DOWODY BADAWCZE → ŚLEDZALNOŚĆ TWIERDZEŃ

Rejestr Dowodów i Cytowań (Evidence & Citation Ledger)

Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.

Wyczyść
867 wszystkich twierdzeń (Claims)
410 FACT (fakty empiryczne)
284 INTERPRETATION (wnioski)
48 UNCERTAINTY (granice dowodu)
1 COMMENT (komentarze)
864 ze zweryfikowanym DOI/PMID

5 Wymiarów Oceny Dowodu Klinicznego

Zasada EBP: brak pojedynczego sztucznego wyniku punktowego

W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:

Wymiar 1 Czy efekt zaobserwowano? Odpowiedź tak/nie na podstawie danych empirycznych w publikacji pierwotnej.
Wymiar 2 Jak duży był efekt? Wskaźniki d Cohena, Hedges' g, ryzyko względne (RR) lub różnica średnich.
Wymiar 3 Jak pewne jest oszacowanie? Ocena GRADE: wysoka, umiarkowana, niska, bardzo niska (ryzyko błędu, precyzja).
Wymiar 4 Czy ma znaczenie kliniczne? Przekroczenie progu minimalnej istotnej różnicy klinicznej (MCID).
Wymiar 5 Czy odnosi się do pacjenta? Bezpośredniość dowodu (Directness) i zgodność charakterystyki próby z pacjentem.

Rejestr Śledzalności Cytowań (Citation Ledger)

Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).

Wyników na stronie: 7
Twierdzenie (Claim) Źródło i Identyfikator Dosłowny cytat i Lokalizacja 5 Wymiarów & Poziom Audytu
Paradoksalne efekty tłumienia myśli: metaanaliza badań kontrolowanych
ID: C-2001-0000057x-02 FACT DIRECT_SOURCE
Interwencja/ekspozycja: Suppression of target thought. Porównanie: Various controls.
Zobacz w Argument Map → Synteza →
Paradoxical effects of thought suppression: a meta-analysis of controlled studies
Clinical Psychology Review
Metaanaliza Metaanaliza
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Eksperymentalne badanie tłumienia myśli i lęku u dzieci
ID: C-2001-01163472-02 FACT DIRECT_SOURCE
Interwencja/ekspozycja: Thought suppression vs think-about-anything. Porównanie: Alternate thought condition.
Zobacz w Argument Map → Synteza →
An experimental investigation of thought suppression and anxiety in children
British Journal of Clinical Psychology
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Are the interpersonal and identity disturbances in the borderline personality disorder criteria linked to the traits of affective instability and impulsivity?
ID: C-2001-35819181-03 LIMITATION TRACEABLE_INFERENCE
Bezpośredniość wobec tematu „borderline objawy”: DIRECT — symptom relationships.
Zobacz w Argument Map → Synteza →
Are the interpersonal and identity disturbances in the borderline personality disorder criteria linked to the traits of affective instability and impulsivity?
Journal of Personality Disorders
Badanie pierwotne Obserwacyjne
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 3: Granica metodyczna
1. Efekt zaobserwowany:
Wymaga weryfikacji pierwotnej
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Are the interpersonal and identity disturbances in the borderline personality disorder criteria linked to the traits of affective instability and impulsivity?
ID: C-2001-35819181-04 PRACTICE_BOUNDARY TRACEABLE_INFERENCE
Wynik tego źródła należy przypisywać do konkretnego objawu, wymiaru lub narzędzia badania. Nie należy z pojedynczego objawu wyprowadzać twierdzenia o całym obrazie BPD.
Zobacz w Argument Map → Synteza →
Are the interpersonal and identity disturbances in the borderline personality disorder criteria linked to the traits of affective instability and impulsivity?
Journal of Personality Disorders
Badanie pierwotne Obserwacyjne
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 3: Granica metodyczna
1. Efekt zaobserwowany:
Wymaga weryfikacji pierwotnej
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
EFT w obniżonym pożądaniu seksualnym kobiet: randomizowane badanie terapii par
ID: C-1995-08404396-01 FACT EVIDENCE_VERIFIED
Randomizowane badanie EFCT vs wait-list; dodatkowo 15 par bez problemu pożądania tworzyło próbę porównawczą. 49 par zrandomizowano do EFT dla par lub warunku wait-list; publikacja nie podaje w abstrakcie liczebności poszczególnych ramion, dlatego nie wpisujemy niezweryfikowanych wartości.
Zobacz w Argument Map → Synteza →
Low Sexual Desire in Women: The Effects of Marital Therapy
Journal of Sex & Marital Therapy
Badanie pierwotne RCT
„A total of 49 couples ... received Emotionally Focused Therapy for Couples (EFT) or were assigned to a wait-list control group.”
Lokalizacja: PubMed, Abstract
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska do umiarkowanej RCT z małą próbą (N < 100); ryzyko nieprecyzyjności estymatora (imprecision) i małej mocy statystycznej.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
EFT w obniżonym pożądaniu seksualnym kobiet: randomizowane badanie terapii par
ID: C-1995-08404396-04 INTERPRETATION TRACEABLE_INFERENCE
Wynik należy interpretować w granicach konkretnej populacji, protokołu EFT, warunku porównawczego i czasu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej terapii skoncentrowanej na emocjach.
Zobacz w Argument Map → Synteza →
Low Sexual Desire in Women: The Effects of Marital Therapy
Journal of Sex & Marital Therapy
Badanie pierwotne RCT
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: PubMed, Abstract
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
1. Efekt zaobserwowany:
Wniosek interpretacyjny autorów
3. Pewność (GRADE):
Niska do umiarkowanej RCT z małą próbą (N < 100); ryzyko nieprecyzyjności estymatora (imprecision) i małej mocy statystycznej.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Skuteczność progresywnej relaksacji mięśniowej w redukcji lęku stanowego u osób starszych podczas wykonywania zadań pamięciowych: badanie z randomizacją
ID: C-1993-773f1395-02 FACT DIRECT_SOURCE
Interwencja/ekspozycja: Trening PMR. Porównanie: Grupa kontrolna.
Zobacz w Argument Map → Synteza →
Efficacy of progressive muscle relaxation for reducing state anxiety among elderly adults on memory tasks
Perceptual and Motor Skills
Badanie pierwotne RCT
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 2: Lokalizacja sekcji
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska do umiarkowanej RCT z małą próbą (N < 100); ryzyko nieprecyzyjności estymatora (imprecision) i małej mocy statystycznej.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia

Czego nie wiemy? Granice wiedzy i niepewności badawcze

Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:

1. Trwałość odległa efektów (>24 mies.)

Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.

2. Zależność od formatu i zaangażowania

Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.

3. Działania niepożądane i pogorszenie

Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.

Chcesz zbadać luki badawcze w populacjach i metodach? Otwórz Moduł Luk Badawczych (Knowledge Gaps) →

Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.