# CFT w psychozie: stanowisko dotyczące podstaw teoretycznych, dowodów i kierunków badań

> Co pokazują dane i gdzie kończy się uzasadniony wniosek?

Autorzy wskazują na wczesne sygnały wykonalności CFT w psychozie oraz na potrzebę badań RCT oceniających wyniki biopsychospołeczne. Papier nie jest sam w sobie dowodem skuteczności klinicznej.

## Mapa syntezy

- Główny zakres dowodu: Stanowisko eksperckie
- Populacja / kontekst: Osoby z psychozą; stanowisko obejmuje dowody mechanistyczne i wczesne badania CFT.
- Czas: Zgodnie z protokołem opisanym w publikacji
- Sposób analizy: Nie jest badaniem z grupą kontrolną.
- Element: Podstawa teoretyczna — model biopsychospołeczny
- Element: Wczesna wykonalność — dotychczasowe badania
- Element: Przyszłe RCT — priorytet badawczy
- Wynik: Autorzy wskazują na wczesne sygnały wykonalności CFT w psychozie oraz na potrzebę badań RCT oceniających wyniki biopsychospołeczne. Papier nie jest sam w sobie dowodem skuteczności klinicznej.
- Granica wniosku: Stanowisko eksperckie nie może zastąpić wyników randomizowanych badań klinicznych.
- Interpretacja: Wynik należy czytać w granicach konkretnej populacji, protokołu CFT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej terapii skoncentrowanej na współczuciu.
- Zastrzeżenie: Mapa przedstawia projekt, warunki lub główne elementy syntezy bez generowania danych estetycznych.

## Karta badania

- **Kto był badany:** Osoby z psychozą; stanowisko obejmuje dowody mechanistyczne i wczesne badania CFT.
- **Schemat badania:** Pozycja ekspercka syntetyzująca podstawy teoretyczne, dane procesowe i wczesne oceny wykonalności CFT w psychozie.
- **N:** 0
- **Porównanie:** Nie jest badaniem z grupą kontrolną.
- **Główny wynik:** Racjonalność modelu biopsychospołecznego, wykonalność i kierunki przyszłych RCT.
- **Główny rezultat:** Autorzy wskazują na wczesne sygnały wykonalności CFT w psychozie oraz na potrzebę badań RCT oceniających wyniki biopsychospołeczne. Papier nie jest sam w sobie dowodem skuteczności klinicznej.
- **Ograniczenie:** Stanowisko eksperckie nie może zastąpić wyników randomizowanych badań klinicznych.
- **Co wolno zrobić w praktyce:** Wniosek kliniczny powinien być odnoszony do populacji, protokołu i poziomu intensywności CFT opisanych w źródle.

## Dla pacjenta

- Badanie pokazuje, co może zmienić konkretny program CFT w określonej grupie osób.
- Nie oznacza to, że każdy format CFT da taki sam efekt u każdej osoby.
- Wynik warto odnosić do problemu, populacji i sposobu prowadzenia terapii opisanych w badaniu.

## Co badano?

**FACT** [C001]
Pozycja ekspercka syntetyzująca podstawy teoretyczne, dane procesowe i wczesne oceny wykonalności CFT w psychozie. Nie jest badaniem z grupą kontrolną.

## Najważniejszy wynik

**FACT** [C002]
Autorzy wskazują na wczesne sygnały wykonalności CFT w psychozie oraz na potrzebę badań RCT oceniających wyniki biopsychospołeczne. Papier nie jest sam w sobie dowodem skuteczności klinicznej.

## Granice wniosku

**UNCERTAINTY** [C003]
Stanowisko eksperckie nie może zastąpić wyników randomizowanych badań klinicznych.

## Jak to czytać?

**INTERPRETATION** [C004]
Wynik należy czytać w granicach konkretnej populacji, protokołu CFT, warunku porównawczego i okresu obserwacji, a nie jako uniwersalny efekt całej terapii skoncentrowanej na współczuciu.

## Znaczenie dla praktyki

**INTERPRETATION** [C005]
W praktyce warto monitorować nie tylko objaw docelowy, lecz także procesy centralne dla CFT — samokrytycyzm, wstyd, samowspółczucie i zdolność do samouspokajania — o ile są częścią badanego protokołu.

## Słownik pojęć

- **RCT:** Randomizowane badanie kontrolowane, w którym uczestnicy są losowo przydzielani do określonych warunków lub grup porównawczych.

## Praktyka

- [Depresja](https://www.psychoterapia.no/depresja)
- [BPD i DBT](https://www.psychoterapia.no/borderline-dbt)
- [CPTSD i DBT](https://www.psychoterapia.no/cptsd-dbt)

## Czego nie wolno wywnioskować

Publikacja nie dowodzi, że każda forma CFT działa tak samo ani że CFT przewyższa każdą aktywną terapię.

## Źródła identyfikacyjne

- DOI: https://doi.org/10.1111/papt.12490
- PMID: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37578215/

Źródło tego widoku: https://www.psychoterapia.no/przeglad/cft-w-psychozie-stanowisko-dotyczace-podstaw-teoretycznych-dowodow-i-kierunkow-badan.