DOWODY BADAWCZE → ŚLEDZALNOŚĆ TWIERDZEŃ

Rejestr Dowodów i Cytowań (Evidence & Citation Ledger)

Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.

Wyczyść
963 wszystkich twierdzeń (Claims)
294 FACT (fakty empiryczne)
201 INTERPRETATION (wnioski)
58 UNCERTAINTY (granice dowodu)
1 COMMENT (komentarze)
963 ze zweryfikowanym DOI/PMID

5 Wymiarów Oceny Dowodu Klinicznego

Zasada EBP: brak pojedynczego sztucznego wyniku punktowego

W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:

Wymiar 1 Czy efekt zaobserwowano? Odpowiedź tak/nie na podstawie danych empirycznych w publikacji pierwotnej.
Wymiar 2 Jak duży był efekt? Wskaźniki d Cohena, Hedges' g, ryzyko względne (RR) lub różnica średnich.
Wymiar 3 Jak pewne jest oszacowanie? Ocena GRADE: wysoka, umiarkowana, niska, bardzo niska (ryzyko błędu, precyzja).
Wymiar 4 Czy ma znaczenie kliniczne? Przekroczenie progu minimalnej istotnej różnicy klinicznej (MCID).
Wymiar 5 Czy odnosi się do pacjenta? Bezpośredniość dowodu (Directness) i zgodność charakterystyki próby z pacjentem.

Rejestr Śledzalności Cytowań (Citation Ledger)

Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).

Wyników na stronie: 20
Twierdzenie (Claim) Źródło i Identyfikator Dosłowny cytat i Lokalizacja 5 Wymiarów & Poziom Audytu
AI i zdrowie psychiczne — przegląd publikacji
ID: C-2026-26029720-04 FACT VERIFIED
Użytkownicy często oceniali użyteczność, satysfakcję i przymierze terapeutyczne jako umiarkowane do wysokich, ale niezgodne kontekstowo odpowiedzi osłabiały zaufanie.
Generative AI mental health chatbots: a scoping review of intervention design and user experience
npj Digital Medicine
Scoping review Przegląd systematyczny
„Moderate-to-high usability, therapeutic alliance and satisfaction were reported; inaccurate or contextually misaligned outputs eroded trust.”
Lokalizacja: wyniki/dyskusja
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
AI i zdrowie psychiczne — przegląd publikacji
ID: C-2026-26029720-05 UNCERTAINTY LIMITATION
Przegląd nie jest dowodem skuteczności klinicznej GenAI-chatbotów i wskazuje potrzebę dalszych badań skuteczności oraz standaryzacji bezpieczeństwa i UX.
Generative AI mental health chatbots: a scoping review of intervention design and user experience
npj Digital Medicine
Scoping review Przegląd systematyczny
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 3: Granica metodyczna
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Autistic and non-autistic midwives' experiences of caring for autistic women and birthing-people
ID: C-2026-26104933-03 UNCERTAINTY LIMITATION
Mała próba jakościowa i perspektywa personelu, a nie bezpośrednia ocena wyników klinicznych kobiet.
Autistic and non-autistic midwives' experiences of caring for autistic women and birthing-people
Midwifery
Inne źródło Jakościowe
„Mała próba jakościowa i perspektywa personelu, a nie bezpośrednia ocena wyników klinicznych kobiet.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Specyficzna (GRADE-CERQual) Eksploracja doświadczeń pacjentów i mechanizmów terapeutycznych (adekwatność i spójność danych jakościowych).
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Kontekstowa (doświadczenia pacjentów/terapeutów, wymaga adaptacji)
Autistic and non-autistic midwives' experiences of caring for autistic women and birthing-people
ID: C-2026-26104933-04 INTERPRETATION TRACEABLE_INFERENCE
Wynik należy odnosić do konkretnej populacji, projektu badania i sposobu pomiaru.
Autistic and non-autistic midwives' experiences of caring for autistic women and birthing-people
Midwifery
Inne źródło Jakościowe
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methodological interpretation
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
1. Efekt zaobserwowany:
Wniosek interpretacyjny autorów
3. Pewność (GRADE):
Specyficzna (GRADE-CERQual) Eksploracja doświadczeń pacjentów i mechanizmów terapeutycznych (adekwatność i spójność danych jakościowych).
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Kontekstowa (doświadczenia pacjentów/terapeutów, wymaga adaptacji)
Zerwania przymierza terapeutycznego wiążą się z gorszym wynikiem terapii
ID: C-2026-clp70192-04 UNCERTAINTY
Badanie nie ustala przyczynowości ani nie ocenia bezpośrednio skuteczności naprawy zerwań.
Alliance Ruptures and Psychotherapy Outcomes: A Multilevel Meta-Analysis of Their Association
Journal of Clinical Psychology
Metaanaliza Metaanaliza
„The meta-analysis does not directly test temporal or causal ordering and does not examine rupture repair as an intervention.”
Lokalizacja: Discussion / Limitations
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT i EMDR krok po kroku: badanie wykonalności leczenia fazowego BPD z traumą
ID: C-2026-26003515-04 FACT
Obie grupy zmniejszyły objawy BPD; istotne zmniejszenie objawów dysocjacyjnych odnotowano tylko w grupie DBT-ST+EMDR.
The combination of dialectical behavioral skills training with EMDR in the treatment of borderline personality disorder and psychological trauma: a feasibility randomized trial.
Borderline personality disorder and emotion dysregulation
Badanie pierwotne RCT
„Both conditions reduced BPD symptoms, while only the DBT-ST+EMDR condition significantly reduced dissociative symptoms.”
Lokalizacja: Abstract — Results
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
2. Parametr efektu:
Zaraportowano kierunek zmiany (jakościowy/procentowy opis w tekście)
3. Pewność (GRADE):
Niska do umiarkowanej RCT z małą próbą (N < 100); ryzyko nieprecyzyjności estymatora (imprecision) i małej mocy statystycznej.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Ocena konstruktów PTSD i złożonego PTSD w ICD-11: konfirmacyjna analiza czynnikowa kwestionariusza ITQ
ID: C-2026-51340837-03 UNCERTAINTY LIMITATION
Meta-analiza dotyczy struktury pomiaru, nie skuteczności leczenia.
Evaluating the ICD-11 PTSD and Complex PTSD Constructs: A Meta-Analytic Confirmatory Factor Analysis of the International Trauma Questionnaire
Assessment
Metaanaliza Metaanaliza
„Meta-analiza dotyczy struktury pomiaru, nie skuteczności leczenia.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Ocena konstruktów PTSD i złożonego PTSD w ICD-11: konfirmacyjna analiza czynnikowa kwestionariusza ITQ
ID: C-2026-51340837-04 INTERPRETATION TRACEABLE_INFERENCE
CPTSD obejmuje zarówno objawy PTSD, jak i DSO; wynik badania trzeba czytać w kontekście projektu, populacji i pomiaru.
Evaluating the ICD-11 PTSD and Complex PTSD Constructs: A Meta-Analytic Confirmatory Factor Analysis of the International Trauma Questionnaire
Assessment
Metaanaliza Metaanaliza
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methodological interpretation
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
1. Efekt zaobserwowany:
Wniosek interpretacyjny autorów
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Testing the factor structure of the International Trauma Questionnaire in a sample of violence-exposed women living in Northern Ireland
ID: C-2026-jts70052-04 INTERPRETATION TRACEABLE_INFERENCE
CPTSD obejmuje zarówno objawy PTSD, jak i DSO; wynik badania trzeba czytać w kontekście projektu, populacji i pomiaru.
Testing the factor structure of the International Trauma Questionnaire in a sample of violence-exposed women living in Northern Ireland
Journal of Traumatic Stress
Inne źródło Inne / nieokreślone
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methodological interpretation
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
1. Efekt zaobserwowany:
Wniosek interpretacyjny autorów
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
ID: C-2026-2602215z-01 FACT EVIDENCE_VERIFIED
Naturalistyczne badanie 10-tygodniowego wieloelementowego DBT; pomiary przed i po terapii Punkt wyjścia vs po 10 tygodniach; brak kontrolnej grupy
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
„In total, n=89 DBT patients were recruited ... follow-up data ... n=53 ... 52.8% reliably improved.”
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
ID: C-2026-2602215z-02 FACT EVIDENCE_VERIFIED
Spośród 89 zrekrutowanych pacjentów dane bazowe miało 85, a follow-up 53. Po 10 tygodniach istotnie zmniejszyły się objawy BPD i poprawiło się funkcjonowanie osobowości; 52.8% completerów spełniało kryterium wiarygodnej poprawy BSL-23, a 33.9% poprawy BPDSI. Wyższa wyjściowa negative affectivity i psychoticism wiązała się z mniejszą zmianą objawów.
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
„In total, n=89 DBT patients were recruited ... follow-up data ... n=53 ... 52.8% reliably improved.”
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
2. Parametr efektu:
Zaraportowano kierunek zmiany (jakościowy/procentowy opis w tekście)
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
ID: C-2026-2602215z-03 UNCERTAINTY LIMITATION
Naturalistyczny projekt bez grupy kontrolnej i znaczny ubytek danych follow-up ograniczają wnioskowanie przyczynowe.
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
„Naturalistyczny projekt bez grupy kontrolnej i znaczny ubytek danych follow-up ograniczają wnioskowanie przyczynowe.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
ID: C-2026-2602215z-04 INTERPRETATION TRACEABLE_INFERENCE
Najbezpieczniej interpretować ten wynik w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu DBT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej DBT.
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
1. Efekt zaobserwowany:
Wniosek interpretacyjny autorów
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
Zmiany objawów borderline, funkcjonowania osobowości i cech dysfunkcyjnych po DBT
ID: C-2026-2602215z-05 INTERPRETATION TRACEABLE_INFERENCE
W praktyce DBT warto monitorować wynik kliniczny, retencję i bezpieczeństwo w tej samej populacji i przy podobnym sposobie wdrożenia jak w badaniu.
Changes of borderline symptoms, personality functioning, and dysfunctional personality traits after dialectical-behavioral therapy in borderline personality disorder
European Archives of Psychiatry and Clinical Neuroscience
Badanie pierwotne Inne / nieokreślone
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer full text, Abstract/Methods/Results
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
1. Efekt zaobserwowany:
Wniosek interpretacyjny autorów
3. Pewność (GRADE):
Niska lub bardzo niska Projekt obserwacyjny / naturalistyczny lub opis serii przypadków; ryzyko zakłóceń (confounding) i błędu selekcji.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT czy terapia schematów w BPD? Wynik wieloośrodkowego badania BOOTS
ID: C-2026-20260418-01 FACT EVIDENCE_VERIFIED
Nie wykazano istotnej różnicy między DBT i terapią schematów w redukcji nasilenia BPD: p=.27, r=.09; po 36 miesiącach różnica średnich BPDSI-5 wynosiła -1,09, d=0,15, 95% CI -0,17 do 0,47. Obie terapie wiązały się z dużą poprawą.
DBT czy terapia schematów w BPD? Wynik wieloośrodkowego badania BOOTS
JAMA Psychiatry
Badanie pierwotne RCT
„Of 204 participants (172 female [84.3%]; mean [SD] age, 32.21 [9.57] years), 95 (46.6%) received DBT and 109 (53.4%) received ST.”
Lokalizacja: JAMA Psychiatry, Results; charakterystyka próby i główny wynik.
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
2. Parametr efektu:
Zaraportowano parametr: d=0
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana RCT z odpowiednią mocą statystyczną (N ≥ 100); obniżenie z wysokiej ze względu na brak podwójnego zaślepienia w psychoterapii.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT czy terapia schematów w BPD? Wynik wieloośrodkowego badania BOOTS
ID: C-2026-20260418-02 FACT EVIDENCE_VERIFIED
204 dorosłych z BPD; 95 DBT i 109 terapii schematów. Randomizowane, wieloośrodkowe badanie w 9 holenderskich ośrodkach, z dwuletnim leczeniem i oceną po 36 miesiącach.
DBT czy terapia schematów w BPD? Wynik wieloośrodkowego badania BOOTS
JAMA Psychiatry
Badanie pierwotne RCT
„Of 204 participants (172 female [84.3%]; mean [SD] age, 32.21 [9.57] years), 95 (46.6%) received DBT and 109 (53.4%) received ST.”
Lokalizacja: JAMA Psychiatry, Results; charakterystyka próby i główny wynik.
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana RCT z odpowiednią mocą statystyczną (N ≥ 100); obniżenie z wysokiej ze względu na brak podwójnego zaślepienia w psychoterapii.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
DBT czy terapia schematów w BPD? Wynik wieloośrodkowego badania BOOTS
ID: C-2026-20260418-03 UNCERTAINTY LIMITATION
Pełny tekst wydawcy nie został skutecznie pobrany; dostępny był zweryfikowany abstrakt. Nie deklaruję FULL_TEXT_REVIEWED.
DBT czy terapia schematów w BPD? Wynik wieloośrodkowego badania BOOTS
JAMA Psychiatry
Badanie pierwotne RCT
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: nie podano sekcji
Poziom 3: Granica metodyczna
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana RCT z odpowiednią mocą statystyczną (N ≥ 100); obniżenie z wysokiej ze względu na brak podwójnego zaślepienia w psychoterapii.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
MBCT u osób starszych: depresja i lęk — systematyczny przegląd i metaanaliza
ID: C-2026-26102105-01 FACT EVIDENCE_VERIFIED
Osoby w wieku ≥60 lat. MBCT vs warunki kontrolne.
MBCT u osób starszych: depresja i lęk — systematyczny przegląd i metaanaliza
Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry
Metaanaliza Metaanaliza
„Osoby w wieku ≥60 lat. MBCT vs warunki kontrolne.”
Lokalizacja: PubMed/publisher record; Methods/Abstract
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
MBCT u osób starszych: depresja i lęk — systematyczny przegląd i metaanaliza
ID: C-2026-26102105-02 FACT EVIDENCE_VERIFIED
3 RCT obejmowały 178 osób, a 2 RCT (n=121) dostarczyły danych do analizy depresji. MBCT wiązała się z niższym nasileniem depresji (g Hedgesa=-0,92; 95% CI -1,30 do -0,55; I²=0%).
MBCT u osób starszych: depresja i lęk — systematyczny przegląd i metaanaliza
Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry
Metaanaliza Metaanaliza
„3 RCT obejmowały 178 osób, a 2 RCT (n=121) dostarczyły danych do analizy depresji. MBCT wiązała się z niższym nasileniem depresji (g Hedgesa=-0,92; 95% CI -1,30 do -0,55; I²=0%).”
Lokalizacja: PubMed/publisher record; Results/Abstract
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
1. Efekt zaobserwowany:
Zaobserwowano w badaniu
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia
MBCT u osób starszych: depresja i lęk — systematyczny przegląd i metaanaliza
ID: C-2026-26102105-03 UNCERTAINTY LIMITATION
Baza dowodowa jest mała; dla lęku i jakości życia było zbyt mało danych do wspólnej analizy, a badań nad nawrotem nie znaleziono.
MBCT u osób starszych: depresja i lęk — systematyczny przegląd i metaanaliza
Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry
Metaanaliza Metaanaliza
„Baza dowodowa jest mała; dla lęku i jakości życia było zbyt mało danych do wspólnej analizy, a badań nad nawrotem nie znaleziono.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
1. Efekt zaobserwowany:
Niejednoznaczny / brak rozstrzygnięcia
3. Pewność (GRADE):
Umiarkowana do wysokiej Metaanaliza / przegląd systematyczny: wysoka liczebność łączna prób i synteza statystyczna wielu RCT.
4. Znaczenie kliniczne (MCID):
Nieokreślony próg MCID (wymiar w trakcie standaryzacji redakcyjnej)
5. Zastosowanie (Directness):
Wysoka w populacji ambulatoryjnej spełniającej kryteria włączenia

Czego nie wiemy? Granice wiedzy i niepewności badawcze

Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:

1. Trwałość odległa efektów (>24 mies.)

Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.

2. Zależność od formatu i zaangażowania

Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.

3. Działania niepożądane i pogorszenie

Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.

Chcesz zbadać luki badawcze w populacjach i metodach? Otwórz Moduł Luk Badawczych (Knowledge Gaps) →

Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.