# AI-CBT: obecne RCT pokazują ograniczoną skuteczność kliniczną

> Najnowszy przegląd systematyczny jest znacznie bardziej ostrożny niż marketingowa narracja o AI-terapii

Najważniejsza informacja z przeglądu Yip i współautorów jest prosta: obecna literatura RCT nie uzasadnia twierdzenia, że AI-CBT ma już ugruntowaną skuteczność kliniczną w lęku i depresji.

## Mapa badania

- Liczba uczestników / charakterystyka: Według publikacji
- Populacja / kontekst: Osoby z podwyższonymi objawami lęku i/lub depresji w badaniach AI-CBT
- Czas: Zgodnie z publikacją
- Przydział: Zgodnie z projektem publikacji
- Element: Interwencja / Grupa badana — AI-delivered CBT; dominowały systemy regułowe, 1 badanie używało generative AI
- Element: Grupa porównawcza / Kontrola — różne: non-CBT AI, waitlist, biblioterapia, self-guided intervention, brak interwencji
- Główny wynik: W analizach ITT tylko 1/14 badań wykazało istotną poprawę lęku, a 4/16 depresji. Wszystkie 16 badań miało pewne zastrzeżenia lub wysoki risk of bias; częstym problemem była duża utrata uczestników.
- Granica wniosku: Wnioski ograniczone do badanej grupy i protokołu.
- Zastrzeżenie: Schemat pokazuje wyłącznie dane jawnie potwierdzone w źródle.

## Zakres przeglądu

**FACT** [C101]
Autorzy przeszukali Web of Science, PubMed i PsycINFO dla randomizowanych badań AI-CBT od 2016 roku. Spośród 208 przesiewanych rekordów do końcowej syntezy trafiło 16 badań obejmujących łącznie 2875 uczestników.

**FACT** [C102]
Autorzy wykonali także pełnotekstową ocenę 77 publikacji przed ostatecznym wyborem badań. Do oceny jakości zastosowano Cochrane Risk of Bias Tool 2.

## Wyniki są mieszane, a większość jest null

**FACT** [C103]
Dla lęku tylko 1 z 14 interwencji wykazała skuteczność w analizie ITT. Dla depresji istotną poprawę wykazały 4 z 16 interwencji.

**UNCERTAINTY** [C104]
Przegląd wskazuje, że potencjalnie korzystne sygnały częściej pojawiały się w młodszych populacjach i w części interwencji trzeciej fali CBT, ale są to wzorce wymagające dalszego potwierdzenia.

## Problemem jest jakość dowodów

**FACT** [C105]
Wszystkie 16 badań oceniono jako mające pewne zastrzeżenia albo wysoki risk of bias. Autorzy wskazują między innymi na wysoką utratę uczestników i problemy z analizami ograniczonymi do osób kończących interwencję.

**INTERPRETATION** [C106]
Brak wspólnego efektu metaanalitycznego jest tutaj zaletą ostrożności metodologicznej: przy dużej heterogeniczności i problemach z jakością pojedyncza liczba mogłaby dawać fałszywe poczucie precyzji.

## Co to oznacza dla praktyki

**INTERPRETATION** [C107]
Na obecnym etapie AI-CBT należy traktować przede wszystkim jako szybko rozwijającą się klasę narzędzi, dla której potrzebne są lepsze, niezależne i długoterminowe badania, a nie jako zamiennik standardowej psychoterapii.

**FACT** [C108]
To dobrze współgra z aktualnym kontekstem norweskim: Helsedirektoratet rozwija ramy jakości, walidacji, bezpieczeństwa i odpowiedzialności dla AI w ochronie zdrowia. Są to zasady wdrażania technologii, a nie dowód jej skuteczności klinicznej.

## Słownik pojęć

- **RCT:** Randomizowane badanie kontrolowane, w którym uczestnicy są losowo przydzielani do określonych warunków lub grup porównawczych.
- **ITT:** Analiza zgodna z pierwotnym przydziałem uczestników do grup; może obejmować również osoby, które nie ukończyły badania. W odróżnieniu od analizy per-protocol nie ogranicza się wyłącznie do osób, które ukończyły interwencję.

## Źródła identyfikacyjne

- DOI: https://doi.org/10.1038/s41746-026-02744-w
- PMID: https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42215626/

Źródło tego widoku: https://www.psychoterapia.no/przeglad/ai-cbt-ma-ograniczona-skutecznosc-w-obecnych-rct.
