Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
Zaangażowanie w psychoterapię: problemem jest nie tylko adherence
Model Thewa rozróżnia trzy facety engagement: terapeutę, podejście terapeutyczne oraz wskaźniki behawioralne.
|
A model of engagement in psychological therapy
Behavioural and Cognitive Psychotherapy
|
„This proposes that engagement can be understood as three distinct facets: engagement with the therapist, engagement with the therapy approach, and the practical, behavioural indicators of engagement.”
Lokalizacja: Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zaangażowanie w psychoterapię: problemem jest nie tylko adherence
W CBT i DBT użyteczne może być odróżnianie samej frekwencji od rzeczywistego angażowania się w proces zmiany i praktykę poza sesją.
|
A model of engagement in psychological therapy
Behavioural and Cognitive Psychotherapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Zaangażowanie w psychoterapię: problemem jest nie tylko adherence
Jest to artykuł konceptualny, a nie nowe badanie RCT; nie dostarcza własnego oszacowania efektu leczenia.
|
A model of engagement in psychological therapy
Behavioural and Cognitive Psychotherapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
Światło jako dodatek do CBT-I: randomizowane badanie u młodych dorosłych z podprogową bezsennością
Bardzo mała próba, populacja młodych dorosłych z podprogową bezsennością oraz krótki okres obserwacji ograniczają generalizację. Badanie nie odpowiada na pytanie o ciężką bezsenność ani długoterminową skuteczność.
|
Adjuvant bright light therapy to cognitive behavioral therapy for insomnia in young adults with subthreshold insomnia
Journal of Sleep Research
|
„Bardzo mała próba, populacja młodych dorosłych z podprogową bezsennością oraz krótki okres obserwacji ograniczają generalizację. Badanie nie odpowiada na pytanie o ciężką bezsenność ani długoterminową skuteczność.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
CBT działa także przy współwystępujących zaburzeniach osobowości? Dane z praktyki
Projekt obserwacyjny nie ustala związków przyczynowych na poziomie RCT, a późniejszy dropout korelował z gorszym wyjściowym funkcjonowaniem w grupie z zaburzeniami osobowości.
|
Effectiveness of cognitive behavioural therapy on anxiety and depression symptoms in naturalistic settings for patients with and without personality disorders
British Journal of Clinical Psychology
|
„Naturalistic observational data cannot establish randomized causal effects; late dropout was associated with greater functional impairment among patients with personality disorders.”
Lokalizacja: British Journal of Clinical Psychology, Discussion / Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
AI oparte na CBT: co naprawdę pokazuje metaanaliza 15 RCT?
Nie można bezpośrednio uogólniać wyników na generatywną AI.
|
The effectiveness of CBT-based NLP-enabled AI conversational agents for mental health intervention: a systematic review and meta-analysis
npj Digital Medicine
|
„cannot be directly generalized to generative AI systems”
Lokalizacja: Discussion, lines 197-200
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
AI oparte na CBT: co naprawdę pokazuje metaanaliza 15 RCT?
Przegląd był anglojęzyczny, nierejestrowany i miał ograniczone dane follow-up.
|
The effectiveness of CBT-based NLP-enabled AI conversational agents for mental health intervention: a systematic review and meta-analysis
npj Digital Medicine
|
„including only English-language publications”
Lokalizacja: Limitations, lines 201-204
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
AI oparte na CBT: co naprawdę pokazuje metaanaliza 15 RCT?
Przewaga multimodalności jest hipotezotwórcza, bo opiera się na dwóch badaniach.
|
The effectiveness of CBT-based NLP-enabled AI conversational agents for mental health intervention: a systematic review and meta-analysis
npj Digital Medicine
|
„based on only two studies”
Lokalizacja: Limitations, line 204
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Czy EFT naprawdę zmienia przywiązanie? RCT hiszpańskojęzycznych par i zachowania bezpieczeństwa w relacji
W praktyce par szczególnie istotne jest obserwowanie bezpieczeństwa relacyjnego, dostępności emocjonalnej, responsywności partnera i wzorców interakcji, jeżeli są one bezpośrednio związane z celem i protokołem terapii.
|
Attachment Behavior Change Following Emotionally Focused Couple Therapy: A Randomized Controlled Trial With Spanish-Speaking Couples
Journal of Marital and Family Therapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: PMC/Wiley, Abstract and Results; section 3.4–3.5
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Gamifikowana interwencja cyfrowa obniżała lęk u dzieci: co naprawdę pokazał RCT
Gamifikacja może być jednym ze sposobów zwiększania atrakcyjności cyfrowej interwencji, ale samo badanie nie pokazuje, że gamifikacja jest jedynym powodem skuteczności.
|
A Randomized Controlled Trial of A Gamified Digital Mental Health Intervention for Child Anxiety
Child Psychiatry & Human Development
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Chatbot AI w zdrowiu psychicznym: bezpieczeństwo zaczyna się także od interfejsu
Komunikat o prywatności zwiększał postrzeganą ochronę prywatności; efekt wynosił d=0,91.
|
Privacy assurances and professional-boundary warnings in generative AI mental health chatbots: a randomized vignette experiment on calibrated trust, overreliance risk, and professional help-seeking intentions
Frontiers in Psychology
|
„Privacy assurance increased perceived privacy protection, F(1, 764) = 159.30, p < 0.001, ηp² = 0.172, d = 0.91.”
Lokalizacja: Abstract; Results 3.2
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Chatbot AI w zdrowiu psychicznym: bezpieczeństwo zaczyna się także od interfejsu
Skalibrowane zaufanie było najwyższe wtedy, gdy obecne były oba komunikaty.
|
Privacy assurances and professional-boundary warnings in generative AI mental health chatbots: a randomized vignette experiment on calibrated trust, overreliance risk, and professional help-seeking intentions
Frontiers in Psychology
|
„calibrated trust was highest when both cues were present.”
Lokalizacja: Abstract; Results 3.2
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Chatbot AI w zdrowiu psychicznym: bezpieczeństwo zaczyna się także od interfejsu
Projekt interfejsu może być elementem bezpieczeństwa AI w zdrowiu psychicznym, ale komunikaty ostrzegawcze nie są dowodem klinicznej skuteczności chatbota.
|
Privacy assurances and professional-boundary warnings in generative AI mental health chatbots: a randomized vignette experiment on calibrated trust, overreliance risk, and professional help-seeking intentions
Frontiers in Psychology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
|
Chatbot AI w zdrowiu psychicznym: bezpieczeństwo zaczyna się także od interfejsu
Wyniku nie należy traktować jako dowodu, że takie komunikaty poprawią bezpieczeństwo w rzeczywistych kryzysach lub podczas długotrwałej terapii z AI.
|
Privacy assurances and professional-boundary warnings in generative AI mental health chatbots: a randomized vignette experiment on calibrated trust, overreliance risk, and professional help-seeking intentions
Frontiers in Psychology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
Chatbot może być pomocny — i jednocześnie wzmacniać ryzyko. Nowe badanie pokazuje dlaczego
Badanie objęło 810 symulowanych rozmów, 30 profili użytkowników i 9 chatbotów.
|
A clinically validated framework for auditing AI chatbot behavior in mental health interactions
Nature Medicine
|
„the full dataset comprised 810 simulated conversations ... spanning 6,329 turns”
Lokalizacja: publisher full text, Results § SIM-VAIL framework
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Chatbot może być pomocny — i jednocześnie wzmacniać ryzyko. Nowe badanie pokazuje dlaczego
Ryzyko zależało od podatności użytkownika i intencji rozmowy.
|
A clinically validated framework for auditing AI chatbot behavior in mental health interactions
Nature Medicine
|
„concerning behavior varied by simulated user vulnerability and interaction intent”
Lokalizacja: publisher full text, Abstract and Results § User-profile variation
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Chatbot może być pomocny — i jednocześnie wzmacniać ryzyko. Nowe badanie pokazuje dlaczego
Wyniki wskazywały na narastanie zachowań budzących zastrzeżenia wraz z kolejnymi turami rozmowy.
|
A clinically validated framework for auditing AI chatbot behavior in mental health interactions
Nature Medicine
|
„concerning behavior scores increased as conversations progressed”
Lokalizacja: publisher full text, Results § Temporal dynamics
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Chatbot może być pomocny — i jednocześnie wzmacniać ryzyko. Nowe badanie pokazuje dlaczego
Badanie nie mierzyło częstości szkód w realnej populacji pacjentów.
|
A clinically validated framework for auditing AI chatbot behavior in mental health interactions
Nature Medicine
|
„SIM-VAIL simulates users with specific psychiatric vulnerabilities”
Lokalizacja: publisher full text, Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
DBT w zaburzeniach odżywiania i BPD: obiecujące wyniki, ale bez mocnego dowodu przyczynowego
W części badań większe nasilenie objawów BPD wiązało się z większą wczesną poprawą, ale nie był to spójny wynik.
|
Dialectical Behaviour Therapy for Eating Disorders With Comorbid Borderline Personality Disorder: A Systematic Review and Clinical Implications
Clinical Psychology & Psychotherapy
|
„Baseline BPD symptom severity did not consistently predict poorer outcomes and, in some cases, was associated with greater early improvements.”
Lokalizacja: Abstract / Discussion
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Aplikacyjne CBT u studentów zagranicznych: mały RCT, ale ważny sygnał
Wynik jest zgodny z tezą, że niskobarierowe CBT cyfrowe może być użyteczne dla części studentów zagranicznych, ale badanie nie pokazuje, że aplikacja zastępuje terapię prowadzoną przez terapeutę.
|
A randomized controlled trial of an app-based cognitive behavioral therapy for international students
Internet Interventions
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Kontekst sekcji
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.