Każde twierdzenie połączone z konkretnym źródłem, dosłownym cytatem, poziomem weryfikacji cytowania oraz pięcioma wymiarami klinicznymi bez iluzji automatycznych ocen 0–100.
W medycynie i psychoterapii opartej na dowodach (EBP) ocena badania nie może być sprowadzona do jednej liczby od 0 do 100. Prawidłowa analiza wymaga rozdzielenia pięciu odrębnych pytań klinicznych:
Sprawdź powiązanie każdego twierdzenia z dosłownym cytatem, lokalizacją w publikacji oraz poziomem audytu (0–5).
| Twierdzenie (Claim) | Źródło i Identyfikator | Dosłowny cytat i Lokalizacja | 5 Wymiarów & Poziom Audytu |
|---|---|---|---|
|
Terapia skoncentrowana na współczuciu (CFT) w leczeniu złożonego zespołu stresu pourazowego (CPTSD) według ICD-11
Ocena PTSD i DSO oraz dopasowanie terapii do dominujących problemów jest istotnym elementem interpretacji klinicznej.
|
Compassion-Focused Therapy for the Treatment of ICD-11-Defined Complex Posttraumatic Stress Disorder
American Journal of Psychotherapy
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Clinical interpretation
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Self-harm, Suicide, and ICD-11 Complex Posttraumatic Stress Disorder in Treatment-Seeking Adolescents with Major Depression
109 nastolatków z MDD, 69,7% dziewcząt. Analiza przekrojowa CPTSD, ACEs i suicydalności.
|
Self-harm, Suicide, and ICD-11 Complex Posttraumatic Stress Disorder in Treatment-Seeking Adolescents with Major Depression
Journal of Child & Adolescent Trauma
|
„109 nastolatków z MDD, 69,7% dziewcząt. Analiza przekrojowa CPTSD, ACEs i suicydalności.”
Lokalizacja: Abstract/Methods
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Self-harm, Suicide, and ICD-11 Complex Posttraumatic Stress Disorder in Treatment-Seeking Adolescents with Major Depression
33,9% próby spełniało kryteria CPTSD; status CPTSD wiązał się z myślami i próbą samobójczą, a negative self-concept był szczególnie związany z planem i próbą.
|
Self-harm, Suicide, and ICD-11 Complex Posttraumatic Stress Disorder in Treatment-Seeking Adolescents with Major Depression
Journal of Child & Adolescent Trauma
|
„33,9% próby spełniało kryteria CPTSD; status CPTSD wiązał się z myślami i próbą samobójczą, a negative self-concept był szczególnie związany z planem i próbą.”
Lokalizacja: Abstract/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Self-harm, Suicide, and ICD-11 Complex Posttraumatic Stress Disorder in Treatment-Seeking Adolescents with Major Depression
Przekrojowy projekt nie dowodzi, że CPTSD powoduje suicydalność.
|
Self-harm, Suicide, and ICD-11 Complex Posttraumatic Stress Disorder in Treatment-Seeking Adolescents with Major Depression
Journal of Child & Adolescent Trauma
|
„Przekrojowy projekt nie dowodzi, że CPTSD powoduje suicydalność.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Self-harm, Suicide, and ICD-11 Complex Posttraumatic Stress Disorder in Treatment-Seeking Adolescents with Major Depression
CPTSD obejmuje zarówno objawy PTSD, jak i DSO; wynik badania trzeba czytać w kontekście projektu, populacji i pomiaru.
|
Self-harm, Suicide, and ICD-11 Complex Posttraumatic Stress Disorder in Treatment-Seeking Adolescents with Major Depression
Journal of Child & Adolescent Trauma
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Methodological interpretation
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Self-harm, Suicide, and ICD-11 Complex Posttraumatic Stress Disorder in Treatment-Seeking Adolescents with Major Depression
Ocena PTSD i DSO oraz dopasowanie terapii do dominujących problemów jest istotnym elementem interpretacji klinicznej.
|
Self-harm, Suicide, and ICD-11 Complex Posttraumatic Stress Disorder in Treatment-Seeking Adolescents with Major Depression
Journal of Child & Adolescent Trauma
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Clinical interpretation
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
DBT w strukturze Assertive Community Treatment: randomizowane badanie Integrated Care Borderline
Prospektywne randomizowane badanie ICB-DBT vs TAU z obserwacją roczną ICB + DBT (n=50) vs TAU (n=50)
|
Dialectical behavior therapy (DBT) in an assertive community treatment structure (ACT): testing integrated care borderline (ICB) in a randomized controlled trial (RECOVER)
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
|
„100 ... randomly assigned to ICB (n=50) or TAU (n=50) ... hospital days -89% vs -41%, p=.016.”
Lokalizacja: Springer, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT w strukturze Assertive Community Treatment: randomizowane badanie Integrated Care Borderline
Obie grupy poprawiły się w wielu wynikach, ale ICB nie było szeroko lepsze od TAU. ICB wiązało się z większym wzrostem zatrudnienia (p=.032) oraz redukcją dni hospitalizacji 89% vs 41%, różnica p=.016; koszty hospitalizacji i opieki dziennej były niższe o 48% (p=.011).
|
Dialectical behavior therapy (DBT) in an assertive community treatment structure (ACT): testing integrated care borderline (ICB) in a randomized controlled trial (RECOVER)
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
|
„100 ... randomly assigned to ICB (n=50) or TAU (n=50) ... hospital days -89% vs -41%, p=.016.”
Lokalizacja: Springer, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT w strukturze Assertive Community Treatment: randomizowane badanie Integrated Care Borderline
Model ICB obejmuje organizację całej opieki, więc efektu nie można przypisać wyłącznie DBT.
|
Dialectical behavior therapy (DBT) in an assertive community treatment structure (ACT): testing integrated care borderline (ICB) in a randomized controlled trial (RECOVER)
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
|
„Model ICB obejmuje organizację całej opieki, więc efektu nie można przypisać wyłącznie DBT.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
DBT w strukturze Assertive Community Treatment: randomizowane badanie Integrated Care Borderline
Najbezpieczniej interpretować ten wynik w granicach badanej populacji, konkretnego protokołu DBT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej DBT.
|
Dialectical behavior therapy (DBT) in an assertive community treatment structure (ACT): testing integrated care borderline (ICB) in a randomized controlled trial (RECOVER)
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
DBT w strukturze Assertive Community Treatment: randomizowane badanie Integrated Care Borderline
W praktyce DBT warto monitorować wynik kliniczny, retencję i bezpieczeństwo w tej samej populacji i przy podobnym sposobie wdrożenia jak w badaniu.
|
Dialectical behavior therapy (DBT) in an assertive community treatment structure (ACT): testing integrated care borderline (ICB) in a randomized controlled trial (RECOVER)
Borderline Personality Disorder and Emotion Dysregulation
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Springer, Abstract/Methods/Results
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
DBT vs terapia schematów w BPD: randomizowane bezpośrednie porównanie
Rater-blind RCT; sesja indywidualna i grupowa tygodniowo przez 1,5 roku DBT (n=83) vs terapia schematów (n=81)
|
The Effectiveness of Dialectical Behavior Therapy Compared to Schema Therapy for Borderline Personality Disorder: A Randomized Clinical Trial
Psychotherapy and Psychosomatics
|
„164 patients ... 81 treated with ST and 83 with DBT ... no significant difference at 1-year follow-up.”
Lokalizacja: PMC, Abstract/Methods/Results/Conclusion
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
DBT vs terapia schematów w BPD: randomizowane bezpośrednie porównanie
Po roku nie wykazano istotnej różnicy w BPDSI: mean difference 3.32 (95% CI -0.58 do 7.22), p=.094. Obie grupy miały duże poprawy od wartości wyjściowej do follow-up.
|
The Effectiveness of Dialectical Behavior Therapy Compared to Schema Therapy for Borderline Personality Disorder: A Randomized Clinical Trial
Psychotherapy and Psychosomatics
|
„164 patients ... 81 treated with ST and 83 with DBT ... no significant difference at 1-year follow-up.”
Lokalizacja: PMC, Abstract/Methods/Results/Conclusion
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
8 czy 16 tygodni? Randomizowane badanie skuteczności i wdrażania DBT u młodych osób
Obie interwencje dawały istotną i utrzymującą się poprawę dysregulacji emocji, objawów BPD, stresu, depresji i coping. Nie wykazano istotnych różnic między grupami w głównych ani wtórnych wynikach.
|
Randomized effectiveness-implementation trial of dialectical behavior therapy interventions for young people with borderline personality disorder symptoms
Journal of Clinical Psychology
|
„104 participants ... randomized ... 8-week ... or 16-week ... no significant time by group differences.”
Lokalizacja: Wiley OA/PDF, Methods/Results
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Skuteczność i trwałość MBCT w depresji i zaburzeniach lękowych: systematyczny przegląd i metaanaliza
Dorośli z zaburzeniami depresyjnymi lub lękowymi w pełnych programach MBCT. MBCT vs inne interwencje lub TAU.
|
Skuteczność i trwałość MBCT w depresji i zaburzeniach lękowych: systematyczny przegląd i metaanaliza
Indian Journal of Psychological Medicine
|
„Dorośli z zaburzeniami depresyjnymi lub lękowymi w pełnych programach MBCT. MBCT vs inne interwencje lub TAU.”
Lokalizacja: PubMed/publisher record; Methods/Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Skuteczność i trwałość MBCT w depresji i zaburzeniach lękowych: systematyczny przegląd i metaanaliza
Do analizy włączono 21 RCT. Pooled SMD wyniósł -0,3817 dla depresji i -0,4806 dla lęku; efekty pomiędzy pomiarem po leczeniu a follow-up były małe i nieistotne.
|
Skuteczność i trwałość MBCT w depresji i zaburzeniach lękowych: systematyczny przegląd i metaanaliza
Indian Journal of Psychological Medicine
|
„Do analizy włączono 21 RCT. Pooled SMD wyniósł -0,3817 dla depresji i -0,4806 dla lęku; efekty pomiędzy pomiarem po leczeniu a follow-up były małe i nieistotne.”
Lokalizacja: PubMed/publisher record; Results/Abstract
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
|
Skuteczność i trwałość MBCT w depresji i zaburzeniach lękowych: systematyczny przegląd i metaanaliza
Heterogeniczność badań i ograniczenia liczby obserwacji dla części follow-up ograniczają precyzję wniosków o trwałości.
|
Skuteczność i trwałość MBCT w depresji i zaburzeniach lękowych: systematyczny przegląd i metaanaliza
Indian Journal of Psychological Medicine
|
„Heterogeniczność badań i ograniczenia liczby obserwacji dla części follow-up ograniczają precyzję wniosków o trwałości.”
Lokalizacja: Discussion/Limitations
|
Poziom 4: Zweryfikowana granica dowodu
|
|
Skuteczność i trwałość MBCT w depresji i zaburzeniach lękowych: systematyczny przegląd i metaanaliza
Wynik należy interpretować w granicach konkretnej populacji, protokołu MBCT, komparatora i czasu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej terapii.
|
Skuteczność i trwałość MBCT w depresji i zaburzeniach lękowych: systematyczny przegląd i metaanaliza
Indian Journal of Psychological Medicine
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Synthesis from the cited study limits
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Skuteczność i trwałość MBCT w depresji i zaburzeniach lękowych: systematyczny przegląd i metaanaliza
W praktyce warto odnosić wynik MBCT do konkretnego problemu klinicznego, historii pacjenta, porównywanej interwencji oraz jakości i trwałości dowodów.
|
Skuteczność i trwałość MBCT w depresji i zaburzeniach lękowych: systematyczny przegląd i metaanaliza
Indian Journal of Psychological Medicine
|
Brak zarejestrowanego dosłownego cytatu
Lokalizacja: Clinical interpretation
|
Poziom 4: Zweryfikowana dedukcja
|
|
Enhanced Skills Training in Affective and Interpersonal Regulation versus Treatment as Usual for ICD-11 Complex PTSD: A Pilot Randomised Controlled Trial (The RESTORE Trial)
56 weteranów z CPTSD. ESTAIR n=28 vs TAU n=28.
|
Enhanced Skills Training in Affective and Interpersonal Regulation versus Treatment as Usual for ICD-11 Complex PTSD: A Pilot Randomised Controlled Trial (The RESTORE Trial)
Psychotherapy and Psychosomatics
|
„56 weteranów z CPTSD. ESTAIR n=28 vs TAU n=28.”
Lokalizacja: Abstract/Methods
|
Poziom 5: Pełna śledzalność (Full Trace)
|
Rzetelna psychoterapia oparta na dowodach wymaga jawnego wskazywania tego, czego opublikowane badania nie rozstrzygają. W obecnym stanie wiedzy w module /przeglad/:
Większość badań randomizowanych mierzy punkty końcowe bezpośrednio po zakończeniu leczenia lub do 6–12 miesięcy. Brakuje rygorystycznych danych o odsetku nawrotów w horyzoncie wieloletnim.
Wyniki badań w wyspecjalizowanych ośrodkach uniwersyteckich z wysoką wiernością protokołowi (fidelity) nie zawsze przekładają się wprost na codzienną praktykę ambulatoryjną z pacjentami o wysokiej komorbidowości.
Działania niepożądane (adverse events) oraz wskaźniki przedwczesnego drop-outu są w wielu badaniach raportowane niesystematycznie w porównaniu do objawów pierwszorzędowych.
Rejestr Śledzalności (Citation Ledger) przedstawia techniczne i metodologiczne powiązanie twierdzeń z publikacjami źródłowymi. Żadna informacja w tym module nie stanowi diagnozy ani jednostkowej porady terapeutycznej.