Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
MBCT w depresji trudnej do leczenia: metaanaliza danych indywidualnych pacjentów
Wynik dotyczy specyficznej populacji depresji trudnej do leczenia; część porównań dotyczyła TAU, a nie aktywnej psychoterapii.
|
MBCT w depresji trudnej do leczenia: metaanaliza danych indywidualnych pacjentów
Psychotherapy and Psychosomatics
|
„Wynik dotyczy specyficznej populacji depresji trudnej do leczenia; część porównań dotyczyła TAU, a nie aktywnej psychoterapii.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
MBCT w depresji trudnej do leczenia: metaanaliza danych indywidualnych pacjentów
Wynik należy interpretować w granicach konkretnej populacji, protokołu MBCT, komparatora i czasu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej terapii.
|
MBCT w depresji trudnej do leczenia: metaanaliza danych indywidualnych pacjentów
Psychotherapy and Psychosomatics
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Synthesis from the cited study limits
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
Systematyczny przegląd; 7 badań spełniło kryteria, 5 weszło do metaanalizy DBT-ST vs warunki kontrolne / analizy pre–post
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
„Seven studies met criteria; five entered meta-analysis ... d=-1.32 ... pooled dropout 29%.”
Lokalizacja: PubMed/APA full-text link, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
W analizie pięciu badań nasilenie BPD poprawiało się within-arm d=-1.32 (95% CI -1.99 do -.64), depresja d=-1.04, globalna psychopatologia d=-.73. Pooled dropout wyniósł 29% (95% CI 23–36%).
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
„Seven studies met criteria; five entered meta-analysis ... d=-1.32 ... pooled dropout 29%.”
Lokalizacja: PubMed/APA full-text link, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
Większość efektów dotyczy zmian wewnątrz grup, a nie porównań z pełnym DBT lub aktywną terapią.
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
„Większość efektów dotyczy zmian wewnątrz grup, a nie porównań z pełnym DBT lub aktywną terapią.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
Najbezpieczniej interpretować ten wynik w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu DBT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej DBT.
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: PubMed/APA full-text link, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
W praktyce DBT warto monitorować wynik kliniczny, retencję i bezpieczeństwo w tej samej populacji i przy podobnym sposobie wdrożenia jak w badaniu.
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: PubMed/APA full-text link, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Zmiany aktywności wyspy mózgu po treningu umiejętności DBT u pacjentów z depresją i NSSI
Wieloośrodkowe randomizowane badanie DBT-ST vs grupa wsparcia społecznego przez 13 tygodni DBT-ST (n=40) vs social support group therapy (n=40)
|
Insular spontaneous activity changes after dialectical behavior therapy skills training for depressed patients with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
BMC Psychiatry
|
„80 patients ... randomly assigned ... DBT-ST or social support group therapy once weekly for 13 weeks; final valid sample 69.”
Lokalizacja: Springer, Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zmiany aktywności wyspy mózgu po treningu umiejętności DBT u pacjentów z depresją i NSSI
W analizie końcowej uwzględniono 69 osób. DBT-ST wiązał się z lepszą poprawą NSSI i depresji w analizowanej podgrupie nastolatków; odnotowano też zmiany parametrów aktywności prawej i lewej wyspy.
|
Insular spontaneous activity changes after dialectical behavior therapy skills training for depressed patients with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
BMC Psychiatry
|
„80 patients ... randomly assigned ... DBT-ST or social support group therapy once weekly for 13 weeks; final valid sample 69.”
Lokalizacja: Springer, Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zmiany aktywności wyspy mózgu po treningu umiejętności DBT u pacjentów z depresją i NSSI
Próba była niewielka, część uczestników odpadła, a wyniki neurobiologiczne są korelatami, nie dowodem mechanizmu przyczynowego.
|
Insular spontaneous activity changes after dialectical behavior therapy skills training for depressed patients with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
BMC Psychiatry
|
„Próba była niewielka, część uczestników odpadła, a wyniki neurobiologiczne są korelatami, nie dowodem mechanizmu przyczynowego.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Zmiany aktywności wyspy mózgu po treningu umiejętności DBT u pacjentów z depresją i NSSI
Najbezpieczniej interpretować ten wynik w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu DBT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej DBT.
|
Insular spontaneous activity changes after dialectical behavior therapy skills training for depressed patients with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
BMC Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer, Abstract/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Zmiany aktywności wyspy mózgu po treningu umiejętności DBT u pacjentów z depresją i NSSI
W praktyce DBT warto monitorować wynik kliniczny, retencję i bezpieczeństwo w tej samej populacji i przy podobnym sposobie wdrożenia jak w badaniu.
|
Insular spontaneous activity changes after dialectical behavior therapy skills training for depressed patients with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
BMC Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer, Abstract/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Ocena konstruktów PTSD i złożonego PTSD w ICD-11: konfirmacyjna analiza czynnikowa kwestionariusza ITQ
57 badań i N=43 066 potwierdziło dobre dopasowanie modelu drugiego rzędu PTSD/DSO, ale siedmioczynnikowy model skorelowany poprawiał dopasowanie; autorzy wskazali na znaczenie rozróżnienia hiper- i hipoaktywacji afektywnej.
|
Evaluating the ICD-11 PTSD and Complex PTSD Constructs: A Meta-Analytic Confirmatory Factor Analysis of the International Trauma Questionnaire
Assessment
|
„57 badań i N=43 066 potwierdziło dobre dopasowanie modelu drugiego rzędu PTSD/DSO, ale siedmioczynnikowy model skorelowany poprawiał dopasowanie; autorzy wskazali na znaczenie rozróżnienia hiper- i hipoaktywacji afektywnej.”
Lokalizacja: Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Ocena konstruktów PTSD i złożonego PTSD w ICD-11: konfirmacyjna analiza czynnikowa kwestionariusza ITQ
Ocena PTSD i DSO oraz dopasowanie terapii do dominujących problemów jest istotnym elementem interpretacji klinicznej.
|
Evaluating the ICD-11 PTSD and Complex PTSD Constructs: A Meta-Analytic Confirmatory Factor Analysis of the International Trauma Questionnaire
Assessment
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Clinical interpretation
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Testing the factor structure of the International Trauma Questionnaire in a sample of violence-exposed women living in Northern Ireland
Ocena PTSD i DSO oraz dopasowanie terapii do dominujących problemów jest istotnym elementem interpretacji klinicznej.
|
Testing the factor structure of the International Trauma Questionnaire in a sample of violence-exposed women living in Northern Ireland
Journal of Traumatic Stress
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Clinical interpretation
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Równoległy trening umiejętności DBT dla nastolatków i rodziców vs trening tylko dla nastolatków: pilotażowe RCT NSSI
Pilotażowe 12-tygodniowe randomizowane badanie grupowego treningu DBT; jedno ramię obejmowało równoległy trening rodziców DBT-SP (n=19) vs DBT-S (n=19)
|
Effect of parallel adolescent and parent dialectical behavior therapy skills training vs. adolescent-only skills training on nonsuicidal self-injury: a pilot randomized trial
BMC Psychiatry
|
„38 adolescents ... randomized to DBT-SP (n = 19) or DBT-S (n = 19).”
Lokalizacja: Springer, Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Równoległy trening umiejętności DBT dla nastolatków i rodziców vs trening tylko dla nastolatków: pilotażowe RCT NSSI
NSSI spadało w obu grupach. Równoległy trening rodziców wiązał się z większą redukcją depresji (p=.03) i lęku (p=.01) oraz wzrostem pozytywnych interakcji rodzic–nastolatek z mediany 2 do 11 razy tygodniowo.
|
Effect of parallel adolescent and parent dialectical behavior therapy skills training vs. adolescent-only skills training on nonsuicidal self-injury: a pilot randomized trial
BMC Psychiatry
|
„38 adolescents ... randomized to DBT-SP (n = 19) or DBT-S (n = 19).”
Lokalizacja: Springer, Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Równoległy trening umiejętności DBT dla nastolatków i rodziców vs trening tylko dla nastolatków: pilotażowe RCT NSSI
Pilotaż z 38 rodzinami; wynik wymaga potwierdzenia w większym badaniu.
|
Effect of parallel adolescent and parent dialectical behavior therapy skills training vs. adolescent-only skills training on nonsuicidal self-injury: a pilot randomized trial
BMC Psychiatry
|
„Pilotaż z 38 rodzinami; wynik wymaga potwierdzenia w większym badaniu.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Równoległy trening umiejętności DBT dla nastolatków i rodziców vs trening tylko dla nastolatków: pilotażowe RCT NSSI
Najbezpieczniej interpretować ten wynik w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu DBT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej DBT.
|
Effect of parallel adolescent and parent dialectical behavior therapy skills training vs. adolescent-only skills training on nonsuicidal self-injury: a pilot randomized trial
BMC Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer, Abstract/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Równoległy trening umiejętności DBT dla nastolatków i rodziców vs trening tylko dla nastolatków: pilotażowe RCT NSSI
W praktyce DBT warto monitorować wynik kliniczny, retencję i bezpieczeństwo w tej samej populacji i przy podobnym sposobie wdrożenia jak w badaniu.
|
Effect of parallel adolescent and parent dialectical behavior therapy skills training vs. adolescent-only skills training on nonsuicidal self-injury: a pilot randomized trial
BMC Psychiatry
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer, Abstract/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.