Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
Jak naprawdę zmienia się PTSD w trakcie psychoterapii? Problemem jest nie tylko efekt końcowy
Przegląd opisuje sposoby badania zmiany, a nie skuteczność względną terapii ani wielkość efektów.
|
Psychotherapy for PTSD – a scoping review of how change during treatment has been studied
European Journal of Psychotraumatology
|
„The review mapped research practices rather than providing an overview of effect sizes for treatment response.”
Lokalizacja: Introduction / Study objectives
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Zmiany aktywności wyspy mózgu po treningu umiejętności DBT u pacjentów z depresją i NSSI
W analizie końcowej uwzględniono 69 osób. DBT-ST wiązał się z lepszą poprawą NSSI i depresji w analizowanej podgrupie nastolatków; odnotowano też zmiany parametrów aktywności prawej i lewej wyspy.
|
Insular spontaneous activity changes after dialectical behavior therapy skills training for depressed patients with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
BMC Psychiatry
|
„80 patients ... randomly assigned ... DBT-ST or social support group therapy once weekly for 13 weeks; final valid sample 69.”
Lokalizacja: Springer, Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
Naturalistyczne badanie 10-tygodniowego wieloelementowego DBT; pomiary przed i po terapii Punkt wyjścia vs po 10 tygodniach; brak kontrolnej grupy
|
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
|
„In total, n=89 DBT patients were recruited ... follow-up data ... n=53 ... 52.8% reliably improved.”
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
Spośród 89 zrekrutowanych pacjentów dane bazowe miało 85, a follow-up 53. Po 10 tygodniach istotnie zmniejszyły się objawy BPD i poprawiło się funkcjonowanie osobowości; 52.8% completerów spełniało kryterium wiarygodnej poprawy BSL-23, a 33.9% poprawy BPDSI. Wyższa wyjściowa negative affectivity i psychoticism wiązała się z mniejszą zmianą objawów.
|
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
|
„In total, n=89 DBT patients were recruited ... follow-up data ... n=53 ... 52.8% reliably improved.”
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
Naturalistyczny projekt bez grupy kontrolnej i znaczny ubytek danych follow-up ograniczają wnioskowanie przyczynowe.
|
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
|
„Naturalistyczny projekt bez grupy kontrolnej i znaczny ubytek danych follow-up ograniczają wnioskowanie przyczynowe.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
Najbezpieczniej interpretować ten wynik w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu DBT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej DBT.
|
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
W praktyce DBT warto monitorować wynik kliniczny, retencję i bezpieczeństwo w tej samej populacji i przy podobnym sposobie wdrożenia jak w badaniu.
|
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Effect of a group-based acceptance and commitment therapy intervention on cognitive emotion regulation and psychological flexibility in patients with bipolar disorder
Projekt badania: group intervention study. Zakres: najnowszy kliniczny przykład procesu akceptacji poza DBT..
|
Effect of a group-based acceptance and commitment therapy intervention on cognitive emotion regulation and psychological flexibility in patients with bipolar disorder
Psychology and Psychotherapy: Theory, Research and Practice
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
|
|
Effect of a group-based acceptance and commitment therapy intervention on cognitive emotion regulation and psychological flexibility in patients with bipolar disorder
Zakres względem radykalnej akceptacji: POŚREDNIA — acceptance and psychological flexibility.
|
Effect of a group-based acceptance and commitment therapy intervention on cognitive emotion regulation and psychological flexibility in patients with bipolar disorder
Psychology and Psychotherapy: Theory, Research and Practice
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
ICD-11 PTSD and CPTSD in Serbia: clinical validation of the International Trauma Questionnaire
W N=199 oceniano strukturę, rzetelność i trafność względem ACE, dysocjacji, dysregulacji emocji, suicydalności i jakości życia.
|
ICD-11 PTSD and CPTSD in Serbia: clinical validation of the International Trauma Questionnaire
European Journal of Psychotraumatology
|
„W N=199 oceniano strukturę, rzetelność i trafność względem ACE, dysocjacji, dysregulacji emocji, suicydalności i jakości życia.”
Lokalizacja: Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
MBCT przy samouszkodzeniach w BPD: obiecujący sygnał, ale jeszcze nie dowód skuteczności
Ze względu na brak randomizacji, kontroli aktywnej i brak pomiaru NSSI w okresie oczekiwania wielkość specyficznego efektu programu pozostaje niepewna.
|
Evaluating a brief MBCT programme for non-suicidal self-injury in individuals with BPD: a within-subject pre-post pilot study.
Borderline personality disorder and emotion dysregulation
|
„Ze względu na brak randomizacji, kontroli aktywnej i brak pomiaru NSSI w okresie oczekiwania wielkość specyficznego efektu programu pozostaje niepewna.”
Lokalizacja: Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Underdiagnosis of autism spectrum disorder: a narrative review of gender differences and systemic barriers
W praktyce ważne są unikanie męskiego biasu diagnostycznego, uwzględnienie camouflagingu oraz dokładna historia rozwojowa i zdrowotna.
|
Underdiagnosis of autism spectrum disorder: a narrative review of gender differences and systemic barriers
Advances in Autism
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Clinical interpretation
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Porównanie skuteczności ACT, EFT i terapii opartej na przywiązaniu w uzależnieniu od gier u młodzieży
Projekt badania: comparative interventional study. Zakres: odległy kontekst transdiagnostyczny dla regulacji emocji opartej na akceptacji..
|
A comparative interventional study on the effectiveness of acceptance and commitment therapy, emotion-focused therapy, and attachment-based therapy in improving emotion regulation among adolescents with digital game addiction
Frontiers in Psychology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
|
|
Porównanie skuteczności ACT, EFT i terapii opartej na przywiązaniu w uzależnieniu od gier u młodzieży
Zakres względem radykalnej akceptacji: POŚREDNIA — acceptance-based emotion regulation.
|
A comparative interventional study on the effectiveness of acceptance and commitment therapy, emotion-focused therapy, and attachment-based therapy in improving emotion regulation among adolescents with digital game addiction
Frontiers in Psychology
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
|
Poziom 3: Granica metodyczna
|
|
Emocjonalna dysregulacja jako ogniwo między doświadczeniami z dzieciństwa a impulsywnością w BPD
Efekt pośredni w analizie mediacji wyniósł B=0,31 (95% bootstrap CI 0,14–0,52), a efekt bezpośredni po uwzględnieniu mediatora B=0,08 (p=0,450).
|
Emotional Dysregulation as a Mediator Between Childhood Adversity and Negative Urgency in Borderline Personality Disorder.
Cureus
|
„Efekt pośredni w analizie mediacji wyniósł B=0,31 (95% bootstrap CI 0,14–0,52), a efekt bezpośredni po uwzględnieniu mediatora B=0,08 (p=0,450).”
Lokalizacja: Results, mediation analysis
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Autyzm, przeciwności społeczne i BPD: dane populacyjne pokazują wspólną ścieżkę asocjacyjną
Analiza wykorzystała dane 7403 osób z Adult Psychiatric Morbidity Survey 2007 w Wielkiej Brytanii.
|
The Role of Social Adversity in the Association Between Autistic Traits and Borderline Personality Disorder Symptoms.
Personality and mental health
|
„Analiza wykorzystała dane 7403 osób z Adult Psychiatric Morbidity Survey 2007 w Wielkiej Brytanii.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Autyzm, przeciwności społeczne i BPD: dane populacyjne pokazują wspólną ścieżkę asocjacyjną
W modelu skorygowanym pośrednia ścieżka cechy autystyczne → wiktymizacja → objawy BPD wyniosła b = 0,029 (95% CI 0,022–0,036; p < 0,001).
|
The Role of Social Adversity in the Association Between Autistic Traits and Borderline Personality Disorder Symptoms.
Personality and mental health
|
„W modelu skorygowanym pośrednia ścieżka cechy autystyczne → wiktymizacja → objawy BPD wyniosła b = 0,029 (95% CI 0,022–0,036; p < 0,001).”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Autyzm, przeciwności społeczne i BPD: dane populacyjne pokazują wspólną ścieżkę asocjacyjną
Skorygowana pośrednia ścieżka cechy autystyczne → brak wsparcia społecznego → objawy BPD wyniosła b = 0,027 (95% CI 0,022–0,033; p < 0,001).
|
The Role of Social Adversity in the Association Between Autistic Traits and Borderline Personality Disorder Symptoms.
Personality and mental health
|
„Skorygowana pośrednia ścieżka cechy autystyczne → brak wsparcia społecznego → objawy BPD wyniosła b = 0,027 (95% CI 0,022–0,033; p < 0,001).”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Autyzm, przeciwności społeczne i BPD: dane populacyjne pokazują wspólną ścieżkę asocjacyjną
Cechy autystyczne moderowały związek wiktymizacji z objawami BPD: b = 0,137 (95% CI 0,108–0,167; p < 0,001).
|
The Role of Social Adversity in the Association Between Autistic Traits and Borderline Personality Disorder Symptoms.
Personality and mental health
|
„Cechy autystyczne moderowały związek wiktymizacji z objawami BPD: b = 0,137 (95% CI 0,108–0,167; p < 0,001).”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Autyzm, przeciwności społeczne i BPD: dane populacyjne pokazują wspólną ścieżkę asocjacyjną
Nie stwierdzono podobnej moderacji w ścieżce brak wsparcia społecznego → BPD (b = 0,012; 95% CI −0,013–0,036; p = 0,354).
|
The Role of Social Adversity in the Association Between Autistic Traits and Borderline Personality Disorder Symptoms.
Personality and mental health
|
„Nie stwierdzono podobnej moderacji w ścieżce brak wsparcia społecznego → BPD (b = 0,012; 95% CI −0,013–0,036; p = 0,354).”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.