Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
Jak naprawdę zmienia się PTSD w trakcie psychoterapii? Problemem jest nie tylko efekt końcowy
Przegląd opisuje sposoby badania zmiany, a nie skuteczność względną terapii ani wielkość efektów.
|
Psychotherapy for PTSD – a scoping review of how change during treatment has been studied
European Journal of Psychotraumatology
|
„The review mapped research practices rather than providing an overview of effect sizes for treatment response.”
Lokalizacja: Introduction / Study objectives
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Kiedy przymierze terapeutyczne pęka: czego pacjenci i terapeuci uczą nas o naprawie relacji
Synteza jakościowa nie pozwala oszacować wielkości efektu zerwań ani dowieść, że naprawa przyczynowo poprawia wyniki terapii.
|
A systematic review and thematic synthesis of qualitative literature on the experiences of alliance ruptures within psychotherapy
British Journal of Clinical Psychology
|
„The synthesis focuses on experiences and perceptions rather than quantitative treatment effects.”
Lokalizacja: Discussion — Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
DBT i EMDR krok po kroku: badanie wykonalności leczenia fazowego BPD z traumą
Do badania włączono 42 osoby z BPD i doświadczeniem traumy; 40 stanowiły kobiety, średni wiek wynosił 28,5 roku (SD 9,2).
|
The combination of dialectical behavioral skills training with EMDR in the treatment of borderline personality disorder and psychological trauma: a feasibility randomized trial.
Borderline personality disorder and emotion dysregulation
|
„Forty-two participants with BPD and psychological trauma (40 females, mean age = 28.5, SD = 9.2) participated in the study.”
Lokalizacja: Abstract; Methods — Participants
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT i EMDR krok po kroku: badanie wykonalności leczenia fazowego BPD z traumą
Wszyscy uczestnicy przeszli początkowo sześciomiesięczny DBT-ST; następnie losowo przydzielano ich do dalszego DBT-ST albo DBT-ST+EMDR.
|
The combination of dialectical behavioral skills training with EMDR in the treatment of borderline personality disorder and psychological trauma: a feasibility randomized trial.
Borderline personality disorder and emotion dysregulation
|
„All participants initially underwent a six-month DBT-ST training (phase 1). Following this, participants ... were randomized into two treatment arms.”
Lokalizacja: Abstract; Methods — Study design
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT i EMDR krok po kroku: badanie wykonalności leczenia fazowego BPD z traumą
Retencja od początku do końca drugiej fazy wyniosła 62%; opisowo 81,2% w grupie dalszego DBT-ST i 72,2% w grupie DBT-ST+EMDR.
|
The combination of dialectical behavioral skills training with EMDR in the treatment of borderline personality disorder and psychological trauma: a feasibility randomized trial.
Borderline personality disorder and emotion dysregulation
|
„Overall retention from baseline to post phase 2 was 62%. Descriptively, retention was 81.2% in the DBT-ST continuation group and 72.2% in the DBT-ST+EMDR group.”
Lokalizacja: Abstract — Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT i EMDR krok po kroku: badanie wykonalności leczenia fazowego BPD z traumą
Obie grupy zmniejszyły objawy BPD; istotne zmniejszenie objawów dysocjacyjnych odnotowano tylko w grupie DBT-ST+EMDR.
|
The combination of dialectical behavioral skills training with EMDR in the treatment of borderline personality disorder and psychological trauma: a feasibility randomized trial.
Borderline personality disorder and emotion dysregulation
|
„Both conditions reduced BPD symptoms, while only the DBT-ST+EMDR condition significantly reduced dissociative symptoms.”
Lokalizacja: Abstract — Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT i EMDR krok po kroku: badanie wykonalności leczenia fazowego BPD z traumą
Badanie wykonalności nie dostarcza podstaw do stwierdzenia, że sekwencja DBT-ST+EMDR jest skuteczniejsza od dalszego DBT-ST.
|
The combination of dialectical behavioral skills training with EMDR in the treatment of borderline personality disorder and psychological trauma: a feasibility randomized trial.
Borderline personality disorder and emotion dysregulation
|
„A definitive, fully powered randomized clinical trial is warranted to confirm these findings.”
Lokalizacja: Abstract — Conclusions; Discussion
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
Systematyczny przegląd; 7 badań spełniło kryteria, 5 weszło do metaanalizy DBT-ST vs warunki kontrolne / analizy pre–post
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
„Seven studies met criteria; five entered meta-analysis ... d=-1.32 ... pooled dropout 29%.”
Lokalizacja: PubMed/APA full-text link, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
W analizie pięciu badań nasilenie BPD poprawiało się within-arm d=-1.32 (95% CI -1.99 do -.64), depresja d=-1.04, globalna psychopatologia d=-.73. Pooled dropout wyniósł 29% (95% CI 23–36%).
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
„Seven studies met criteria; five entered meta-analysis ... d=-1.32 ... pooled dropout 29%.”
Lokalizacja: PubMed/APA full-text link, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
Większość efektów dotyczy zmian wewnątrz grup, a nie porównań z pełnym DBT lub aktywną terapią.
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
„Większość efektów dotyczy zmian wewnątrz grup, a nie porównań z pełnym DBT lub aktywną terapią.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
Najbezpieczniej interpretować ten wynik w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu DBT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej DBT.
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: PubMed/APA full-text link, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Samodzielny trening umiejętności DBT w BPD: systematyczny przegląd i metaanaliza
W praktyce DBT warto monitorować wynik kliniczny, retencję i bezpieczeństwo w tej samej populacji i przy podobnym sposobie wdrożenia jak w badaniu.
|
Stand-alone dialectical behavior therapy skills training for borderline personality disorder: A systematic review and meta-analysis
Personality Disorders: Theory, Research, and Treatment
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: PubMed/APA full-text link, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
MBCT u osób starszych: depresja i lęk — systematyczny przegląd i metaanaliza
Osoby w wieku ≥60 lat. MBCT vs warunki kontrolne.
|
MBCT u osób starszych: depresja i lęk — systematyczny przegląd i metaanaliza
Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry
|
„Osoby w wieku ≥60 lat. MBCT vs warunki kontrolne.”
Lokalizacja: PubMed/publisher record; Methods/Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
CFT u osób z ciężką otyłością: depresja, jedzenie emocjonalne, samokrytycyzm i wstyd — RCT
Jednoośrodkowe, randomizowane, zaślepione po stronie oceny badanie 10-sesyjnej, grupowej CFT dodanej do usual care. TAU + CFT (n=45) vs TAU (n=46).
|
Compassion-focused group therapy improves depression, emotional eating, self-criticism and shame in people living with severe obesity: A single-centre, examiner-blind randomized controlled trial
PLOS ONE
|
„A single-centre, randomized controlled trial was carried out with 91 participants allocated to either treatment as usual (n=46) or treatment as usual with additional group based CFT (n=45).”
Lokalizacja: PMC/PLOS ONE, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
CFT u osób z ciężką otyłością: depresja, jedzenie emocjonalne, samokrytycyzm i wstyd — RCT
W 91-osobowej próbie CFT dodane do TAU prowadziło do istotnych i klinicznie znaczących popraw w samowspółczuciu, nastroju, wstydzie, samokrytycyzmie, porównaniach społecznych, zachowaniu podporządkowania i jedzeniu emocjonalnym; autorzy podają utrzymanie efektów przy 3-miesięcznym follow-up.
|
Compassion-focused group therapy improves depression, emotional eating, self-criticism and shame in people living with severe obesity: A single-centre, examiner-blind randomized controlled trial
PLOS ONE
|
„A single-centre, randomized controlled trial was carried out with 91 participants allocated to either treatment as usual (n=46) or treatment as usual with additional group based CFT (n=45).”
Lokalizacja: PMC/PLOS ONE, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Wczesne zaburzenia psychiczne wymagają czegoś więcej niż samej psychoterapii: przegląd interwencji kompleksowych
Wczesna interwencja powinna być rozpatrywana jako organizowany w czasie pakiet opieki, a nie pojedyncza technika.
|
A systematic review of specialized psychosocial and complex psychosocial interventions for early psychosis, early depression, early bipolar disorder, and early borderline personality disorder.
European psychiatry : the journal of the Association of European Psychiatrists
|
„Wczesna interwencja powinna być rozpatrywana jako organizowany w czasie pakiet opieki, a nie pojedyncza technika.”
Lokalizacja: Discussion/Conclusion; TRACEABLE_INFERENCE
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
MBT czy DBT w praktyce klinicznej? Naturalistyczne dane pokazują mniej wizyt w SOR, ale nie rozstrzygają przewagi terapii
Do leczenia weszło 288 osób: 130 do MBT i 158 do DBT.
|
Effectiveness of mentalization-based therapy and dialectical behavior therapy for cluster B personality disorders: a naturalistic study of service utilization and treatment dropout.
Frontiers in psychiatry
|
„Do leczenia weszło 288 osób: 130 do MBT i 158 do DBT.”
Lokalizacja: Results, cohort description
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
MBT czy DBT w praktyce klinicznej? Naturalistyczne dane pokazują mniej wizyt w SOR, ale nie rozstrzygają przewagi terapii
W analizie wykorzystania SOR liczba wizyt spadła z 119 przed leczeniem do 37 w pierwszym roku terapii (p<0,001).
|
Effectiveness of mentalization-based therapy and dialectical behavior therapy for cluster B personality disorders: a naturalistic study of service utilization and treatment dropout.
Frontiers in psychiatry
|
„W analizie wykorzystania SOR liczba wizyt spadła z 119 przed leczeniem do 37 w pierwszym roku terapii (p<0,001).”
Lokalizacja: Results, ED visits
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
MBT czy DBT w praktyce klinicznej? Naturalistyczne dane pokazują mniej wizyt w SOR, ale nie rozstrzygają przewagi terapii
Hospitalizacje spadły istotnie w MBT, ale nie w DBT (p=0,595).
|
Effectiveness of mentalization-based therapy and dialectical behavior therapy for cluster B personality disorders: a naturalistic study of service utilization and treatment dropout.
Frontiers in psychiatry
|
„Hospitalizacje spadły istotnie w MBT, ale nie w DBT (p=0,595).”
Lokalizacja: Results, hospitalizations
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
MBT czy DBT w praktyce klinicznej? Naturalistyczne dane pokazują mniej wizyt w SOR, ale nie rozstrzygają przewagi terapii
Odsetki rezygnacji były około 30% w obu modalnościach; w DBT rezygnacje koncentrowały się na początku leczenia.
|
Effectiveness of mentalization-based therapy and dialectical behavior therapy for cluster B personality disorders: a naturalistic study of service utilization and treatment dropout.
Frontiers in psychiatry
|
„Odsetki rezygnacji były około 30% w obu modalnościach; w DBT rezygnacje koncentrowały się na początku leczenia.”
Lokalizacja: Results, dropout
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.