Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
DBT z równoległym wsparciem rodziców u nastolatków z NSSI: randomizowane badanie
13-tygodniowe randomizowane badanie DBT z dodatkowym 10-tygodniowym programem wsparcia rodziców vs sama DBT DBT + wsparcie rodziców (n=50) vs DBT (n=50)
|
Dialectical behavior therapy combined with parental support in adolescents with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
Child and Adolescent Psychiatry and Mental Health
|
„100 adolescents ... randomly assigned ... DBT + PS, n=50 ... DBT only, n=50.”
Lokalizacja: Springer, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT z równoległym wsparciem rodziców u nastolatków z NSSI: randomizowane badanie
Włączono 100 nastolatków; 91 ukończyło ocenę końcową. Dodatkowe wsparcie rodziców wiązało się z większą redukcją NSSI, myśli samobójczych, dysregulacji emocji i depresji; przewaga w NSSI była widoczna już w 6. tygodniu.
|
Dialectical behavior therapy combined with parental support in adolescents with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
Child and Adolescent Psychiatry and Mental Health
|
„100 adolescents ... randomly assigned ... DBT + PS, n=50 ... DBT only, n=50.”
Lokalizacja: Springer, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT z równoległym wsparciem rodziców u nastolatków z NSSI: randomizowane badanie
Mała próba, jeden ośrodek i ograniczony okres obserwacji ograniczają uogólnienie.
|
Dialectical behavior therapy combined with parental support in adolescents with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
Child and Adolescent Psychiatry and Mental Health
|
„Mała próba, jeden ośrodek i ograniczony okres obserwacji ograniczają uogólnienie.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
DBT z równoległym wsparciem rodziców u nastolatków z NSSI: randomizowane badanie
Najbezpieczniej interpretować ten wynik w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu DBT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej DBT.
|
Dialectical behavior therapy combined with parental support in adolescents with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
Child and Adolescent Psychiatry and Mental Health
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
DBT z równoległym wsparciem rodziców u nastolatków z NSSI: randomizowane badanie
W praktyce DBT warto monitorować wynik kliniczny, retencję i bezpieczeństwo w tej samej populacji i przy podobnym sposobie wdrożenia jak w badaniu.
|
Dialectical behavior therapy combined with parental support in adolescents with non-suicidal self-injury: a randomized controlled trial
Child and Adolescent Psychiatry and Mental Health
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Którzy pacjenci z BPD najbardziej korzystają z psychoterapii? Metaanaliza danych indywidualnych nie daje prostego profilu
Uwzględniono 32 RCT z 2762 uczestnikami; dane indywidualne uzyskano z 17 badań obejmujących 1431 osób.
|
Treatment modifiers of interpersonal functioning in psychotherapy for people with borderline personality disorder: Systematic review with meta-analyses of individual participant data.
Clinical psychology review
|
„32 RCTs (2762 participants) met inclusion criteria. IPD were available for 17 trials (1431 participants).”
Lokalizacja: Results — Literature search
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Dieta, dysregulacja emocji i BPD: interesujący związek, którego nie wolno mylić z przyczynowością
Dysregulacja emocji może być wspólnym mechanizmem łączącym część wzorców żywieniowych z nasileniem objawów BPD.
|
Dietary patterns and emotion dysregulation in borderline personality disorder and eating disorders as a shared mechanism underlying symptom severity.
Scientific reports
|
„Mediation analyses indicated indirect pathways through emotion dysregulation.”
Lokalizacja: Full text — Mediation analyses
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Dieta, dysregulacja emocji i BPD: interesujący związek, którego nie wolno mylić z przyczynowością
Projekt przekrojowy nie pozwala ustalić, czy zmiany żywieniowe prowadzą do zmian w regulacji emocji lub objawach BPD.
|
Dietary patterns and emotion dysregulation in borderline personality disorder and eating disorders as a shared mechanism underlying symptom severity.
Scientific reports
|
„The cross-sectional design prevents causal conclusions.”
Lokalizacja: Full text — Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Transdiagnostyczne DBT w leczeniu uzależnień: duże efekty regulacji emocji, ale także wyraźny problem z retencją
Mała próba, naturalistyczny przed–po charakter i brak grupy kontrolnej oznaczają, że efektów nie można interpretować jako dowodu skuteczności DBT względem alternatywnego leczenia.
|
Emotion regulation and impulsivity evolution during transdiagnostic DBT implementation in addictology - a 3-year naturalistic study.
Substance abuse treatment, prevention, and policy
|
„Mała próba, naturalistyczny przed–po charakter i brak grupy kontrolnej oznaczają, że efektów nie można interpretować jako dowodu skuteczności DBT względem alternatywnego leczenia.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
DBT-A po 12,4 roku: co zostaje z efektów terapii w dorosłości?
Oryginalne badanie obejmowało 77 uczestników; po 12,4 roku ocenę zakończyło 61 osób (79%), w tym 32 z grupy DBT-A i 29 z grupy EUC.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial.
European child & adolescent psychiatry
|
„Oryginalne badanie obejmowało 77 uczestników; po 12,4 roku ocenę zakończyło 61 osób (79%), w tym 32 z grupy DBT-A i 29 z grupy EUC.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT-A po 12,4 roku: co zostaje z efektów terapii w dorosłości?
W okresie od 3,1 do 12,4 roku średnia liczba epizodów samouszkodzeń wyniosła 25,1 w DBT-A i 60,3 w EUC.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial.
European child & adolescent psychiatry
|
„W okresie od 3,1 do 12,4 roku średnia liczba epizodów samouszkodzeń wyniosła 25,1 w DBT-A i 60,3 w EUC.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT-A po 12,4 roku: co zostaje z efektów terapii w dorosłości?
Analiza pola pod krzywą odpowiadała różnicy 90 epizodów samouszkodzeń na osobę między grupami w całym okresie od wartości wyjściowej do 12,4 roku.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial.
European child & adolescent psychiatry
|
„Analiza pola pod krzywą odpowiadała różnicy 90 epizodów samouszkodzeń na osobę między grupami w całym okresie od wartości wyjściowej do 12,4 roku.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT-A po 12,4 roku: co zostaje z efektów terapii w dorosłości?
W końcowym pomiarze nie stwierdzono istotnych różnic między grupami w nasileniu myśli samobójczych, objawów borderline ani depresji ocenianej przez klinicystę.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial.
European child & adolescent psychiatry
|
„W końcowym pomiarze nie stwierdzono istotnych różnic między grupami w nasileniu myśli samobójczych, objawów borderline ani depresji ocenianej przez klinicystę.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT-A po 12,4 roku: co zostaje z efektów terapii w dorosłości?
Nie odnotowano zgonów samobójczych ani innych zgonów w grupie obserwowanej po 12,4 roku.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial.
European child & adolescent psychiatry
|
„Nie odnotowano zgonów samobójczych ani innych zgonów w grupie obserwowanej po 12,4 roku.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT-A po 12,4 roku: co zostaje z efektów terapii w dorosłości?
Długoterminowy wynik jest bardziej przekonujący jako sygnał trwałości części efektów DBT-A niż jako dowód pełnej przewagi DBT-A nad opieką zwykłą we wszystkich obszarach.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial.
European child & adolescent psychiatry
|
„Długoterminowy wynik jest bardziej przekonujący jako sygnał trwałości części efektów DBT-A niż jako dowód pełnej przewagi DBT-A nad opieką zwykłą we wszystkich obszarach.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
DBT-A po 12,4 roku: co zostaje z efektów terapii w dorosłości?
Końcowa próba była niewielka, a część różnic przestała być statystycznie istotna przy długim okresie obserwacji; dlatego wynik wymaga ostrożnej interpretacji.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial.
European child & adolescent psychiatry
|
„Końcowa próba była niewielka, a część różnic przestała być statystycznie istotna przy długim okresie obserwacji; dlatego wynik wymaga ostrożnej interpretacji.”
Lokalizacja: Full text: Results/Methods/Discussion; exact table or section as applicable
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
DBT po 12,4 roku: co zostaje w dorosłości?
To nie jest zwykłe badanie „po terapii”. Jest to długoterminowa kontynuacja randomizowanego badania, w którym nastolatki z nawracającym samouszkadzaniem i cechami borderline otrzymały DBT-A albo wzmocnioną zwykłą opiekę.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial
European Child & Adolescent Psychiatry
|
„final sample ... 77 participants (12–18 years) ... randomized”
Lokalizacja: Methods
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT po 12,4 roku: co zostaje w dorosłości?
Po średnio 12,4 roku badacze odszukali 61 z 77 pierwotnych uczestników. Dzięki temu można zobaczyć, co działo się po wejściu uczestników w dorosłość, a nie tylko bezpośrednio po zakończeniu programu.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial
European Child & Adolescent Psychiatry
|
„61 (79%) were followed-up”
Lokalizacja: Abstract / Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT po 12,4 roku: co zostaje w dorosłości?
W chwili ostatniej oceny średni wiek wynosił 28,7 roku, a 87% uczestników stanowiły kobiety. To ważne dla interpretacji zewnętrznej trafności wyników.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial
European Child & Adolescent Psychiatry
|
„mean of 28.7 years ... predominantly female (87%)”
Lokalizacja: Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT po 12,4 roku: co zostaje w dorosłości?
DBT-A trwała 19 tygodni. Grupę kontrolną stanowiła enhanced usual care o takim samym okresie trwania, obejmująca głównie leczenie psychodynamiczne lub poznawczo-behawioralne.
|
Adult life outcomes for adolescents 12.4 years after dialectical behavior therapy - a randomized clinical trial
European Child & Adolescent Psychiatry
|
„DBT-A was delivered over 19 weeks”
Lokalizacja: Treatments
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.