Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
Underdiagnosis of autism spectrum disorder: a narrative review of gender differences and systemic barriers
Przegląd wskazuje na rolę różnic w prezentacji objawów, camouflagingu, barier systemowych i nierówności kulturowych w niedodiagnozowaniu autyzmu, szczególnie u kobiet i dorosłych.
|
Underdiagnosis of autism spectrum disorder: a narrative review of gender differences and systemic barriers
Advances in Autism
|
„Przegląd wskazuje na rolę różnic w prezentacji objawów, camouflagingu, barier systemowych i nierówności kulturowych w niedodiagnozowaniu autyzmu, szczególnie u kobiet i dorosłych.”
Lokalizacja: Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT i objawy afektywne w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
Mała liczba badań i wysoka heterogeniczność ograniczają precyzję efektów.
|
Effect of dialectical behavior therapy on affective symptoms in borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Psychiatry Research
|
„Mała liczba badań i wysoka heterogeniczność ograniczają precyzję efektów.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
DBT i objawy afektywne w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
Najbezpieczniej interpretować ten wynik w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu DBT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej DBT.
|
Effect of dialectical behavior therapy on affective symptoms in borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Psychiatry Research
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: ScienceDirect/PubMed, Abstract/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
DBT i objawy afektywne w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
W praktyce DBT warto monitorować wynik kliniczny, retencję i bezpieczeństwo w tej samej populacji i przy podobnym sposobie wdrożenia jak w badaniu.
|
Effect of dialectical behavior therapy on affective symptoms in borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Psychiatry Research
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: ScienceDirect/PubMed, Abstract/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Krótka pomoc psychologiczna w zaburzeniach osobowości: duże RCT nie potwierdza przewagi nad jednorazowym planem kryzysowym
Wynik przemawia przeciw szerokiemu stosowaniu tego konkretnego krótkiego modelu jako substytutu dłuższego leczenia.
|
Brief individual psychological intervention for people with probable personality disorder: a multicentre, researcher-masked, randomised, controlled superiority trial in England.
The lancet. Psychiatry
|
„Wynik przemawia przeciw szerokiemu stosowaniu tego konkretnego krótkiego modelu jako substytutu dłuższego leczenia.”
Lokalizacja: Discussion; TRACEABLE_INFERENCE
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
iCBT-I przy BPD: pacjenci chcieli leczyć sen, ale nie oczekiwali, że pięć sesji rozwiąże całe BPD
W wywiadach uczestniczyło 5 osób; baza jakościowa nie osiągnęła z góry założonego kryterium nasycenia, choć po pierwszych 3 wywiadach nie pojawiały się nowe główne tematy.
|
A mixed-method process evaluation of guided online cognitive behavioral therapy for insomnia in patients with borderline personality disorder.
BMC psychiatry
|
„W wywiadach uczestniczyło 5 osób; baza jakościowa nie osiągnęła z góry założonego kryterium nasycenia, choć po pierwszych 3 wywiadach nie pojawiały się nowe główne tematy.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
iCBT-I przy BPD: pacjenci chcieli leczyć sen, ale nie oczekiwali, że pięć sesji rozwiąże całe BPD
Najczęstszym powodem udziału była chęć poprawy bezsenności (83%); 70% wskazywało też poprawę funkcjonowania dziennego lub jakości życia.
|
A mixed-method process evaluation of guided online cognitive behavioral therapy for insomnia in patients with borderline personality disorder.
BMC psychiatry
|
„Najczęstszym powodem udziału była chęć poprawy bezsenności (83%); 70% wskazywało też poprawę funkcjonowania dziennego lub jakości życia.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
iCBT-I przy BPD: pacjenci chcieli leczyć sen, ale nie oczekiwali, że pięć sesji rozwiąże całe BPD
Pacjenci nie postrzegali iCBT-I jako wyraźnie zmniejszającej nasilenie BPD i mieli trudność z oddzieleniem wpływu iCBT-I od właściwego leczenia BPD.
|
A mixed-method process evaluation of guided online cognitive behavioral therapy for insomnia in patients with borderline personality disorder.
BMC psychiatry
|
„Pacjenci nie postrzegali iCBT-I jako wyraźnie zmniejszającej nasilenie BPD i mieli trudność z oddzieleniem wpływu iCBT-I od właściwego leczenia BPD.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
BPD i zaburzenia używania alkoholu: metaanaliza pokazuje skalę współwystępowania
Przeszukanie obejmowało PubMed, Google Scholar, VHL/BVS, SciELO, LILACS, EMBASE i PsycINFO, bez ograniczenia językowego.
|
Prevalence of alcohol use disorders in individuals with borderline personality disorder: a meta-analysis and meta-regression study.
Sao Paulo medical journal = Revista paulista de medicina
|
„Przeszukanie obejmowało PubMed, Google Scholar, VHL/BVS, SciELO, LILACS, EMBASE i PsycINFO, bez ograniczenia językowego.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
BPD i zaburzenia używania alkoholu: metaanaliza pokazuje skalę współwystępowania
Opublikowane później erratum wskazuje korektę informacji o finansowaniu badania; zmiana nie dotyczy głównych oszacowań rozpowszechnienia, ale powinna być zachowana w metadanych źródła.
|
Prevalence of alcohol use disorders in individuals with borderline personality disorder: a meta-analysis and meta-regression study.
Sao Paulo medical journal = Revista paulista de medicina
|
„Opublikowane później erratum wskazuje korektę informacji o finansowaniu badania; zmiana nie dotyczy głównych oszacowań rozpowszechnienia, ale powinna być zachowana w metadanych źródła.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Krótka interwencja kryzysowa u nastolatków z cechami BPD: duży spadek wizyt w SOR, ale bez grupy kontrolnej
Gold Card SA można traktować jako potencjalny element stepped care, a nie zamiennik pełnego leczenia.
|
Implementation and outcomes of a brief crisis intervention for adolescents with borderline personality features: a pre-post observational study.
BMC psychiatry
|
„Gold Card SA można traktować jako potencjalny element stepped care, a nie zamiennik pełnego leczenia.”
Lokalizacja: Conclusion; TRACEABLE_INFERENCE
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Emocjonalna dysregulacja jako ogniwo między doświadczeniami z dzieciństwa a impulsywnością w BPD
Próba obejmowała 45 dorosłych osób z BPD; 93,3% stanowiły kobiety, a 73,3% osoby w wieku 18–27 lat.
|
Emotional Dysregulation as a Mediator Between Childhood Adversity and Negative Urgency in Borderline Personality Disorder.
Cureus
|
„Próba obejmowała 45 dorosłych osób z BPD; 93,3% stanowiły kobiety, a 73,3% osoby w wieku 18–27 lat.”
Lokalizacja: Results, participant characteristics
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Emocjonalna dysregulacja jako ogniwo między doświadczeniami z dzieciństwa a impulsywnością w BPD
Korelacje wynosiły r=0,60 dla przeciwności–DERS, r=0,55 dla przeciwności–negatywnej pilności i r=0,72 dla DERS–negatywnej pilności.
|
Emotional Dysregulation as a Mediator Between Childhood Adversity and Negative Urgency in Borderline Personality Disorder.
Cureus
|
„Korelacje wynosiły r=0,60 dla przeciwności–DERS, r=0,55 dla przeciwności–negatywnej pilności i r=0,72 dla DERS–negatywnej pilności.”
Lokalizacja: Results, correlations
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Emocjonalna dysregulacja jako ogniwo między doświadczeniami z dzieciństwa a impulsywnością w BPD
Efekt pośredni w analizie mediacji wyniósł B=0,31 (95% bootstrap CI 0,14–0,52), a efekt bezpośredni po uwzględnieniu mediatora B=0,08 (p=0,450).
|
Emotional Dysregulation as a Mediator Between Childhood Adversity and Negative Urgency in Borderline Personality Disorder.
Cureus
|
„Efekt pośredni w analizie mediacji wyniósł B=0,31 (95% bootstrap CI 0,14–0,52), a efekt bezpośredni po uwzględnieniu mediatora B=0,08 (p=0,450).”
Lokalizacja: Results, mediation analysis
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Emocjonalna dysregulacja jako ogniwo między doświadczeniami z dzieciństwa a impulsywnością w BPD
Wynik jest zgodny z hipotezą biospołecznego mechanizmu opisanego w DBT, ale przekrojowy projekt nie pozwala ustalić przyczynowości.
|
Emotional Dysregulation as a Mediator Between Childhood Adversity and Negative Urgency in Borderline Personality Disorder.
Cureus
|
„Wynik jest zgodny z hipotezą biospołecznego mechanizmu opisanego w DBT, ale przekrojowy projekt nie pozwala ustalić przyczynowości.”
Lokalizacja: Discussion; TRACEABLE_INFERENCE
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
STEPPS w Norwegii: co pokazuje pierwsze wieloośrodkowe wdrożenie?
W finalnej analizie 58,3% uczestników miało BPD jako główne rozpoznanie; 83% stanowiły kobiety.
|
Implementing Systems Training for Emotional Predictability and Problem Solving (STEPPS) in Norway: An Open Multicentre Study.
Personality and mental health
|
„W finalnej analizie 58,3% uczestników miało BPD jako główne rozpoznanie; 83% stanowiły kobiety.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Late bloomers: Exploring the emotional landscape of Australian women's experiences of a late Autism diagnosis
Australijskie kobiety z diagnozą ASD po 30. roku życia. Wywiady jakościowe; brak grupy kontrolnej.
|
Late bloomers: Exploring the emotional landscape of Australian women's experiences of a late Autism diagnosis
Autism
|
„Australijskie kobiety z diagnozą ASD po 30. roku życia. Wywiady jakościowe; brak grupy kontrolnej.”
Lokalizacja: Abstract/Methods
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Late bloomers: Exploring the emotional landscape of Australian women's experiences of a late Autism diagnosis
Badanie eksploruje emocjonalne doświadczenia kobiet diagnozowanych po 30. roku życia, w tym wpływ oczekiwań płciowych na rozpoznawanie autyzmu.
|
Late bloomers: Exploring the emotional landscape of Australian women's experiences of a late Autism diagnosis
Autism
|
„Badanie eksploruje emocjonalne doświadczenia kobiet diagnozowanych po 30. roku życia, w tym wpływ oczekiwań płciowych na rozpoznawanie autyzmu.”
Lokalizacja: Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Late bloomers: Exploring the emotional landscape of Australian women's experiences of a late Autism diagnosis
Jakościowy projekt nie pozwala oszacować częstości ani efektów populacyjnych.
|
Late bloomers: Exploring the emotional landscape of Australian women's experiences of a late Autism diagnosis
Autism
|
„Jakościowy projekt nie pozwala oszacować częstości ani efektów populacyjnych.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Late bloomers: Exploring the emotional landscape of Australian women's experiences of a late Autism diagnosis
Wynik należy odnosić do konkretnej populacji, projektu badania i sposobu pomiaru.
|
Late bloomers: Exploring the emotional landscape of Australian women's experiences of a late Autism diagnosis
Autism
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methodological interpretation
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.