-face contact and a mobile app: a randomized controlled trial
International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity
|
„Secondary analysis of unblinded randomized controlled trial in three Finnish cities.”
Lokalizacja: Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT a zachowania żywieniowe: kontakt bezpośredni vs aplikacja mobilna
Badanie analizowało zachowania żywieniowe i jakość diety przed interwencją, po niej oraz po 36 tygodniach. Oceniano również moderowanie efektów przez wyjściowy poziom stresu.
|
The effects of acceptance and commitment therapy on eating behavior and diet delivered through face-to-face contact and a mobile app: a randomized controlled trial
International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity
|
„Secondary analysis of unblinded randomized controlled trial in three Finnish cities.”
Lokalizacja: Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
ACT a zachowania żywieniowe: kontakt bezpośredni vs aplikacja mobilna
Jest to analiza wyników z konkretnego programu zmiany zachowań; nie należy traktować wyników jako dowodu, że ACT samodzielnie poprawia dietę w każdej populacji.
|
The effects of acceptance and commitment therapy on eating behavior and diet delivered through face-to-face contact and a mobile app: a randomized controlled trial
International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT a zachowania żywieniowe: kontakt bezpośredni vs aplikacja mobilna
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
The effects of acceptance and commitment therapy on eating behavior and diet delivered through face-to-face contact and a mobile app: a randomized controlled trial
International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methods and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Jednodniowe ACT poprawia lęk, ale nie biomarkery naczyniowe i zapalne
Randomizowane badanie jednodniowego warsztatu ACT u dorosłych z umiarkowanym lub wysokim poziomem lęku.
|
One-Day Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Workshop Improves Anxiety but not Vascular Function or Inflammation in Adults with Moderate to High Anxiety Levels in a Randomized Controlled Trial
General Hospital Psychiatry
|
„ACT improved anxiety on the Beck Anxiety Inventory as previously reported.”
Lokalizacja: Title, Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Jednodniowe ACT poprawia lęk, ale nie biomarkery naczyniowe i zapalne
Wcześniej raportowana część kliniczna wskazywała na poprawę lęku; analiza tej publikacji koncentrowała się na funkcji naczyniowej i markerach zapalnych. Poprawa lęku nie przełożyła się na istotną zmianę badanych biomarkerów.
|
One-Day Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Workshop Improves Anxiety but not Vascular Function or Inflammation in Adults with Moderate to High Anxiety Levels in a Randomized Controlled Trial
General Hospital Psychiatry
|
„ACT improved anxiety on the Beck Anxiety Inventory as previously reported.”
Lokalizacja: Title, Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Jednodniowe ACT poprawia lęk, ale nie biomarkery naczyniowe i zapalne
Jednodniowy warsztat i krótkie punkty pomiarowe nie pozwalają wyciągać wniosków o długoterminowej skuteczności psychoterapii ani o zmianach ryzyka sercowo-naczyniowego.
|
One-Day Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Workshop Improves Anxiety but not Vascular Function or Inflammation in Adults with Moderate to High Anxiety Levels in a Randomized Controlled Trial
General Hospital Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Title, Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Jednodniowe ACT poprawia lęk, ale nie biomarkery naczyniowe i zapalne
Najbardziej użyteczny klinicznie sposób czytania tego wyniku polega na odnoszeniu go do konkretnej populacji, formatu ACT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie do ACT jako jednej, identycznej interwencji.
|
One-Day Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Workshop Improves Anxiety but not Vascular Function or Inflammation in Adults with Moderate to High Anxiety Levels in a Randomized Controlled Trial
General Hospital Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Title, Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Jedna sesja ACT w przewlekłych stanach zdrowotnych: metaanaliza
Jedna sesja nie jest równoważna pełnemu procesowi psychoterapii; różnice między protokołami utrudniają bezpośrednie porównania.
|
Single-Session Acceptance and Commitment Therapy (ACT) Interventions for Patients with Chronic Health Conditions: A Systematic Review and Meta-Analysis
Journal of Contextual Behavioral Science
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methods, Study Selection and Results; full text in PMC
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
ACT wspierane technologią w przewlekłych stanach zdrowotnych: metaanaliza
Synteza wykazała, że technologicznie wspierane ACT może przewyższać warunki porównawcze w zakresie funkcjonowania i wyników bezpośrednio związanych z ACT; znaczenie miały m.in. modalność technologii i kontakt z terapeutą.
|
Technology-supported Acceptance and Commitment Therapy for Chronic Health Conditions: A Systematic Review and Meta-analysis
Behaviour Research and Therapy
|
„Technology modality and therapist contact moderated effects.”
Lokalizacja: Abstract and Results; full text in PMC
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.